Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; konut kredisinin teminatı olarak konulan ipoteğin fekki istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun İpoteğin Terkinini İsteme Hakkı başlıklı 883 üncü maddesi şu şekildedir; “Alacak sona erince ipotekli taşınmazın maliki, alacaklıdan ipoteği terkin ettirmesini isteyebilir. (Ek fıkra:4/7/2019-7181/19 md.) İpotek süreli olarak kurulmuşsa, sürenin bitiminden itibaren otuz gün içinde ipotekli taşınmaz üzerinde 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 150/c maddesinde belirtilen şerhin konulmaması hâlinde ipotek, malikin talebiyle tapu müdürlüğünce terkin edilir.” 2. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesinin 29.02.2026 tarihli ve 2015/38057 E., 2016/6148 K. sayılı ilamının ilgili kısmında şöyle denilmiştir; "Dava, ipoteğin fekki isteğine ilişkindir....
DAVA : İpotek (İpoteğin Kaldırılması (Fekki)) DAVA TARİHİ : 06/09/2021 KARAR TARİHİ : 11/03/2022 KARAR YAZIM TARİHİ : 18/03/2022 Mahkememizde görülmekte olan İpotek (İpoteğin Kaldırılması (Fekki)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; davalı şirket ile dava dışı ... arasındaki doğmuş ve doğacak cari hesap borçlarının temitanıın teşki letmek üzere müvekkili tarafından maliki bulunduğu ... ili, .... ilçesi, .......
Bu bakımdan üst sınır ipoteği kurulurken akit tablosuna üst sınır belirlenmesi yapıldıktan sonra “ bu meblağa ilaveten ve ayrıca” denilmek suretiyle ilave yapma olanağı bulunmamaktadır. Yapılsa da bu kayıtlar geçerli sayılmaz. Kısaca, ipoteğin üst sınır ipoteği olması durumunda borçlu sadece ipotek akit tablosunda belirtilen miktar ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Eldeki davada davalı banka 14.05.2008 tarihinde karşılık yazısında üst sınır ipotek miktarının ödendiğini, ne var ki dava dışı ... Dekorasyon ....Şti.’nin teminat olarak verdiği çeklerden.... ....’ne ait çekler karşılıksız çıktığından ve bu şirkette ... da hissedar olduğundan ipoteğin kaldırılmadığını bildirmiştir. Yukarıda sözü edildiği üzere 25.10.2004 tarihli ipotek akit tablosu sadece davalı bankanın ...’a açtığı veya açacağı kredilerin teminatını teşkil ettiğinden ipotek,...’ın hissedarı olduğu şirketin borçlarına teminat teşkil etmez....
Bu bakımdan üst sınır ipoteği kurulurken akit tablosuna üst sınır belirlenmesi yapıldıktan sonra “ bu meblağa ilaveten” denilmek suretiyle ilave yapma olanağı bulunmamaktadır. Yapılsa da geçerli sayılmaz. Kısaca, ipoteğin üst sınır ipoteği olması durumunda borçlu sadece ipotek akit tablosunda belirtilen miktar ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Diğer taraftan taşınmaz malikinin ödeme iddiası varsa bu iddianın da yazılı delille kanıtlanması zorunludur....
Dava dışı yükleniciler ile davalı arsa sahiplerinin murisi arasında düzenlenen 12.06.1986 tarihli “ Düzenleme suretiyle Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi” içeriği ve 04.06.1987 tarihli 4923 ve 4924 Yevmiye nolu akit tabloları birlikte incelenerek öncelikle ipoteğin içeriği ve buna bağlı olarak ipotek fekki için yasal şartların oluşup oluşmadığının incelenmesi gerekir. Tüm bu açıklamalardan dava konusu ipoteğin inşaat teminat ipoteği olduğu ve ipoteğin miktarı sözleşmedeki ve tapu kaydındaki miktar ile sınırlı olmayıp inşaatın tamamlanma oranına göre belirlenmesi gerektiği, yükleniciye devredilmiş olan arsa payları ve bağımsız bölümler üzerinde ki inşaat teminat ipoteğinin kaldırılması yüklenicinin inşaat sözleşmesinden doğan edimlerinin tamamını ifa etmiş olmasına bağlı olduğu ve mahkemece bu konuda inceleme ve değerlendirme yapılmadan bir karar verildiği anlaşılmıştır....
Şu hale göre, mahkemenin bozma ilamına konu 04.03.2014 tarihli kararının alacaklı ...’nun yokluğunda verildiği, o tarih itibarı ile vekili bulunmadığı, gerekçeli karar kendisine tebliğ de edilmediğinden gerekçede belirtilenin aksine, mahkemece verilen ipoteğin fekkine ilişkin ilk kararın ... yönünden kesinleştiğini söyleyebilme olanağı yoktur.İİK.nun 153. maddesinde; ipotekle temin edilmiş ve vadesi gelmiş bir alacağın borçlusu icra dairesine müracaatla alacaklısının gaip ve yerleşim yerinin meçhul bulunduğunu veya borcu almaktan ve ipoteği çözmekten imtina ettiğini beyan ederse icra dairesinin on beş gün içinde daireye gelerek parayı almasını ve ipoteği çözmesini alacaklıya usulüne göre tebliğ edeceği, alacaklının bu müddet içinde gelmediği veya gelip de kanunen makbul bir sebep beyan etmeksizin parayı almaktan ve ipoteği çözmekten imtina eylediği takdirde borçlu borcunu icra dairesine tamamıyla yatırırsa icra mahkemesince verilen paranın alacaklı namına hıfzına ve ipotek kaydının terkinine...
Takip dayanağı; ipotek senetleri ve Tarımsal Kredi Sözleşmesine istinaden Tapu Müdürlüğüne sunulan ipotek tesis ve tescil istemi incelendiğinde; borçlu tarafından kendi borcu sebebiyle yine kendisine ait taşınmazı üzerinde alacaklı lehine fekki bildirilinceye kadar müddetle ipotek tesis edilmiş olduğu ve ipoteğin kesin borç ipoteği (karz ipoteği) olduğu anlaşılmıştır. İpotek akit tablosundaki “fekki bildirilinceye kadar süre ile” açıklaması ise muacceliyet koşulu olmayıp, ipoteğin süresiz olarak yapıldığını göstermektedir. Kural olarak alacağın muacceliyetinin, bir ihbarın yapılmasına bağlı olduğu durumlarda, alacaklının hem asıl borçluya hem de borçtan kişisel olarak sorumlu olmayan ipotekli taşınmaz malikine, muacceliyet ihbarında bulunmadan icra takibi yapması mümkün değildir. (M.K. 802 md., TMK. 887 md.) Zira, Borçlar Kanunu'nun 117/2.maddesinde yer alan borcun ifa edileceği gün (vade tarihi) sözleşmede yer almamıştır....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki ipoteğin fekki davasının usul bozmasına uyularak yapılan yargılaması sonunda davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince ve katılma yoluyla davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü. - K A R A R - Davacı vekili, davalı ...ile dava dışı ... Makine Konf. Teks. San ve Tic Ltd Şti arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanacak davalı alacağının ödenmesini teminat altına almak için davacıya ait taşınmaz üzerine teminat ipoteği konulduğunu, dava dışı şirket yetkilisinin davacının damadı olduğunu, davacının kızı ile aralarında boşanma davalarının bulunduğunu, boşanma davası nedeni ile ortaya çıkacak kötü niyetli ticari alımları önlemek için davacının davalı şirkete gönderdiği ihtarname ile ipotek akdini feshettiğini ve ipoteğin fekkini talep ettiğini, davalının ipoteği fek etmediğini, davalının ipoteği kaldırmadığı gibi ......
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi Taraflar arasındaki ipoteğin fekki davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. - K A R A R - Davacı vekili, dava dışı...tarafından dava dışı ....Muhasebecilik Mali Müşavirlik Ltd.Şti. adlı şirketin davalı bankaya karşı doğmuş veya doğacak asaleten veya kefaleten her türlü borcunun 100.000 TL.lik kısmını teminat almak için taşınmazı üzerinde davalı banka lehine ipotek tesis edildiğini, davalı bankanın kredi borçlusu şirkete verdiği, 19.09.2012 tarihli yazısında, borçlu şirketin kullandığı kredi borçlarının ödeme ile kapandığını belirtmesi üzerine ipoteğe konu taşınmazın müvekkilince satın alındığını, talep edilmesine rağmen davalının ipoteği kaldırmadığını belirterek ipoteğin fekkine karar verilmesini talep ve dava etmiştir....
"İçtihat Metni"Mahkemesi :Ticaret Mahkemesi Taraflar arasındaki ipoteğin kaldırılması(fekki) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.... ile davalı vek.Av....'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. -K A R A R- Davacı vekili,davalı bankanın ipotekli taşınmazın maliki olan müvekkilinden alacak isteminde bulunduğu İzmir 23.İcra Müdürlüğünün 2007/ 7610 esas sayılı takip dosyasına konu ipoteğin iptali gerektiğini, ipoteği tesis eden vekilin bu konuda yetkisinin bulunmadığını belirterek ipoteğin kaldırılmasını talep etmiştir....
