Sayılı dosyası ile istirdat davası açıldığı anlaşılmıştır. Zayi nedeniyle iptali talep edilen çekin zayi olmayıp ortaya çıktığından ve istirdat davası açıldığından davanın konusuz kalmış olup esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Dava konusu ... .../... şubesinin 03/05/2023 tarih, ... çek seri numaralı, keşidecisi ... ... Mobilya Ltd. Şti. olan 125.000,00 TL bedelli çekin ibraz edildiği gelen yazı cevabından anlaşılmakla davacı vekiline istirdat davası açmak ve buna ilişkin tevzi formunu mahkememize sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verilmesine rağmen çekin istirdatı davası açılmadığından davanın reddine karar verilmiştir.Açıklanan yasal ve hukuksal olgu nedeniyle zayi edilen çekin iptaline karar verilmiştir. HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlere, kararın dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, dosyadaki kanıtlara göre: 1-... Bankası ... ... Şubesine ait keşidecisi ... Mobilya Ltd. Şti....
sinin yerleşik uygulamasına göre; yapılan yargılama sırasında çek/bono hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek/bono hamiline karşı istirdat davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek/bono iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığı, istirdat davası açılmaması halinde ise davanın reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. Yukarıda açıklandığı üzere dava konusu çek bakımından davacı tarafından ... Asliye Ticaret Mahkemelerinde istirdat davası açıldığı anlaşıldığında konusuz kalan dava nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm verilmiştir....
Maddi hukuk bakımından borçlu olmadığı bir parayı cebri icra tehdidi altında ödemek zorunda kalan borçlu, ödediği parayı geri alabilmek için istirdat davası açabilir. Borçlunun, borçlu olmadığı bir parayı ödemiş olması, istirdat davasının maddi hukuka ilişkin tek şartıdır. B.K.’nun 62. maddesinin aksine, burada davacı, yalnız borçlu olmadığı bir parayı ödemek zorunda kaldığını ispat etmekle yükümlü olup, bu parayı yanılarak (hata ile) kendisini borçlu zannederek ödemiş olduğunu ispat etmek zorunda değildir. O halde mahkemece, somut olayda istirdat davası açma koşullarının oluştuğu gözetilerek, işin esası incelenip karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir. 2-Bozma neden ve şekline göre, diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir....
Davalı vekili, davacı tarafın aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, istirdat davasının icra takibinin borçlusu tarafından açılması gerektiğini, icra takibine ilişkin borç üçüncü şahıs tarafından ödenmiş olsa dahi davacı sıfatının borçluya ait olduğunu, borcu ödediğini iddia eden üçüncü kişinin alacaklıya karşı istirdat davası açma hakkının bulunmadığını, icra dosyasında ödemenin dava dışı ... Maddeler San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti tarafından yapıldığını belirterek, bu nedenle davanın öncelikle husumet, olmadığı takdirde esastan reddine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, davacının 10.09.2014 tarihinde dava dışı ... Maddeleri San ve Dış. Tic. Ltd. Şti 'nin ......
Asliye Hukuk (Tüketici Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesince ise davacı vekili, davalı tarafından yapılan şikayet üzerine tüketici hakem heyeti tarafından alınan karar gereğince davalının hesabına ilgili tutar yatırıldığı halde, davalı tarafından hakem heyeti kararının icra dosyasına konu edildiği ve müvekkil şirketin istirdat hakkını saklı tutarak ikinci kez ödeme yaptığını iddia ederek, cebri icra tehdidi altında ödenen tutarın faiziyle birlikte davalıdan tahsili isteğiyle dava açmış olup tüketici hakem heyeti tarafından verilen karara itiraz edilmediği gibi takibi yapan icra dairesinin ...... 4. İcra Dairesi olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda uyuşmazlığın, davanın ilk açıldığı ...... Tüketici Mahkemesince çözümlenmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. 2004 sayılı İcra İflas Kanunu 72/8'de “Menfi tesbit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir.”...
İcra takip dosyasının incelenmesinde; kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla başlatılan takip, nedeniyle menfi tespit-istirdat davası açıldığı, davanın görüldüğü ... 20. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2011/468 Esas sayılı dosyasında 31.01.2012 tarihinde "...takibe konu alacak yönünden davacının borçluya borçlu olmadığının tespiti ile bu dosyada tahsil edilen 156.565,68 TL'nin davalıdan istirdadına" karar verildiği, alacaklı vekilinin anılan davada hükmedilen miktarla ilgili olarak tahsil ve cezaevi harcı miktarının mahsubu yapılarak dosyaya depo edilecek miktarın belirlenmesini istediği, İcra Müdürlüğü'nce talebin reddedildiği anlaşılmaktadır. Menfi tespit istirdat davası sonucunda; Mahkemece 156.565,68 TL'nin davalıdan istirdadına karar verildiğine göre, alacaklı vekilinin talebinin reddi yönündeki İcra Müdürlüğü kararı yerindedir....
Aleyhine istirdat davası açmak üzere süre verilmiş, talep eden vekili Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esasında istirdat davası açtıklarını bildirmiştir. Mahkememizce bu çekle ilgili olarak dosya tefrik edilmiş ve yukarıdaki esasa kaydedilmiştir. TTK'nın 757.maddesi uyarınca yapılan değerlendirmede; iptal kararı verilebilmesi için çekin hamilin iradesi dışında elinden çıkmış olması, çeki ele geçiren kişinin bilinmemesi, yapılan ilana rağmen çekin ortaya çıkmamış olması gerekir. Dava konusu ... tarihli, ......
davası açmak üzere süre verildiği, davacı vekilinin davaya konu kayıp çekle ilgili ----- Asliye Ticaret Mahkemesinde istirdat davası açtığını beyan ettiği görülmüş, ---- Asliye Ticaret Mahkemesinin ----- Esas sayılı dosyası Uyap üzerinden celp edilmiş olup istirdat davasının açıldığı anlaşılmıştır....
Dava zayii nedeniyle iptal istemine ilişkin olup, iptal davasının açılmasından sonra 6102 sayılı TTK'nın 818/1-s maddesinin yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken 758. maddesi uyarınca dava sırasında çeki elinde bulunduranın bilinmesi halinde mahkemece bu kişi aleyhine istirdat davası açmak üzere süre verilmesi gerekmektedir. ... Bankası'na yazılan müzekkereye dava konusu çeklerin ibraz edildiği şeklinde yanıt verildiği, davacı vekiline çekleri ibraz eden kişiye karşı istirdat davası açmak için süre verildiği, davacı vekilinin süresi içinde ... ATM'nin 2022/... esas sayılı dosyası ile istirdat davası açtığı görülmüştür. Yargılama kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda; davacı tarafından dava konusu Bahse konu ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'nin keşidecisi ... San. Tic. Ltd....
Dava konusu çekin ilgili banka şubesine ibraz edilmiş olması nedeniyle davacı vekiline çek hamillerine karşı istirdat davası açmak üzere kesin süre verildiği, buna ilişkin tebligatın 11/12/2022 tarihinde yapılmasına rağmen istirdat davası açılmadığı ve açılmasını gerektiren bir husus bulunmadığına dair beyan dilekçesi sunulduğu görülmüştür. Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup, bu davalar, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardandır. Yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığı, istirdat davası açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. Nitekim TTK sistematiği ve Yargıtay içtihatları da bu yöndedir....
