Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, prime esas kazancın tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2.Prime esas kazanç tutarı tespitinin 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7 nci maddesi uyarınca yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 77 ve 5510 sayılı Kanunun 80 inci maddesidir. Bu kapsamda davacı işçinin, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı ...’na davalı işveren/işverenler tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur. Gerçek ücret; sigortalının kıdemi, yaptığı işin özelliği ve niteliğine göre ödenmesi gereken ücrettir....
Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı işyerinin kanun kapsamında olduğu, davacı adına asgari ücret üzerinden hizmet bildiriminde bulunulduğu ve Bölge Adliye Mahkemesince yargılama yapıldığı, yurtiçi hesap formaları esas alınarak düzenlenen bilirkişi raporu doğrultusunda yerel mahkeme kararı kaldırılarak uzun yol şoförünün asgari ücretle çalışamayacağı kanaatine varıldığı anlaşılmıştır. Hizmet veya ücret tespitine yönelik davalarda, davacının çalışmasının gerçekliği, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı ... Başkanlığına, davalı işveren tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur. Davanın niteliği gereği, çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir....
İş Yasası ve 5510 sayılı Yasa'da “hizmet akdinin” tanımı yapılmamış olup, Borçlar Kanunu'nda hizmet akdinin tanımı; “hizmet akdi bir mukaveledir ki onunla işçi, muayyen veya gayrimuayyen bir zamanda hizmet görmeyi ve iş sahibi dahi ona bir ücret vermeyi taahhüt eder.” şeklinde yapılmıştır. Bu tanıma göre hizmet akdinin unsurları, ücret, zaman ve bağımlılık koşuludur. Ancak 5510 s. kanun dikkate alındığında, “ücretin” sigortalı sayılmanın koşulu olmadığı, “zaman” ve “bağımlılık” unsurlarının sigortalılık için yeterli olduğu anlaşılmaktadır. Bağımlılık, sigortalının, kendisine verilen işi işverenin emir ve talimatı altında yapmasıdır. Sigortalı, işe başladığı andan itibaren işverenin buyruğu altına girer ve bu nedenle işyerinde konulan tüm kurallara ve önlemlere uymak zorundadır. Hizmet akdi ile istisna, vekalet, hatta taşıma akitleri uygulamada bazen karıştırılabilmektedir....
Sayılı kararıyla belirlenen ücret ve ücret niteliğindeki alacakların davacıya ödendiğini duruşma sırasında beyan etmiş olması ve bu beyana davacının itirazının bulunmaması gözetildiğinde; Mahkememizin 12.02.2020 tarih 2016/407 E., 2020/61 K. sayılı kararı ile belirlenen ücret ve ücret niteliğindeki alacakların davacının hizmet akdinin sona erdiği 2013/02. ayının prime esas kazancına ilave edilebileceği ancak davacının davalı şirkete ait işyerindeki hizmet akdinin sona erdiği 2013/02. ayındaki davacının sigorta primine esas kazanç miktarının SPEK üst sınırı üzerinden bildirilmiş olması nedeniyle Mahkememizin 12.02.2020 tarih 2016/407 E., 2020/61 K....
III-MAHKEME KARARI: A-İLK DERECE MAHKEME KARARI Davanın kısmen kabulü ile; davacının davalı işyerinde 20/09/2001-11/02/2002 tarihleri arasında 141 gün kesintisiz ve SPEK taban ücreti ile çalıştığının, davacının davalı işyerinde 31/12/2003-05/05/2004 tarihleri arasında 124 gün kesintisiz ve SPEK taban ücreti ile çalıştığının tespitine, dava konusu kapsamda 25/09/2003-21/11/2003 dönemi yönünden hak düşürücü süre nedeniyle olmak üzere dava konusu olup belirtilen dönemler dışında kalan süreler yönünden davanın reddine karar verilmiştir....
KARAR : Kısmen Kabul Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti ve prime esas kazanç tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I....
nun 01.06.2005- 09.09.2005 tarihleri arasında vekil ve ....'un da 10.09.2005 tarihinden itibaren asıl dershane müdürlüğü yaptığı, müdürlük görevini 01.06.2005-09.09.2005 tarihleri arasında vekaleten yürüten Nazlıhan Mollahüseyinoğlu'nun sigortalı hizmet bildiriminin 31.05.2005 tarihinde son bulduğu, 2005 yılının 6, 7 ve 8.aylarına ait aylık prim ve hizmet belgesinin Kuruma verilmemesi nedeniyle 2005 yılının Haziran, Temmuz ve Ağustos ayları ile Eylül ayında 9 günlük sürede davacı şirketin Kuruma dershane müdürü için hizmet bildiriminde bulunmadığı ve böylece bu dönem yönünden eksik işçilik bildirildiği anlaşılmaktadır....
. 3.Kabule göre de, davanın hem hizmet tespiti hem de sigorta primine esas kazanç tespiti istemini içermesi nedeniyle , SGK Başkanlığının davada feri müdahil sıfatını haiz olduğu açıktır....
Hukuk Dairesi Dava prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalı ve fer'i müdahil kurum vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi....
Taraflar arasındaki hizmet ve prime esas kazanç tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın fer'i müdahil kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı fer'i müdahil kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I....
