Esas sayılı dosyası üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlattığı, yapılan itiraz üzerine takibin durdurulduğu, takip dayanağı ipoteğin İzmir ili Urla İlçesi ... parselde kain zemin + 1. Kat 3 nolu dubleks mesken niteliğinde bağımsız bölüm olduğu, taşınmazın davalı ... adına kayıtlı iken Urla Tapu Müdürlüğünün 22/12/2016 tarih ve ... yevmiye sayılı evrakı ile taşınmaz üzerinde davacı şirket lehine karz ipoteği tesis edildiği, bu ipoteğin diğer davalı şirketin doğmuş ve doğacak borçlarına karşılık 500.000,00 TL bedelli 2. Derecede 1. Sırada süresiz olarak davacı şirket lehine ipotek verildiği, söz konusu ipoteğin üst sınır ipoteği olduğu konularında dosya kapsamında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü : Alacaklı tarafından borçlu aleyhine yediemin ücretine dayanan ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan 9 örnek ilamsız takipte, borçlu vekili icra mahkemesine başvurusunda diğer itirazlarının yanı sıra ödeme emrinin ..... şirket vekili olarak tarafına tebliğ edilmesi gerekirken müvekkili borçlu şirkete usulsüz olarak tebliğ edildiğini ileri sürerek ödeme emrinin iptalini talep ettiği, mahkemece istemin kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır....
Yapılması gereken iş, davalılardan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesini istemek, sözleşme hükümlerini incelemek, yetkili mercilerle gerekli yazışmalarda bulunmak, ihtiyaç duyulursa yerinde keşif de yapılarak ipoteğin teminat fonksiyonunun devam edip etmediği hususunda bir kanıya ulaşmak ve sonucuna göre bir karar vermek olmalıdır. Değinilen yönler üzerinde durulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir. Kabule göre de; 16.06.1989 tarihli ipotek akit tablosunda aynen “…10.000.000 TL’si karşılığında bilafaiz ve on ay vade ile kanuni derecede … ipotek suretiyle rehin edildiği” sözleri bulunmaktadır. Bunun anlamı, lehine ipotek tesis edilen kişilerin on ay süreyle faiz isteyemeyecekleri ve ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ipotek borçlusu aleyhine takip yapılmayacağıdır. İpoteğin kurulduğu 16.06.1989 tarihinden sonra lehlerine ipotek tesis edilen kişiler faize hak kazanır....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki ipotek (ipoteğin fekki) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. - K A R A R - Davacı vekili, davalı banka ile dava dışı ... arasında akdedilen Genel Kredi Sözleşmesinin teminatı olarak dava dışı ... adına kayıtlı taşınmaz üzerine ipotek tesis edildiğini ve ipotekli taşınmazın 11.06.2008 tarihinde müvekkili tarafından satın alındığını, kredi geri ödemelerinin aksaması sonucu davalı banka tarafından hesabın kat edildiğini, 20.08.2009 tarihli hesap kat ihtarnamesinin müvekkiline tebliğ edilemediğini, buna rağmen müvekkili hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibine girişildiğini, İİK.nun 149....
İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarında davanın sadece 310.000,00 TL ipotek limiti ile ilgili olduğu gerekçesi dosya kapsamına ve davacının davadaki talebine uygun değildir. 310.000,00 TL üzerinden harcı tamamlattıran İlk Derece Mahkemesince hata yapılmış olup icra takibinde talep edilen toplam alacak miktarı için menfi tespit ve takibin iptali istendiğine göre bu miktar üzerinden harcın tamamlanması için davacıya usulüne uygun şekilde ihtaratla kesin mehil verilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekir. 3.Kabule göre de ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan icra takibinin dayanağı olan ipotek, 07.01.2008 tarihli olup 310.000,00 TL bedelli üst sınır ipoteğidir. Üst sınır ipoteğinde asıl alacak, faiz ve diğer giderler üst sınırı aşamaz. İpotek sözleşmesinde ipotek limiti 310.000,00 TL olarak belirlenmiştir. Davacı dava dilekçesinde ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibin menfi tespit nedeniyle iptalini istemiştir....
Mahallesi ... ada ... parsel üzerinde ipotek tesis edildiğini ve ipoteğin paraya çevrilmesi için ... sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, bu davaya konu takibin ise tahsilde tekerrür olmamak üzere açıldığını, ancak mahkemece davalı borçlu şirketin hem aseleten hem de kefaleten borçlarının teminatı olarak taşınmaz ipotek ettirdiği gerekçesiyle davalı şirket yönünden davanın reddine karar verildiğini, müvekkilince dava dışı şirketin borcu sebebiyle ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, ayrıca genel kredi sözleşmesini müteselsil kefil olarak imzalayan davalı borçlular aleyhine ilamsız takip başlatılmasında hukuka aykırılık bulunmadığını,Mahkeme kararının doğru olduğu kabul edilse dahi ipotekli takibin 14.11.2018 tarihinde başlatıldığını, 24.01.2019 tarihinde talimat icra dairesinden kıymet takdiri raporu alındığını ve taşınmazın değerinin 80.123.049,55 TL olarak belirlendiğini, 26.11.2020 tarihli satışın katılım olmaması nedeniyle...
Bu durumda TMK.nun 887.maddesinde öngörülen koşul oluşmadığından, şikayetçi hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı takip yapılamaz. O halde mahkemece, şikayetin kısmen kabulü ile şikayetçi yönünden icra emrinin iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir. SONUÇ : Borçlunun temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK'nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 22/02/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi....
KARŞI OY YAZISI Davacı kadın, ölen eşi adına kayıtlı olan dava konusu taşınmazın, aile konutu olduğunu, açık rızası alınmadan, Türkiye İş Bankası lehine ipotek tesis edildiğini, ipotek alacağının davalıya temlik edildiğini, borcun ödenmemesi üzerine, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını belirterek, ipoteğin kaldırılması için bu davayı açmıştır. Mahkemece, "Evlilik ölümle sona erdiğinden ve Türk Medeni Kanununun 194. maddesinin uygulama olanağı kalmadığından ve dava konusuz kaldığından dava konusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına" dair karar verilmiştir. Karar davacı tarafça temyiz edilmiştir. “Eşlerden biri, diğer eşin açık rızası bulunmadıkça, aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini feshedemez, aile konutunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz” (TMK.m.194/1)....
Genel haciz yolundakinden farklı olarak, burada altı ay veya bir yıl içinde satış istenmezse rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip düşer, başka bir deyişle iptal edilir. Bu altı ay veya bir yıllık satış isteme süresini geçiren alacaklının, eski (düşen) takibe devam etmesi mümkün olmayıp, yeni baştan rehnin paraya çevrilmesi yolu ile takip yapması gerekir (Kuru, s. 1021-1022). 26. İcra ve İflas Kanunu’nun 150/e maddesi gereğince alacaklının ödeme veya icra emrinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde taşınmazın satışını istemesi gerekir. Yasanın bu hükmü emredici nitelikte olduğundan icra müdürlüğünce re’sen uygulanması gerekir. Bu konudaki şikâyet nedeni kanunun ağır ihlâli olup, kamu düzenine aykırılık nedeniyle süresiz şikâyete tabidir (Pekcanıtez, Hakan/ Simil, Cemil: İcra- İflas Hukukunda Şikâyet, İstanbul 2017, s. 218). 27. Somut olayda; ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takipte ... ili, ... ilçesi, ......
Bütün bu açıklamaların sonucu doğrultusunda mahkemece yapılması gereken iş; ipotek, kesin borç (karz) ipoteğine ilişkin bulunduğundan, taraflardan alacaklının ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi yapıp yapmadığını sorup saptamak, icra takibi varsa bu dosyayı getirtmek, resmi akit tablosundaki sözleşme hükümlerini gözetmek suretiyle alacaklının anapara dışında isteyebileceği gecikme faizi ile icra takibi yapılmışsa takip giderlerini gerek görülürse bilirkişiye hesaplatmak, bunların toplamını alacaklıya ödenmek üzere davacıya depo ettirmek, eksiksiz depo edilirse ipotek şerhini terkin etmek, kısmen ödeme yapılırsa davanın reddine karar verilmekle beraber ödenen bölümün kütüğün düşünceler sütununda gösterilmesine karar vermek olmalıdır. Değinilen yönler gözetilmeden eksik inceleme ve araştırmayla kurulan hüküm açıklanan bütün bu nedenlerle bozulmalıdır....
