Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı vekili dilekçesi ile; mirasbırakanın, 22.06.2003 tarihinde bekar ve çocuksuz olarak vefat ettiğini, el yazılı vasiyetnamesinin açılıp okunduğunu ve vasiyetnamenin iptali için açılan davanın da reddedilip kesinleştiğini belirterek; vasiyetnamenin tenfizine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalılar, mirasın tamamının bırakıldığı davacının evlat edinilmiş birisi olduğunu, mirasın tamamının bırakılmasını haklı çıkaracak bir durumun olmadığını savunarak; davanın reddini istemişlerdir.Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalılardan ... ile ...tarafından süresinde temyiz edilmiştir.Davada, el yazılı vasiyetnamenin yerine getirilmesi (tenfizi) istenilmiştir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ:SULH HUKUK MAHKEMESİ Dava dilekçesinde vasiyetnamenin yerine getirilmesi istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı mirasçılar tarafından temyiz edilmiştir....
S.. vekili cevap dilekçesinde; vasiyetnamenin şekil koşullarına uygun düzenlenmemesi ve düzenlenme tarihinde murisin fiil ehliyetine sahip olmaması nedeniyle iptalini, olmadığı takdirde tenkisini defi olarak ileri sürmüştür. Diğer davalılar, davaya cevap vermemiştir. Mahkemece; davaya konu vasiyetnamenin taraflarca itiraza uğramadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile vasiyetnamenin tenfizine, vasiyetnameye konu taşınmazın muris adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. 4722 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun'un 17. maddesi uyarınca; mirasçılık ve mirasın geçişi, mirasbırakanın ölümü tarihinde yürürlükte olan hükümlere göre belirlenir. Dava, 22.01.2004 tarihinde ölen murise ait belirli mal vasiyetinin yerine getirilmesi istemine ilişkindir(TMK. md. 600)....
Bunun için vasiyetnamenin okunması, vasiyetin tenfizi yoluna gidilmesi ve bu amaçla açılan dava mülkiyet davasını etkileyeceğinden sonucunun beklenmesi gerekecektir. Bu itibarla, mahkemece öncelikle muris ... tarafından düzenlendiği iddia edilen 20.02.1984 tarihli ve imzalı daktilo ile yazılmış vasiyet ile ekinde bulunan aynı tarihli el yazılı vasiyetnamelerin asıllarının ibraz edenden temini ile ilgili mahkemelerde vasiyetnamenin okunması ve itiraza uğramadığı takdirde vasiyetnamenin tenfizi davalarının açılması için ilgililere süre verilmesi, davaların sonucunun beklenmesi ve sonucuna göre gerekirse bilirkişiden ek rapor alınarak karar verilmesi gerekirken bu husus gözardı edilerek hüküm kurulması doğru değildir. Hüküm bu nedenle bozulmalıdır....
Vasiyet alacaklısı, kendisine vasiyet edilen şey üzerindeki mülkiyet hakkını ancak bu malın vasiyetin yerine getirilmesi (tenfizi) yoluyla kendisi adına tescili sonucunda kazanır....
Mahkemece; dosya kapsamına göre; Antalya1.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2013/1315 Esas, 2013/496 Karar sayılı vasiyetnamenin açılmasına ilişkin dosyada, vasiyetçi İsmail Aslı'nın mirasçısı bulunduğu, bu mirasçıya husumet yöneltilmeden davanın hasımsız açıldığı gerekçesiyle, HMK 114/1-d ve HMK 115/2.maddesi hükmü uyarınca davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir. Hükmü, davacı vekili temyiz etmiştir. Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir. ./.. Talep, Türk Medeni Kanunu’nun 600. maddesine dayalı vasiyetnamenin yerine getirilmesi isteğine ilişkin olup, vasiyetnameyi yerine getirme görevlisi varsa ona karşı, yoksa ifa ile yükümlü olan yasal veya atanmış mirasçılara yöneltilmesi zorunludur....
Vasiyet alacaklısı, kendisine vasiyet edilen şey üzerindeki mülkiyet hakkını ancak bu malın vasiyetin yerine getirilmesi (tenfizi) yoluyla kendisi adına tescili sonucunda kazanır. Vasiyetnamenin tenfizi davası, vasiyeti yerine getirme görevlisi varsa ona, yoksa yasal veya atanmış mirasçılara karşı açılır. Somut olaya gelince; mirasbırakan ...’ya ait Edremit Sulh Hukuk Mahkemesi 2003/162-392 E.K. sayılı mirasçılık belgesinin incelenmesinde mirasçı gözüken ...’ın yargılama sırasında 2005 tarihinde vefat ettiği, mirasçıları davaya dahil edilmeksizin yargılamaya devam olunduğu anlaşılmıştır. Ayrıca, söz konusu mirasçılık belgesinde mirasçı olarak belirlenen ... (...)’ın nüfus kaydının incelenmesinde 1960 tarihinde vefat ettiği, oğlu ...’ın da 2000’de vefat etmesi üzerine mirasçı olarak ...’ı bıraktığı, ...’ın davaya dahil edildiği görülmüştür....
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, vasiyetnamenin tenfizi istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369’uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 510, 511, 512, 557, 559 ve 570 inci maddeleri. 3. Değerlendirme 1. Murisin vefatı ile birlikte gerek yasal gerek atanmış mirasçılar, külli halefiyet ilkesi gereği, murisin terekesini kendiliğinden kazanmaktadırlar. Vasiyet alacaklısı ise murisin cüzi halefi olduğundan kendisi lehine vasiyet olunan mal veya hak üzerinde doğrudan bir hak kazanamamakta olup sadece kişisel bir istem hakkına sahiptir. Bu nedenle, vasiyet alacaklısının yükümlülüğü yerine getirmeyen vasiyet yükümlüsüne karşı vasiyet edilen malın teslimi veya hakkın devrini dava edebilme imkanı bulunmaktadır. İşte buna uygulamada vasiyetnamenin tenfizi ya da vasiyetnamenin yerine getirilmesi denmektedir. 2....
Hukuk Genel Kurulu'nun 13.2.1991 gün 648-65 sayılı kararında vurgulandığı üzere, vasiyetnamenin tenfizi diye adlandırılan davalar bir aynı hakkın tesisi için değil, yalnızca Sulh Hukuk Mahkemesince açılan vasiyetnamenin Türk Medeni Kanunun 596 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tebliğ işlemlerinin tamamlanmasından ve gerekli yasal sürelerin geçmesinden sonra, herhangi bir itiraza uğramadığı ve iptalinin istenmediği veya itirazların sonuçsuz kaldığının, bu nedenle de kesinleşmiş olduğunun tesbiti içindir. Bu tesbit başlı başına aynı bir hakkın geçirimini sağlamaz. Vasiyetnamenin yerine getirilebilmesi için herşeyden önce vasiyetnamenin usulüne uygun açılıp okunduğunun ve iptali için yasada öngörülen sürenin geçtiğinin belirlenmesi gerekir....
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, vasiyetnamenin tenfizi istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 598 inci maddesinin ikinci fıkrası, 599 uncu maddesinin üçüncü fıkrası ile 600 üncü maddesi. 3. Değerlendirme 1. Vasiyetnamenin tenfizi davası muayyen mal vasiyetini kapsayıp mirasçı nasbını kapsamaz. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 599 uncu maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca; atanmış mirasçılar mirası, mirasbırakanın ölümü ile kazanırlar. Eş söyleyişle atanmış mirasçı, mirasbırakanın ölümü ile tereke üzerinde doğrudan ve kendiliğinden bir ayni hak kazanır. Bu durumda, mirasbırakandan intikal eden ayni hakların, atanmış mirasçı adına tescili için vasiyetin tenfizi davasına ve mahkeme hükmüne ihtiyaç yoktur....
