"İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki uyarlama davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü. KARAR Davacı Meydan Apartmanı Kat Malikleri Kurulu adına yönetici ... apartman yönetimi ile davalı arasında yapılan 10.11.2000 tarihli 10 yıl süreli kira sözleşmesi ile apartman çatısının reklam panosu koyması için davalı şirkete kiralandığını, ilk iki yılın kirası karşılığında çatıda onarım yapılacağının ve 3., 4., 5. yılların kira parasının yıllık 2500 dolar olarak kararlaştırıldığını, sonraki yıllar kirasının ise belirlenmediğini, aynı miktardan devamının yetersiz olacağını ileri sürerek yıllık kira parasının 5500 dolar olarak uyarlanmasını ve 4.515,00 TL kira alacağının tahsilini istemiştir....
Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/177(2009/389) esas sayılı dosyası ile uyarlama davasının kabulüne karar verilerek hasılat kira sözleşmesine istinaden kiracının idareye 2006-2007 dönemi için ödediği hasılat kirasının BK 282. maddesi kapsamında %70 oranında tenzilatı ile 19.230,00 TL olarak belirlenmesine karar verildiğini, davalının 2006-2007 dönemi kira bedelin olan 64.100 TL nin %90 ını hasat sonuna kadar ödediğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Takibe dayanak yapılan ve hükme esas alınan 28/07/2006 başlangıç tarihli ve on yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmede ilk yıl kira bedeli 64.100 TL olup kira bedelinin 3 er aylık dönemler halinde peşin olarak tahsil edilmesi kararlaştırılmıştır. Takip eden yıllar kira bedelleri ise bir önceki yıl kira bedelinin Devlet İstatistik Enstitüsü tarafından yayımlanan ÜFE (bir önceki yılın aynı ayına göre % değişim oranı) oranında artırılması şartı bulunmaktadır....
KARAR Davacı, davalıya tahsisli büfeyi 7.1.1999 tarihli 10 yıl süreli sözleşme ile kiraladığını, 2006 yılı dönemi için enflasyonun düşmesi nedeni ile uyarlama kararı verilip kesinleştiğini, 2008 yılı kirasının da sözleşme koşullarına göre çok fahiş olduğunu, uyralama koşullarının oluştuğunu bu nedenle günün ekonomik koşullarına göre 2008 yılı kirasının da uyarlanımasına karar verilmesini istemiştir. Davalı, uyarlama şartlarının bulunmadığını bildirerek davanın reddini dilemiştir. Mahkemece, 2008 yılının kirasının 23.452 Ytl. olarak uyarlanmasına karar verilmiş; hüküm, davacı ... davalı tarafından temyiz edilmiştir. 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2-Taraflar arasındaki kira sözleşmesi, 7.1.1999 tarihli 10 yıl süreli olup değişen ekonomik koşullar nedeni ile 2006 yılı kirası 8.115 YTL....
Yargıtay denetiminin yapılması bakımından da yerel mahkemenin, kararında gerekçesini açıkça göstermesi zorunludur.Somut olayda mahkemece verilen hükmün yukarıda açıklanan yasal düzenleme karşısında gerekçesiz olduğu anlaşılmaktadır.Bundan ayrı, taraflar arasındaki kira ilişkisi 20.01.2003 başlangıç tarihli ve iki yıl süreli kira sözleşmesi ile kurulmuş olup 6570 sayılı Kanunun 11. maddesi gereğince her yıl yenilenmek suretiyle devam etmiştir. Dava dilekçesinde ise; sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren aynı kalan kira parasının yeni dönemde hak ve nesafete uygun olarak artırılmak suretiyle tespiti istenilmiştir. Buna göre davadaki istem; kira parasının artırılarak tesbiti olup, mahkemece davanın uyarlama davası olarak nitelendirilmesi doğru görülmemiştir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki kira bedelinin indirimi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü. KARAR Davacı, davalıya ait işyerini 09.10.2003 tarihinde aylık 2.050.000.000 TL kira bedeli ile kiraladığını, davalıdan kira bedelinin düşürülmesini istediğini ancak davalının kabul etmediği gibi 2004 yılı için aylık 2.357.500.000 TL. kira bedeli istediğini, talep edilen bedelin fazla olduğunu ileri sürerek 2004 yılı kira bedelinin aylık 1.000.000.000 TL olarak tespitine karar verilmesini istemiştir. Davalı, davacının özgür iradesi ile kira sözleşmesi imzaladığını, uyarlama şartlarının oluşmadığını ileri sürerek davanın reddini dilemiştir....
Yine, Yargıtay kararlarında kabul edildiği üzere kira bedelinin tespiti davası kiracı tarafından da açılabilir. Davada ki istemde uyarlama olmayıp, yeni dönem kira bedelinin indirilerek tespiti isteminden ibarettir. Yukarıda açıklanan nedenler uyarınca, mahkemece yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi doğru olmayıp, bozmayı gerektirmiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 29.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi....
"İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi DAVA TÜRÜ :ALACAK Y A R G I T A Y K A R A R I 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun (2797 sayılı Kanun) 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 18 nci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede; dava konusu uyuşmazlığın niteliği ve temyizin kapsamının, kira ilişkisinden kaynaklanan dava (kira tespiti ve uyarlama dâhil) sonucu verilen hüküm ve karara yönelik olduğu anlaşılmıştır. Yargıtay Büyük Genel Kurulunun Dairelerin iş bölümüne ilişkin 26.01.2022 tarihli ve 2022/1 sayılı kararı uyarınca dosyayı inceleme görevi Yargıtay 3. Hukuk Dairesine ait olduğundan, 2797 sayılı Kanun’un 60 ıncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca gerekli inceleme yapılmak üzere dosyanın ilgili Daireye gönderilmesine karar vermek gerekir. KARAR Açıklanan sebeple, Dosyanın YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE, 17.05.2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi....
Davacı vekili, davalı borçlu aleyhine kira alacağının tahsiline yönelik tahliye istemli takip başlattıklarını, davalı borçlunun haksız yere takibe itiraz ettiğini beyan ederek itirazın kaldırılması ve tahliye istemiştir. Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Taraflar arasında 1.1.2010 başlangıç tarihli,1 yıl süreli kira sözleşmesinin varlığı konusunda uyuşmazlık yoktur. Davacı alacaklı 16.7.2012 tarihinde davalı borçlu aleyhine tahliye istemli başlattığı takipte 2012 yılı Mayıs ayına ait 2.500,00 TL ile Temmuz ayına ait bakiye 1.250,00 TL kira alacağının tahsilini talep etmiştir.Davalı borçlu ödeme emrine süresinde itiraz ederek her ne kadar ödemekle yükümlü oldukları kira bedelinin 1.250,00 TL ise de Mayıs ve Temmuz ayları için 150,00'şer TL yatıracaklarını beyan etmiş ve dosyaya 542 TL ödeme yapmıştır....
Mahkememce, 1.1.2003 tarihinden başlayan ve 31.12.2003 tarihine kadar ki dönem için kira bedelinin 2.375 Euro olarak tespitine karar verilmiş; hüküm, davacı ve davalı tarafından temyiz edilmiştir. 1-Taraflar arasında yazılı kira sözleşmesi bulunmamaktadır. Taraflar kira parasının miktarında anlaşamadıklarına göre, ancak kira parasının tespiti için dava açmak hakkına sahiptirler ve dava bu yöndeki talep kira tesbiti davalarındaki prosedüre uygun olarak görevli sulh hukuk mahkemesince çözümlenmesi gerekir.Oysa, hakimin istisnaen sözleşmeye müdahalesini öngören uyarlama ise, uzun süreli olan ve kira miktarının tespiti yönünde bir kararlaştırmanın bulunmaması, ya da bulunsa dahi, bu kararlaştırmanın, edimler arasındaki dengenin bozulmasına neden olacak miktarda olması halinde söz konusu olur. Uyuşmazlık konusu olayda davacı, 1.1.2003 – 31.12.2003 kira dönemi kira bedelinin 25.000 Euro olarak tespitini istemiştir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Kira parasının tesbiti istemli Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı kira parasının tesbiti istemli davasına dair karar, davalı ve davacı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava yeni dönem için kira bedelinin tespiti istemine ilişkindir....
