Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasında yapılan geçersiz gayrimenkul satışından kaynaklı, davacı tarafından satış bedeli olarak ödenen bedelin ve sözleşmede kararlaştırılan cezai şartın davalıdan tahsili talebine ilişkindir. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. Harici satış sözleşmesine göre mülkiyetin devri; TMK.nun 705, BK.nun 213 (TBK.nun 237), Tapu Kanununun 26, Noterlik Kanununun 60.maddeleri ve HGK.nun 15.11.2000 tarih, 2000/13-1612 E.-2000/1704 K.sayılı ilamı gereğince resmi şekilde yapılmadığı için geçersizdir. Geçersiz sözleşmelere göre verilenlerin iadesi sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre geri istenir. Sebepsiz zenginleşme, bir kimsenin mal varlığının haklı (geçerli) bir sebep olmaksızın diğer bir kimsenin mal varlığı aleyhine çoğalması (zenginleşmesi) demektir....
Dava, sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacağın tahsili talebiyle başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı, davalının iki ayrı icra dosyasında borçlu olduğunu, her iki dosyadan İİK'nın 89/1 haciz ihbarnamesi gönderildiğini, müvekkili tarafından sehven ikinci dosyaya ödeme yapıldığını ilk dosyanını haciz ihbarnamesinin kesinleşmesi nedeniyle ikinci kez ödeme yapıldığını, borçlunu davalının sebepsiz zenginleştiğin iileri sürmektedir. Taraflar arasında, davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ve ... İcra Müdürlüğünün dosyalarında borçlu sıfatı ile yer aldığı, dosyalarda davacıya dava dışı alacaklılar tarafından haciz ihbarnameleri gönderildiği, davacının her iki dosyaya da ayrı ayrı ödemede bulunduğu, davacının İstanbul ... İcra Müdürlüğü dosyasına ödeme yapacakken sehven ... İcra Müdürlüğü dosyasına ödeme yaptığı, akabinde ......
. - K A R A R - Davacı vekili,müvekkilince,davalı tarafından dava dışı 3.kişi aleyhine başlatılan icra takip dosyasından yapılan haciz esnasında ihtirazi kayıt ile toplam 22.200 TL'nin icra dosyasına ödendiğini,bu bedelin tahsili için anılan takibin borçlusu tarafından açılan davanın hukuki yarar yokluğundan reddedildiğini,ayrıca müvekkilinin ödeme yaptığı icra dosyasının takip dayanağı çekteki imzanın keşideciye ait olmaması nedeni ile takibin iptaline karar verildiğini, müvekkilinin ödemesi ile davalının sebepsiz zenginleştiğini iddia ederek,ödenen 22.200 TL'nin ödeme tarihi 10.02.2012 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili,davanın bir yıllık hak düşürücü sürede açılmadığını,açılan davada sebepsiz zenginleşme koşullarının bulunmadığını, ödenen paranın dosya borcuna mahsuben yapıldığını ve ödenen paranın İcra Müdürlüğü tarafından İ.İ.K.'...
Mahkeme Kararının Özeti: Mahkeme davacı kurumun sehven ödediği 14.789,59 TL.kıdem tazminatına temerrüt tarihi olan 05.02.2013 tarihinden faiz ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar vermiştir. Temyiz: Kararı taraflar temyiz etmiştir. Gerekçe: Taraflar arasındaki uyuşmazlık faizden kaynaklanmaktadır. Sebepsiz zenginleşme, geçerli olmayan veya tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir sebebe ya da borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir. Sebepsiz zenginleşme bunlardan hangisi yoluyla gerçekleşmiş olursa olsun, sebepsiz zenginleşen, aleyhine zenginleştiği tarafa karşı, geri verme borcu altındadır. Hukuki işlemin borç doğurmasının sebebi irade açıklamasıdır. Sebepsiz zenginleşmenin borç doğurmasının sebebi kişinin iradesi dışında malvarlığında bir eksilmenin meydana gelmesidir....
Davacı protokol gereğince ödenen bedelin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre (dava tarihindeki Türk Parası karşılığını) talep ettiğine göre anılan madde uyarınca 24 960 Euronun dava tarihindeki Türk parası karşılığının ödetilmesine karar verilmesi gerekir. Mahkemece, TCMB'dan dava tarihi itibariyle EURO kurları sorularak gönderildiği kabul edilen yabancı paranın dava tarihindeki Türk Lirası karşılığı saptanmadan eksik inceleme ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 04.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi....
Bu durumda taraflar sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre karşılıklı olarak verdiklerini iade ile yükümlüdürler. .... -3- Hukuken geçersiz sözleşmeden kaynaklanan bu nitelikteki bir uyuşmazlığın sebepsiz zenginleşme kurallarına göre çözümlenip tasfiye edilebilmesi için öncelikle sebepsiz zenginleşmenin kapsamını tespitteki ilke ve esasların açıklanmasında yarar vardır. Geçerli bir sebebe dayanmaksızın bir kişinin mal varlığından diğerinin mal varlığına kayan değerlerin eksiksiz iadesi denkleştirici adalet düşüncesine dayanır. Denkleştirici adalet ilkesi ise, haklı bir sebep olmaksızın başkasının mal varlığından istifade ederek kendi mal varlığını artıran kişinin elde ettiği bu kazanımı geri verme zorunda olduğunu ve gerçek bir eski hale getirme yükümlülüğü bulunduğunu ifade eder. Bilindiği gibi ülkemizde yaşanan enflasyon uzun yıllar boyu yüksek oranlarda seyretmiş ve paramızın değeri (alım gücü) de bununla ters orantılı olarak devamlı düşmüştür....
A.Ş.' nin hesabına yapıldığı, davalı şirket tarafından paranın iade edilmediği, celp edilen ticaret sicil müdürlüğü kayıtlarına göre davalı şirketin yetkilisi olan ...'ın ... Cumhuriyet Başsavcılığı Yakalama Bürosuna vermiş olduğu beyanında, paranın sehven geldiğini ve iade edilmediğini ikrar ettiği, davacı ticari kayıtlarında da, banka havalesinin mevcut olduğu, taraflara arasında ticari ilişkinin olmadığı, somut durumda, davacı tarafından hata ile borcu olmadığı 25.000,00 TL' yi davalı şirkete gönderdiği, davalı şirketin de, TBK 77.madde uyarınca sebepsiz zenginleştiği, haksız olarak zenginleştiği parayı iade etmesi gerektiği, dava tarihinden önce davalıdan paranın iadesini talep ettiğini gösterir bir kayıt veya belge bulunmadığından, dava tarihi itibariyle davacının talepte bulunabileceği anlaşıldığından, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ:ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ Dava dilekçesinde fazlaya ilişkin hak saklı tutularak 60.000 TL alacağın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın reddi cihetine gidilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.Davada, dava konusu dairenin inşaat halindeyken davacı tarafından haricen satın alındığı iddia olunarak, ödenen bedel ile dairenin tamamlanması için yapılan masrafların davalılardan sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre tahsili talep edilmektedir.Mahkemece, davacının satın alma bedelini ispatlayamadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. Davacının talebi, sadece ödenen bedele ilişkin olmayıp; inşaat halinde dairenin satın alınması nedeniyle inşaatın tamamlanması ve oturulabilir hale getirilmesi için yapılan masrafların da tahsiline ilişkindir....
Davacı şirket vekili, davalı firmaya, davacı şirketin makam aracı tarzında bir araç almak üzere ------ gönderildiğini, ancak uygun araç bulunamamasına rağmen paranın iade edilmediğini, sebepsiz zenginleşme hükümleri gereği paranın iadesi gerektiğini, bu hususta yapılan icra takibine itirazın iptali ile tazminata hükmedilmesini talep etmiştir....
Türk Borçlar Kanunu'nun 77. ve devamı maddelerinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme, bir kimsenin mal varlığının geçerli (haklı) bir sebep olmaksızın diğer bir kimsenin mal varlığı aleyhine çoğalması (zenginleşmesi) demektir. Sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak talep edilebilmesi için, borçlunun mal varlığından bir başkasının aleyhine olarak bir zenginleşme meydana gelmeli, zenginleşme ve zenginleştirici olay arasında illiyet bağı bulunmalı ve zenginleşme haklı bir sebebe dayanmamalıdır. Sebepsiz zenginleşme; geçerli olmayan ve tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir nedene ya da borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir. Sebepsiz zenginleşme bunlardan hangisi yoluyla gerçekleşmiş olursa olsun, sebepsiz zenginleşen, aleyhine zenginleştiği tarafa karşı geri verme borcu altındadır. Bu kurumun amacı, borçlunun malvarlığında meydana gelen zenginleşmenin iadesidir. Borçlu ise, başkası aleyhine malvarlığında artış meydana gelen kişidir....
