Kurulan geçit hakkının Türk Medeni Kanununun 748/3 maddesi uyarınca tapu siciline kaydı da gereklidir. Geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda davanın niteliği gereği yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmalıdır. Somut olayda, 169 ada 7 parsel maliki ... geçit ihtiyacı içerisinde olduğunu , genel yola çıkışının bulunmadığını belirterek 190 ada 6 parsel maliki ... aleyhine geçit hakkı davasını açmış; keşif yapıldıktan sonra uygun geçidin 169 ada 3 parsel, 169 ada 5 parsel, 190 ada 7 parsel ve 190 ada 19 parsel üzerinden kurulabileceği düşünülerek bu parsel malikleri de davaya dahil edilmiştir. Aslında usul hukukumuzda davaya dahil edilme yoluyla tarafların genişletileceğine ilişkin kural yoktur. Ancak uygulamada davaların en az masrafla ve en kısa zamanda bitirilmesi amacıyla bu yolun varlığı kabul edilmektedir. Fakat böyle bir yol izlenirse dahili dava dilekçeleri davacı tarafından harçlandırılmalıdır....
Saptanan geçit nedeniyle yükümlü taşınmaz malikine ödenmesi gereken bedel taşınmazın niteliğine uygun atanacak bilirkişiler aracılığı ile objektif kriterler esas alınarak belirlenmelidir. Saptanacak bedel hükümden önce depo ettirilmeli, şayet dava tarihi ile hüküm tarihi arasında taşınmazın değerinde önemli derecede değişim yaratabilecek uzunca bir süre geçmiş ve bu sürede de geçit için öngörülen bedel davanın daha başında belirlenmişse, bu bedelin ödenmesine karar verilmesi halinde, mülkiyet hakkı kısıtlanan taşınmaz malikinin mağduriyetine neden olunacağı durumlarda hakkın kötüye kullanılması sonucunu doğuracak davranışları önlemek için hüküm tarihine yakın yeni bir değer tesbiti yapılmalıdır. Kurulan geçit hakkının Medeni Kanunun 748/3. maddesi uyarınca Tapu Siciline kaydı da gereklidir. Geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda davanın niteliği gereği yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmalıdır....
Kabule göre de; 1-Lehine geçit ... kurulan 1083 parsel sayılı taşınmazın tapuda tarla niteliğiyle kayıtlı olup, ... alanlarında en fazla bir ... aracının geçebileceği 3 m. genişliğinde ... verilebileceği düşünülmeksizin infaza elverişli olmayacak biçimde 3-4 m. arasında değişen genişlikte ... verilmesi, 2-Verilen geçit hakkının 1082 sayılı parsel üzerindeki bölümünün davacının 1083 parseli ile sınır teşkil eden kısmının nedeni açıklanmaksızın ortak sınırın yarısına kadar uzatılması doğru görülmemiştir. 3-2231 sayılı parsel Maliye Hazinesine ait olup, altında Natonun petrol boru hattı bulunan tarla niteliğindedir....
Davacı parselinin genel yola bağlantısının bulunmadığı ve geçit ihtiyacı içinde bulunduğu açıktır. Davalılara ait 28 ada 102 parselin tapu kaydında bu parsel lehine, 98 ve 104 parseller aleyhine geçit hakkının bulunduğu yazılıdır. Taraf parselleri arasında paftaya göre ark bulunmaktadır. Mahkemece, yerinde yapılan keşif sonucu düzenlenen kroki, keşfi ve geçit yerinin bağlandığı yeri izlemeye ve görmeye elverişli değildir. Davalı 102 parsel yararına 98 ve 104 parsellerden kurulu bulunan geçit yeri gösterilmediği gibi, geçitin nereye bağlandığıda anlaşılamamaktadır. Arkın niteliği ve D.S.İ.ne ait olup olmadığı araştırılmamıştır....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 14.03.2013 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı kurulması istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 25.06.2014 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: _ K A R A R _ Dava, Türk Medeni Kanununun 747. maddesi gereğince geçit hakkı kurulması isteğine ilişkindir. Davacı vekili müvekkiline ait... ada... numaralı parselin yola cephesinin bulunmadığını, komşu taşınmazlardan taşınmaz lehine geçit hakkı verilmesini talep etmiştir. Komşu (eski...) yeni... parsel numaralı taşınmazın maliki olan davalı ise geçit hakkının yasal koşullarının oluşmadığını, geçit hakkı kurulurken taşınmaz bütünlüğünün bozulmaması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur....
ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir. 2- Mahkemece, 1597 parsel sayılı taşınmaz lehine 10.11.2014 tarihli fen bilirkişi raporu ve krokide 4091 parsel sayılı taşınmazda (A1) ile gösterilen 3 metre genişliğinde 114,76 m2'ye ve 4093 parsel sayılı taşınmaz aleyhine (A2) ile gösterilen 3 metre genişliğinde 196,62 m2'lik kısım üzerinde geçit hakkı tesisine karar verilmiş ise de, hükmün infazında tereddüte yol açabileceğinden aleyhine geçit tesis edilen taşınmazların parsel numaralarının ve bu taşınmazlardan tesis edilecek kısımların yüzölçümlerinin hüküm kısmında belirtilmemesi, diğer taraftan kurulan geçit hakkının kütük sayfasında ayrılan özel sütununa Türk Medeni Kanununun 748/3 ve 1012. maddesi ile yeni Tapu Sicil Tüzüğünün "İrtifak hakları ve taşınmaz yükünün tescili" başlıklı 30. maddesi gereğince tesciline karar verilmemesi doğru görülmemiş ise de, bu husus kararın bozulmasını ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden...
Yargılama giderleri geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda, davanın niteliği gereği davacı üzerinde bırakılmalıdır. 1-Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve tüm dosya içeriğine göre davalılar ... ve ... vekilinin tüm; davacı vekilinin ise aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiş; bu nedenle reddi gerekmiştir. 2- Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Bu tür davalarda, kurulan geçit hakkının Türk Medeni Kanununun 748/3 ve 1012. maddesi ile yeni Tapu Sicil Tüzüğünün “İrtifak hakları ve taşınmaz yükünün tescili” başlıklı 30. maddesi gereğince kütük sayfasında ayrılan özel sütununa tesciline de karar verilmelidir....
Kurulan geçit hakkının Medeni Kanunun 748/3. maddesi uyarınca Tapu Siciline kaydı da gereklidir.Geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda davanın niteliği gereği yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmalıdır.Bu bilgiler ışığında somut olaya bakıldığında; gerek tapu kayıtlarında ve gerekse kadastro paftasında 13 parsel lehine 12 ve 125 parseller aleyhinde 125 sayılı parseli ikiye bölecek şekilde geçit hakkı kurulmuş olduğu görülmektedir.03.11.2006 günlü keşif sonunda kadastro teknisyeni ... Kömürcüoğlu tarafından düzenlenen krokide, geçit hakkı konusunda dört seçenek gösterilmiştir. Bu seçeneklerden 3 numaralı olanı 13 parselin yeşil (mavi), 12 parselin mavi, 125 sayılı parselin ise evvelce bu parselden kestirme olarak giden yolun iptali ile mavi renkle işaretlenen kısmını kapsamaktadır....
Saptanan geçit nedeniyle yükümlü taşınmaz malikine ödenmesi gereken bedel taşınmazın niteliğine uygun atanacak bilirkişiler aracılığı ile objektif kriterler esas alınarak belirlenmelidir. Saptanacak bedel hükümden önce depo ettirilmeli, şayet dava tarihi ile hüküm tarihi arasında taşınmazın değerinde önemli derecede değişim yaratabilecek ... bir süre geçmiş ve bu sürede de geçit için öngörülen bedel davanın daha başında belirlenmişse, bu bedelin ödenmesine karar verilmesi halinde, mülkiyet hakkı kısıtlanan taşınmaz malikinin mağduriyetine neden olunacağı durumlarda hakkın kötüye kullanılması sonucunu doğuracak davranışları önlemek için hüküm tarihine yakın ... bir değer tespiti yapılmalıdır. Kurulan geçit hakkının Medeni Kanunun 748/3. maddesi uyarınca Tapu Siciline kaydı da gereklidir. Geçit hakkı kurulmasına ilişkin davalarda davanın niteliği gereği yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmalıdır....
Kabule göre de; 10 parsel sayılı taşınmaz lehine 6 parsel sayılı taşınmazdan oluşturulacak geçit, yukarıda açıklandığı üzere kesintisizlik kuralının ihlali sonucunu doğuracağından yerinde olmayıp yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda davacıya ait 19, 10 ve 4 parselleri birleştirecek şekilde davacıya ait 10 ve 4 parseller ile davalılara ait 11 ve 6 parsel sayılı taşınmazlardan oluşacak şekilde bir geçit kurulması yönünde bilirkişilere ek rapor hazırlattırmak, davacıya 19 sayılı parseli lehine 10 parsel sayılı taşınmazından ve 10 parsel sayılı taşınmazı lehine 4 parsel sayılı taşınmazından akdi geçit hakkı kurulması için yeterli süre verilerek, akdi geçit hakkının kurulmasının sağlanmasından sonra davalılar taşınmazı üzerinden geçit kurulması gerekirken, belirtilen hususların ikmal edilmemesi de yerinde değildir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde yatırana geri verilmesine 02.11.2009 gününde oybirliği ile karar verildi....
