Ticari davalarda dava konusunun tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olduğundan ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin yahut alacak miktarının ispatı mümkündür. HMK'nın 222. Maddesine göre ; Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir....
nin 2013-2014-2015-2016-2017 yılları ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, defterlerin açılış onayları ve yılsonu kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırıldığı tespit edilmiş olduğundan ticari defterlerin delil niteliğinin bulunduğu, davalı ....’nin davacı şirketin muhasebe kayıtlarında 14.528,85-TL alacak bakiyesi mevcut olduğunun tespit edildiği, dava konusu uyuşmazlıkta ticari satıma konu ... Ekmek fırınının 05.12.2008 tarihli fatura ile davacıya satıldığı, ticari satıma konu makinenin ... Asliye Ticaret Mahkemesinde 07.07.2015 tarihli Esas:... Karar :... dosyasında da yer alan 09.03.2015 tarihli bilirkişi raporunda ayıplı olduğu, ayıbın niteliğinin gizli nitelikte olduğu ve ayıbın makinenin üretiminden kaynaklı olduğu tespitlerine yer verildiği ve davalının kusurlu olduğunun tespit edildiği, 07.07.2015 tarihli gerekçeli kararda ayıplı ... Ekmek makinesinin davalıya iadesi halinde ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesine karar verildiği ve Yargıtay ......
Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4)....
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde, ticari defterlerin kanıt olması, bu defterlerin Ticaret Kanunu'nun öngördüğü şartlar içinde tacirin lehinde veya aleyhinde olarak kullanılması ve ticari bir uyuşmazlığında hükme esas teşkil etmesidir. Böylelikle ticari bir uyuşmazlıkta ticari defter kaydı, uyuşmazlığın çözümünde yazılı bir kanıt aracıdır. Tacirin tuttuğu bütün defterlerdeki kayıtların birbirine uygun olması, birbirini tutması ve doğrulaması şarttır. Ayrıca ticari defterlerin kanuna uygun olarak tutulmuş olması yanında tasdike tabi olan ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin de Ticaret Kanununda belirtilen sürelerde ve şekillerde yapılmış olması gerekmektedir. Aksi takdirde defterler, sahipleri lehine kanıt olma niteliklerini kaybederler. Bir ticari ilişki ve bu ilişkiden kaynaklı alacağın olduğunu iddia eden taraf yazılı belgeler ile ispat etmesi gereklidir. İspatın konusu, ispat yükünün kimde olduğu ve ispat vasıtalarının neler olduğu HMK 187,190 ve 200....
Davacı şirket ticari defterlerinin GİB onaylarının süresinde yapıldığı, e-defter kapsamında olmayan defterininde noter tasdiki süresinde yapıldığı, defterlerin usulüne uygun tutulduğu, defterlerin birbirini teyit ettiği ve defterlerin delil niteliği taşıdığı, Davalı şirket ticari defterlerinin GİB onaylarının süresinde Yapıldığı, e-defter kapsamında olmayan defterininde noter tasdiki süresinde yapıldığı, defterlerin usulüne uygun tutulduğu, defterlerin birbirini teyit ettiği ve defterlerin delil niteliği taşıdığı, Davacı şirket defter kayıtları ve belgelerinin inçelenmesinde; Davacının, dava konusu 28.09.2018 tarih ve 6.000,00 TL tutarındaki çeki müşterisi ... firmasından 04.06.2018 tarihli fatura karşılığında aldığı, Davacı ticari defterlerinde, davacı şirket ile çekler üzerinde sırasıyla cirosu bulunan *...A.Ş, ve bu firma sonrası firmalar” firmalar arasında herhangi bir ticari ilişkiye rastlanılmadığı, Davalı ...Ş.'nin, dava dışı ......
-TL tutarında farklı farklı özeliklere sahip defterlerin olduğu ya da başka bir ifade ile davalının davacıya 179.820,50 TL tutarında borcunun olduğunun tespit edilmiş olduğunu, ... AŞ.'nin deposunda bekleyen ürünlerin/defterlerin toplam tutarının 178.740,58.-TL olduğunun davalının kaşe ve imzasının olduğu listeden tespit edilmiş olduğunu, davalının ticari defterlerine göre davacıya 179.820,50.-TL tutarında borcunun olduğunun tespit edilmesine karşın; davalının deposunda davacının sipariş ettiği toplam tutarı 178.740,58.-TL olan ürünler/defterler hazır bulunduğundan, davacının 178.740,58.-TL tutarındaki sipariş ettiği ürünleri teslim alması durumunda (179.820,50.-TL-178.740,58.-TL=1.079,92.-TL) 1.079,92....
Alacaklı olduğu belirtilmiştir.Bilirkişi raporuna karşı davalı vekili itirazlarını içerir beyan dilekçesi ile; İncelemesi gereken ticari defterlerin tamamının ibraz edilmediğini ve incelemenin bir kısım defter kayıtları ile sınırlı tutulduğunu, ticari ilişkinin 2012 Yılında başladığı ve 2019 yılı dava -takip tarihine kadar ki dönemi de kapsar şekilde alacak talebi konusu olduğu halde 2014-2015-2018-2019 yıllarına ait davacı ticari defterlerinin ibraz edilmediğinden incelenmediğini, davadaki haklılık durumunun takip tarihi itibari ile belirlenmesi gerektiğini, davacının alacaklandırılması faturalardan dolayı olmayıp bilakis davacı defterlerine göre davalıya iade edilen çeklerden kaynaklandığını, davacı defterlerine göre 10.03.2016 çekin iadesi 27.091.50., 10.03.2016 çekin iadesi 26.610.00, 10.03.2016 çekin iadesi 27.091.50., 10.03.2016 çekin iadesi 11.233.94 , 10.03.2016 çekin iadesi 27.091.50. belirtilmesine rağmen aynı miktarda davalı aleyhine borç kaydı yapıldığını, bu çek iade kayıtlarına...
Kabul edilir” hükmüne uygun olarak kesin delil vasfına sahip olmadığı, 2014 yılına ilişkin sunulan defterlerin noter açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yaptırılmış olması sebebiyle HMK.222.maddesi gereği “yasal defterlerin münderecatı sahibi lehine delil Kabul edilir” hükmüne uygun olarak kesin delil vasfına sahip olduğu, Davalının yasal defterlerini sunmaması sebebi İle davacının yasal defter kayıtları ile karşılaştırma yapılamamıştır....
Davanın açıldığı tarihte ve yargılama sırasında yürürlükte bulunan HMK’nın “Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması” başlıklı 222. maddesi; “(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir....
Maddesi gereğince mahkemece yatırılan avansın kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesine müteakip iadesine, iadesi yönünde başvurunun olmaması halinde arta kalan giderin iade edileceğinin davacıya meşruhatlı davetiye ile bildirilmesine, Dair, davacı vekilinin yokluğunda, kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/02/2021 Katip ... e-imza Hakim ... e-imza...
