Uyuşmazlık, kiralanana yapılan tadilat masraflarının iadesine ilişkin alacak talebine ilişkindir. Davada dayanılan ve hükme esas alınan 01.03.2010 başlangıç tarihli beş yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Davacı kiracı, dava konusu taşınmazı kira süresi sona ermeden 2014 yılında davalı kiraya verenlere teslim etmiştir. Davacı, taşınmazın tahliye edildiğini, kiraya konu yere kiralama amacına uygun olarak tadilatlar yapıldığını belirterek tadilat masraflarını talep etmiştir. Kural olarak kiracı tarafından kiralanana yapılan faydalı ve zorunlu imalat bedellerinin, vekâletsiz iş görme ve sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre kiraya verenden istenmesi mümkündür....
Sebepsiz zenginleşmeye dayalı alacak talep edilebilmesi için borçlunun mal varlığından bir başkasının aleyhine olarak bir zenginleşme meydana gelmeli, zenginleşme ve zenginleştirici olay arasında illiyet bağı bulunmalı ve zenginleşme haklı bir sebebe dayanmamalıdır. ... 24.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2008/30 Esas, 2008/301 Karar sayılı dosyasındaki bilirkişi raporunda ve ... 10.Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 2007/851 D.İş sayılı tespit dosyasındaki bilirkişi raporunda davalının aracının trafiğe çıkabilmesi için zorunlu tamirat bedelinin 4.080,50 TL olduğunun tespit edildiği, davacı idare tarafından da davalının aracına yapılan zorunlu masrafların tahsili istendiğine göre, dava konusu ödemenin TBK'nun 77-82 (BK'nun 61-66) maddelerinde yer alan sebepsiz zenginleşme kuralları çerçevesinde istenebileceği gözetilerek, hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, hukuki nitelendirmede hataya düşülerek zapta karşı tekeffül hükümlerine göre davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş,...
Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki kamulaştırma bedeli olarak yatırılan paranın sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayalı olarak tahsili davasının yapılan yargılaması sonunda; ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf incelemesi üzerine bölge adliye mahkemesinin yukarıda gün ve sayıları yazılı hükmünün Yargıtayca incelenmesi davacı idare vekilince istenilmiş olmakla, dosyadaki belgeler okunup uyuşmazlık anlaşıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü; -K A R A R- Talep; Maddi hatanın düzeltilmesi istemini ilişkindir....
Uyuşmazlık, sebepsiz zenginleşmeden kaynaklı alacak istemine ilişkindir.Paydaşlığın giderilmesine konu olan taşınmaza, paydaşlar tarafından faydalı ve zaruri masraf yapılmış ise; bu masraf, diğer paydaşlardan sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre istenebilir.Sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için, bir tarafın mal varlığının diğer tarafın malvarlığı aleyhine çoğalması gerekir. İade borcunun kapsamını belirlemede öncelikle fakirleşme ve zenginleşme zamanının tespit edilmesi gerekir. Sebepsiz zenginleşme borçlusunun bu muhdesatın yapıldığı anda ekonomik açıdan zenginleştiği, yapanın ise o anda fakirleştiği ileri sürülemez. Zira, vücuda getiren paydaş tarafından kullanılan muhdesatın, diğer paydaşlara herhangi bir katkısı bulunmamaktadır. Ekonomik yönden zenginleşme ve fakirleşmenin, satış suretiyle taşınmazdaki ortaklığın giderildiği anda gerçekleştiğinin kabulü gerekir. Daha açık deyişle, sebepsiz zenginleşme; satışın yapılıp bedelinin ödendiği tarihte gerçekleşir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi KARAR Dava, harici araç satış sözleşmesi gereğince satışı kararlaştırılan aracın devrinin yapılmadığı iddiasına dayalı aracın mülkiyetinin devri olmadığı takdirde ödenen bedelin ve yapılan masrafların tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece sebepsiz zenginleşme hükümleri uygulanmak suretiyle hüküm kurulmuştur. Davanın açıklanan niteliğine göre hükmü temyizen inceleme görevi, yürürlükte bulunan işbölümü uyarınca Yargıtay 3. Hukuk Dairesinindir. Ne var ki, dosyanın görevsizlik kararı üzerine Dairemize gönderildiği anlaşıldığından görevli dairenin belirlenmesi için dava dosyasının Yargıtay Hukuk İşbölümü İnceleme Kurulu’na gönderilmesine karar vermek gerekmiştir. SONUÇ: Görevli dairenin belirlenmesi için dava dosyasının Yargıtay Hukuk İşbölümü İnceleme Kurulu’na GÖNDERİLMESİNE, 28/05/2019 gününde oybirliğiyle karar verildi....
Dava Borçlar Kanununun Genel Hükümlerine göre açılmış sebepsiz zenginleşme nedeniyle yapılan masrafların tahsili isteğine ilişkindir. Öyle ise mahkemece Asliye Hukuk Mahkemesinin görevine girdiği gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmesi gerekirken davanın esası hakkında hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Bozma nedenine göre davalının temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir. Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 24.5.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi....
"İçtihat Metni" Bayındır Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalıların dava dışı kişiye haricen sattığı taşınmaza davacının üçüncü kişiyle yaptığı sözleşme sonucu, davacı tarafından yapılan inşaat bedelinin satıştan dönülmesi nedeniyle davalılardan talep edilmesine ilişkin olup, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre kararın temyizen incelenmesi görevi Yargıtay 3.Hukuk Dairesine aittir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenle dosyanın görevli Yargıtay Yüksek 3.Hukuk Dairesi Başkanlığına GÖNDERİLMESİNE, 24.2.2011 gününde oybirliğiyle karar verildi....
Ancak, davacı şirket her ne kadar kira sözleşmesinde kiracı olarak yer almasada dosya kapsamına alınan tadilat faturalarında şirket olarak isminin yer alması ve masrafların şirket hesabından karşılandığına ilişkin iddiaları karşısında, davacının bu davayı sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davalıya yönelttiği kabul edilmelidir. Her ne kadar davacı, vekaletsiz iş görme hükümlerine dayanmış isede hukuki vasıflandırma hakime ait olup, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre davacının yaptığını iddia ettiği masrafları zenginleşen taraftan talep etme hakkı vardır....
Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına, taşınmazın satış bedelinin mirasçılık belgesindeki paylar oranında paydaşlara dağıtılacağının ve değer arttırıcı unsurlarla ilgili yapılan masrafların sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre istenebileceğinin anlaşılmasına göre yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün ONANMASINA ve taşınmaz malın satış bedelinden payına düşecek paranın %09.9 oranında hesaplanacak onama harcından peşin alınan 21.15.-TL’nın mahsubu ile bakiyesinin temyiz edenden alınmasına, 28/05/2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi....
Davacı tarafça, ilgili kurumlara kanal açma ve kadastro ücretleri ödendiği, yol kotu belgesi alındığı, sondajlı zemin etüdü yaptırıldığı ve bu işler için toplam 8.551,40 TL ödeme yapıldığı ileri sürülüp, bu harcamalara ilişkin 4 adet ödeme belgesi sunularak, bedellerinin tahsili istenmiştir. Raporu hükme esas alınan bilirkişi kurulunca ve mahkemece, yapıldığı ileri sürülen bu masrafların davalı arsa sahiplerinin yararına olup olmadığı, bu masraflar yönünden arsa sahiplerinin sebepsiz zenginleşip zenginleşmediği tartışılmamıştır. Bu durumda mahkemce, dosyaya sunulan ödeme belgeleri ile yapılan masrafların davalı arsa sahiplerinin yararına olup olmadığı, davacı yüklenicinin 818 Sayılı BK'nın 61/son maddesi hükmüne göre, bu bedelleri talep edip edemeyeceği tartışılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye ve yanılgılı gerekçeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır....
