"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki davada, Pamukova Asliye Hukuk ve Sulh Hukuk Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü: - K A R A R - Dava, sebepsiz zenginleşme nedeniyle alacak istemine ilişkindir. Asliye Hukuk Mahkemesince; talebin kira ilişkisinden kaynaklanan alacak davası olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Sulh Hukuk Mahkemesi ise; talebin kira sözleşmesine dayanmayıp taşınmazın 3. kişilere kiraya verilmesi nedeniyle sebepsiz zenginleşme iddiasına dayalı olduğu, kira dönemine ait herhangi bir talebi bulunmadığından bahisle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK)4. Maddesinde sulh hukuk mahkemesinin görevleri sayılmıştır....
Kural olarak, sona eren ya da haklı bir sebep olmaksızın başkasının zararına mal iktisap eden kimse onu sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadeyle yükümlüdür (BK.md.61). Somut olayda; sonradan kayden malik olunun ancak, kamulaştırma tarihinde de zilyetliliğinde bulunan taşınmaz için, zilyetlik döneminde Hazine malik zannedilerek Maliye'ye ödenen bedelin, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesi istenilmiştir. Böylece uyuşmazlığın çözümünde 2942 sayılı yasanın uygulanması söz konusu olmayıp; BK.nun genel hükümleri çerçevesinde 61 ve devamı maddeler kapsamında yargılama yapılarak sonuca gidilmelidir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 30.06.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi....
Davada, öncesinde zilyetliğe dayalı, sonrasında ise kadastro tespiti ile davacı adına kayden ... olunan taşınmazdan, dava dışı ... şirketince boru hattı geçirildiği daimi irtifat ... tesis edildiği, kamulaştırma bedelinin yanlışlıkla davalı Hazineye ödendiği ... sürülerek ...'... alınan paranın iadesi istenilmiş; mahkemece, kamulaştırma işleminin kesinleşmesinden sonra irtifak tesis edilen taşınmazın mülkiyetinin değişmesinin kamulaştırma işlemini usulsüz kılmayacağı gerekçesiyle istemin reddine karar verilmiştir. Kural olarak, haklı bir sebep olmaksızın başkasının zararına mal iktisap eden kimse onu sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadeyle yükümlüdür (BK.md.61). Somut olayda; sonradan kayten ... olunun ancak, kamulaştırma tarihinde de zilyetlikle ... bulunulan taşınmaz için, zilyetlik döneminde yanlışlıkla Hazine ... zannedilerek Maliye'ye ödenen bedelin sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesi istenilmiştir....
/04/2016 tarihi olduğunu, davacının varlığını iddia ettiği alacağın sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre zaman aşımına uğradığını, davacının alacağına ilişkin davasının reddi ile birlikte davacının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini savunmuştur....
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak, davada; mevzuat esaslarına aykırı olarak kursiyerlerden para toplandığı ve sınav yürütme kurulunda görev alan davalıya fazladan para ödendiği iddia olunarak, fazladan ödenen paranın sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre istirdadı talep edilmiştir. Bilindiği üzere, sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için; bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ve fakirleşme arasında uygun nedensellik bağının bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olması gerekir. Borçlar Kanununun konuya ilişkin 61 ve ardından gelen maddelerindeki düzenlemere göre, sebepsiz zenginleşme; geçerli olmayan ve tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir nedene ya da borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir....
Somut olayda, davacı talebinin yanlış yapılan havale işlemi sebebiyle sebebpsiz zenginleşme iddiasına dayalı alacak talebi olduğu, bu suretle 01.07.2021 tarihinde açılan ve temel ilişkide sebepsiz zenginleşmeye dayanan davanın, 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde sayılan, diğer anlatımla bu maddede TBK'na atıf yapan sözleşmelere ilişkin olmadığından eldeki davanın mutlak ticari dava olarak kabul edilmeyeceği, yine davacının tacir sıfatı bulunmadığı, bu suretle davanın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hukuk davası (nispi ticari dava) niteliğinin de olmadığı saptanmakla, HMK 2 mad. gereğince dava esası ve HMK 390/1 mad. gereğince tedbir talebi yönünden görevli Mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu saptanmıştır....
zenginleşme hükümleri doğrultusunda müvekkilinden tahsiline karar verilmesi talebi olduğunu, davacıların haksız ve mesnetsiz iddialarını içeren davasının reddini talep etmiştir....
Belediyesi sınırları içinde kalmış ve 3030 sayılı kanun hükümlerine göre bu taşınmaza ilişkin tüm hak ve borçların Kepez Belediyesine geçtiği belirtilmiş ise de bedeli tahsil eden davalı ... olduğu takdirde sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iade ile sorumlu olacaktır.Yine, davalının cevap ihtarnamesinde arsa bedeli ödenmesi hususunda belediye kararı bulunmadığı halde bazı gecekondu sahiplerinin ... Belediyesinin Pamukbank ... şubesindeki banka hesabına belediyenin bilgisi dışında para yatırdıkları hususu kabul edilmiştir. Mahkemece, dava konusu paranın yatırıldığı ... Mah. Arsa Kon Yapı Koop. ne ait 232/16341004 nolu hesap” ile davalı ... arasında hukuki, fiili ve organik bağ bulunup bulunmadığı hususları araştırılmamıştır....
Uyuşmazlık, dava konusu gecekondu arsalarının zilyetlerine tahsis edilmesi için yapılan duyuru sonucu davalı belediyenin belirlediği banka hesabına yatırılan paranın tahsisin yapılmaması nedenine dayalı olarak sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesi istemine ilişkindir.Dava konusu taşınmaz, Kadastro Mahkemesinde görülen dava sonucuna göre ... Vakfı adına kayıt edilmiş olduğu, 4706 sayılı Yyasa kapsamında Maliye Hazinesine ve ... Belediyesine takas yolu ile intikal ettiği yapılan yazışmalardan anlaşılmaktadır. ... Belediyesi 21.7.1993 tarihinde kurulmuş ancak 27.3.1994 tarihli mahalli idare seçimlerinden sonra faaliyete geçmiştir. Taşınmaz sonradan Kepez Belediyesi sınırları içinde kalmış ve 3030 sayılı Kanun hükümlerine göre bu taşınmaza ilişkin tüm hak ve borçların ......
Asliye Hukuk Mahkemesi ise dava sebepsiz zenginleşme hukuki sebebine dayalı olarak açılan bir alacak davasıdır. Davanın bu niteliğine göre talebin vakfiye konusu taşınmazın aynı ile ilgisi bulunmamaktadır. Bu sebeple davanın taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılmasını gerektiren kesin yetki kuralının uygulanması sözkonusu değildir. Davanın niteliğine göre davada yetkili mahkeme genel hükümlere göre belirlenecektir. "Alacak" davasında davalının ikametgahı mahkemesi genel yetkili mahkemedir. Bu sebeple davaya bakmakta yetkili mahkeme davanın açıldığı ...4. Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik yönünde hüküm kurmuştur. Somut olayda; vakıf evladı olduğu belirtilen davalıya galle fazlası olarak yapılan yersiz ödemelerin toplamı olan 3.419,73.-TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsili istenilmektedir....


