İlke olarak, takas def'i de diğer def'iler gibi cevap dilekçesinde süresinde ileri sürülmelidir. 01.10.2011 tarihinden önce açılan bir davada 10 günlük cevap süresinde ileri sürülmediği takdirde savunmanın genişletilmesi yasağı ile karşılaşabilir. Ancak, süresinde yapılmayan takas def'ine, savunmanın genişletilmesine muvafakat edilmediği bildirilerek hemen karşı konulmadığı takdirde zımni olarak savunmanın genişletilmesine rıza gösterilmiş sayılır. 01.10.2011 tarihinden sonra açılan bir davada takas savunması HMK'nın 141. maddesinde yazılı aşamada serbestçe, ön inceleme ve sonraki aşamada ıslah ya da açık muvafakat ile yapılabilir. Takas ve mahsup birbirinden farklı kavramlardır. Mahsupta birbirinden ayrı ve bağımsız iki alacak mevcut olmayıp, alacak miktarından belli olgular dolayısıyla indirme talebi bulunmaktadır. Alacaktan indirilecek olan meblağ bir karşı alacak değildir. Mahsup alacağın gerçek miktarını belirlemek üzere yapılan bir işlemdir....
Bu nedenlerle davacı-karşı davalının tapu iptâli ve tescil talebi ile davalı-karşı davacının alacak talepleri birbiriyle özdeş talepler olmadığı için davalının takas-mahsup talebinin mahkemece değerlendirilmesi mümkün değildir, ayrıca mahkemece davacının tapu iptâli ve tescil talebi değerlendirilmeyerek taleple bağlılık ilkesi de ihlal edilmiştir Mahkemece yapılması gereken iş; davacı yüklenici asıl davada tapu iptâli ve tescil talebinde bulunmuş olup mahkemece asıl dava incelenerek tapu iptâli ve tescil koşullarının oluşup oluşmadığı, karşı davada ise mahsup kalemleri incelenip hüküm verilmesi böylelikle taleplerin ayrı ayrı değerlendirilmesi olmalıdır. Bu hususlar gözetilmeden asıl davada alacak kaleminin bulunmadığı halde takas ve mahsup yapılarak davanın sonuçlandırılması doğru olmamış, hükmün bozulması uygun bulunmuştur. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacının temyiz itirazlarının kabulü ile temyize konu ... Bölge Adliye Mahkemesi 7....
Mahkemece belirtilen şekilde işlem yapılmaksızın ve birleşen davada, hasarın mahsup edilerek bakiye kısım yönünden talepte bulunulduğu iddiası dikkate alınmaksızın, birleşen davada tüm hasar bedelinin dava konusu edilmiş gibi hüküm kurulması doğru görülmemiştir." şeklindeki gerekçesiyle kaldırılmıştır.Bölge Adliye Mahkemesi kararı sonrasında, kaldırma kararı doğrultusunda kaldırma kararı öncesi rapor alınan -----ek rapor alınmasına karar verilmiş, 13/10/2021 tarihli 1.Ek Raporda; -İstinaf Mahkemesinin kararı gereği takas mahsup işleminden sonra esas dosya davacısı ----esas dosya davalısı -----alacağının bulunmadığı, -Birleşen dosya kapsamında İstinaf Mahkemesinin kararı gereği takas mahsup işleminden sonra davacı -----talebi olan icraya esas 7.461,52- USD bakiye alacağının SDR üst limitinin altında kalmiş olması nedeni ile gerçek zarar olarak değerlendirilmesi gerektiği, -Söz konusu alacağa asıl davadaki takas mahsup savunmasının İstinaf Mahkemesi kararına göre davacıya ulaştığı tarih...
aleyhine senede dayalı kambiyo takibi yapıp 21 ve 22 nolu parseller üzerine haciz koydurduğunu ve bu taşınmazları hacizli şekli ile ...’dan tapuda satın alarak ½ ‘şer hisse ile adlarına tescil edildiğini ve taşınmaz bedellerinin bu dosya borcundan fazla olduğundan fiilen bu dosya nedeni ile borçlu hale geldiklerini, temlik aldıkları icra dosyası nedeni ile alacaklı iken davalının yaptığı icra takibi ile de borçlu durumuna geldiklerini, bu durumda takas ve mahsup şartlarının oluştuğunu ve davalının alacağının itfa edilmiş olduğunu ileri sürerek, takas ve mahsup talebi ile birlikte itirazın iptaline karar verilmesini istemişlerdir. Davalı, takas talep edilen dosya alacağının muaccel olmadığını, takibe konu belgelerin borç ikrarını içermediğini ve bu nedenle yapılan itirazın haklı olduğunu, kendi alacağının tarafları ve borcun kaynağı yönünden irtibat olmadığını, bu nedenle takas ve mahsup da talep edilemeyeceğini savunarak davanın reddini dilemiştir....
Mahsup, alacağın gerçek miktarını belirlemek üzere yapılan bir işlemdir. Mahsup itirazının karşı dava olarak ileri sürülmesine gerek olmadığı gibi, ayrı bir davada istenmesi zorunluluğu da bulunmamaktadır. Takasta, birbirinden bütünüyle ayrı ve bağımsız, karşılıklı iki alacak (borç) vardır. Ayrıca takas edilecek alacakların muaccel, dava edilebilir olması ve takas hakkının kanunla veya tarafların yapmış oldukları bir sözleşmeyle ortadan kaldırılmaması gerekir. Bu alacak sahiplerinden her biri takas ileri sürebileceği gibi, bu yola gitmeksizin alacaklarını ayrıca dava konusu edebilirler. Takas savunmasında bulunan taraf, hem kendi, hem de karşı tarafın alacağını ortadan kaldırmayı istediğinden, her iki alacak üzerinden de etkin olur. Bu niteliği ile takas, inşai bir haktır. Mahsup ise bir inşai hak ya da def'i olmayıp, bir itirazdır. (YHGK'nın 24.05.1950 gün ve 74 E, 31 K sayılı ilamı bu yöndedir.)...
Alacaklı İstinaf Sebepleri Alacaklı, katılma yoluyla, borçlunun alacaklarının zamanaşımına uğradığını, dosya alacağına konulmuş hacizler bulunduğundan takas mahsup istemekte hukuki yararının olmadığını, istenen faiz oranları ve işlemiş faiz tutarlarının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, yargılama gideri ve vekalet ücreti isteminin yerinde olmadığını, lehine vekalet ücreti ve disiplin para cezasına hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. C. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI C.1.Gerekçe ve Sonuç Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2021/6693 Esas sayılı sayılı dosyasındaki alacak henüz kesinleşmediğinden takas ve mahsup talebi şartlarının oluşmadığı, henüz ilama bağlanmayan ve yargılaması devam bir alacağın da takas mahsuba konu olamayacağı, bu nedenle Ankara 7....
mahsup talebine konu etmiş olduğu alacaklarına yönelik olarak belgeler ile dayanaklarını dosya kapsamına sunmadığı, dosya kapsamı itibari ile davalının takas mahsup talebi ile ilgili olarak değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığı, sözleşme kapsamında teslim edilen iş miktarı, düzenlenen yansıtma faturasında yer alan işlerin taraflar arasındaki sözleşme hükümleri uyarınca davalı tarafından yaptırılmasına rağmen davacının sorumluluğunda olması hususlarının birlikte değerlendirilmesi neticesinde davacının takip tarihi itibari ile davalıdan 38.293,32 TL alacağının bulunduğu, davalının hakkında başlatılan takip sırasında alacağın 2.943,03 TL'lik kısmına itiraz etmediği ve bu miktarı icra dosyasına ferileri ile birlikte yatırdığı, düzenlenen 13.300,20 TL bedelli yansıtma faturasında yazılı bedelden davacının sorumlu olduğu, bu hali ile davacının takipte talep edebileceği bakiye alacağının [38.293,32 TL - (2.943,03 TL + 13.300,20 TL)] 22.050,09 TL olduğu, davalının icra takibine yapmış olduğu...
Takas talebinin mutlaka karşı dava şeklinde ileri sürülmesi zorunlu olmayıp, savunma olarak da ileri sürülmesi olanaklıdır. Takas ve mahsup birbirinden farklı kavramlardır. Mahsupta, birbirinden ayrı ve bağımsız iki alacak mevcut olmayıp, alacak miktarından belli olgular dolayısıyla indirme talebi bulunmaktadır. Alacaktan indirilecek olan meblağ bir karşı alacak değildir. Mahsup, alacağın gerçek miktarını belirlemek üzere yapılan bir işlemdir. Mahsup itirazının karşı dava olarak ileri sürülmesine gerek olmadığı gibi, ayrı bir davada istenmesi zorunluluğu da bulunmamaktadır. Takasta ise birbirinden bütünüyle ayrı ve bağımsız, karşılıklı iki alacak (borç) vardır. Ayrıca takas edilecek alacakların muaccel, dava edilebilir olması ve takas hakkının kanunla veya tarafların yapmış oldukları bir sözleşmeyle ortadan kaldırılmaması gerekir. Bu alacak sahiplerinden her biri takas ileri sürebileceği gibi, bu yola gitmeksizin alacaklarını ayrıca dava konusu edebilirler....
Bunun sonucuna göre davalı tarafın takas ve mahsup talebi konusunda bir karar verilmelidir. SONUÇ : Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebepten BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde ilgiliye iadesine, 4.3.2010 gününde oybirliği ile karar verildi....
Davalı vekilinin takas mahsup talebinin de değerlendirilip tartışılmak suretiyle taraf vekillerinin itirazlarının karşılanması için HMK nun 281/2. maddesi uyarınca bilirkişiden ek rapor alınmasına, karar verilmiştir. Bilirkişiler ---- tarihli raporunda, Sözleşme gereği cezai şart istenebileceği, bunun miktarının --- olduğu ve bu tutarın davalı şirketin ekonomik mevcudiyetini tehlikeye sokmayacağı, cezai şartta herhangi bir indirim yapılıp, yapılmayacağı hususunda takdirin mahkemeye ait olacağı, davacı tarafından davadışı---- bedelin, ödeme dekontlarının davacı şirketçe dosyaya sunulmuş olması nedeniyle davalı şirketten talep edilebileceği, davalı şirketin takas/mahsup talebinde bir isabetsizlik bulunmadığı, ----- talebine konu edebileceği rapor edilmiştir....
