Olayımıza gelince; davacı bedelde muvazaa yapıldığını belirterek iş bu davayı açmış olup, satım sözleşmesinin tarafı olmayan davacının bu iddiasını her türlü delille ispat etmesi mümkündür. Nitekim bu konuda keşif yapılmış, dinlenen tanıklar tapudaki satış bedelini teyit eder şekilde beyanda bulunmuşlardır. Bu deliller ve tüm dosya içeriğine göre davacı bedelde muvazaa iddiasını kanıtlayamadığından önalım bedeli tapuda gösterilen satış bedeli ile davalı tarafından yapılan harç ve masrafın toplamından ibarettir. Bu durumda tapudaki satış bedelinin ve davalı tarafından yapılan tapu giderlerinin depo edilmesi için davacıya uygun süre verilmesi, önalım bedeli verilen süre içerisinde yatırıldığı takdirde davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde önalım bedeli depo edilmeden davanın kabulüne karar verilmesi doğru değildir. Hüküm bu nedenle bozulmalıdır....
Davalı vekili, muris tarafından müvekkiline yapılan satış işlemlerinin muvazaalı olmadığını, menkul mal niteliğindeki traktör yönünden de muvazaa iddiasının dinlenemeyeceğini savunarak, davanın reddine karar verilmesini cevaben bildirmiştir....
İstinaf Sebepleri Davacı vekili istinaf dilekçesinde; dava konusunu teşkil eden vakıanın önceki davadan farklı olarak satış vaadi sözleşmesinin muvazaalı olduğu, muvazaa ile gizlenen gerçek amacın müvekkiline dava konusu taşınmazın tapusunun devrini sağlamak olduğunu, eldeki davada dava konusu taşınmazın satış bedeli olarak ödenen bedellerinin denkleştirici adalet ilkesine göre iadesinin talep edildiğini, önceki davada verilen hükmün eldeki dava için kesin hüküm teşkil etmeyeceğini, eldeki davada vakıa olarak iddia edilen nispi muvazaanın varlığının davalılar tarafından bir önceki davada temyiz dilekçesinde ikrar edildiğini, dava konusu taşınmazda imar geçmesi ile satış vaadi sözleşmesinin ifa kabiliyetini kazandığını beyan ederek ve re'sen gözetilecek sebeplerle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. C....
Mahkemece,dava dışı başka mirasçıların da bulunduğu,bu nedenle, miras payı oranında tapu iptali ve tescil isteğiyle açılan davanın dinlenemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Bilindiği üzere, uygulamada ve öğretide "muris muvazaası"olarak tanımlanan muvazaa, niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türüdür. Söz konusu muvazaada miras bırakan gerçekten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirasçısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, aslında bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ DAVA TÜRÜ : TAPU İPTALİ VE TESCİL Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nin raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü; -KARAR- Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalıtapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir. Davacılar, mirasbırakan babaları ...’in maliki olduğu 21 numaralı dubleks daireyi eşi olan davalıya satış suretiyle temlik ettiğini, işlemin mirastan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek tapu kaydının iptali ile tüm mirasçılar adına miras payları oranında tescilini istemişlerdir....
Başka bir deyişle her satış, yeni bir onalım hakkı kullanılması yetkisini verir. Onalım hakkının kullanılabilmesi için gerçek bir satış sözleşmesinin bulunması gerekmektedir. Satış, niteliği olmayan temliklerde onalım hakkının kullanılması mümkün değildir. Ancak, davacı, tapudaki işlemin tarafı olmadığından, tapuda "bağış" şeklinde gösterilen işlemin muvazaalı olduğunu, gerçekte satış olduğunu ileri sürebilir. İşlemde muvazaa yapıldığını ileri süren davacı, bu iddiasını, tanık dahil her türlü delille kanıtlayabilir. Onalım davalarında işlemde muvazaa iddiası, genellikle bağış işleminin altında satış iradesi bulunduğu, nadiren de bağışın salt onalım hakkını engellemek amacıyla yapıldığı şeklinde ileri sürülmektedir. Somut olayda; taşınmazda ilk pay satışı davalılardan Mehmet'e 28.02.2005 tarihinde 13.000 TL bedel ile yapılmıştır. Yapılan bu satış ile davacının onalım hakkı doğmuştur....
Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.09.2020 tarihli ve 2019/163 Esas, 2020/220 Karar sayılı kararı ile; asıl davaya konu satış vaadi sözleşmesinin ifasının imkânsız hâle gelmesi nedeniyle tazminat isteminin taleple bağlı kalınarak kabulüne karar verilmesi, birleşen davada her ne kadar muris muvazaası nedeniyle satış vaadi sözleşmesinin iptali talep edilmiş ise de davacıların dayandıkları delillerle muris muvazaasını kanıtlayamadıkları, birleşen davanın Yargıtay bozma ilâmından sonra 31.07.2018 tarihinde açıldığı, hâl böyle olunca verilen hükmün icrasına engel olmak için kötü niyetli olarak açıldığının kabul edilmesi gerektiği, diğer yandan birleşen davada ileri sürülen satış vaadi sözleşmesinin iptali nedenlerinin asıl davada cevap olarak ileri sürüldüğü ve iddiaların ispat edilemediğine karar verildiği gerekçesiyle asıl davanın kabulü ile 110.000,00 TL tazminatın davalılardan alınarak davacılara ödenmesine, birleşen davanın reddine karar verilmiştir. Özel Dairenin İkinci Bozma Kararı 12....
SONUÇ:Yukarıda birinci bentte açıklanan nedenlerle davalının ikinci bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine, ikinci bentte açıklanan nedenlerle hüküm fıkrasının "Davacının davasının KABULÜ ile; Davacı ile davalı arasında yapılan ... 15.Noterliğinin 11/01/2011 tarihli 01160 yevmiye nolu araç satış sözleşmesinin hile nedeniyle iptali ile araç bedeli olan 24.050,00 TL'nin 11/01/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ayrıca davacının yapmış olduğu 142,42 TL satış masrafı 84,19 TL ihtar masrafı olmak üzere toplam 226,61 TL'nin dava tarihi olan 29/08/2012 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine," şeklindeki metninin yerine “Davanın kabulü ile; Davacı ile davalı arasında yapılan ... 15.Noterliğinin 11/01/2011 tarihli 01160 yevmiye nolu araç satış sözleşmesinin hile nedeniyle iptali ile araç bedeli olan 24.050,00 TL'nin aracın davalıya iade tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ayrıca davacının...
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Asıl dava, satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil; birleştirilen dava vekalet görevinin kötüye kullanılması, hile ve muvazaa hukuksal nedenlerine dayalı satış vaadi sözleşmesinin iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 2.1. Kaynağını 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 29. maddesinden alan taşınmaz satış vaadi sözleşmeleri iki tarafa borç yükleyen sözleşme türlerinden olup, mülkiyeti devir borcu yüklenen satıcı edimini yerine getirmezse edimin hükmen yerine getirilmesi vaat alacaklısı tarafından açılan davada istenebilir. 2.2. Davalı-birleştirilen davada davacı, satış vaadi sözleşmesinin vekâlet görevi kötüye kullanılarak, muvazaa ve aldatma hukuksal nedenlerine dayalı düzenlendiğini ileri sürdüğünden burada Türk Borçlar Kanununun temsil ve vekâlet ilişkisini düzenleyen hükümleri ile muvazaa ve aldatmaya ilişkin hükümleri üzerinde durulmalıdır. 2.3....
satış vaadi sözleşmesinin teminat olarak verilmiş olması ve müvekkilinin tapuda satış vaadi şerhi olmamasına güvenerek taşınmazı iktisap etmiş olması nedeniyle davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir....
