Asıl dava erken tahliye nedeniyle cezai şart alacağının tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali, karşı dava sözleşme gereği yatırılan teminatın iadesi istemlerine ilişkindir. Mahkemece asıl dava yönünden 111.693.61 TL asıl alacak ile 1.211.80 TL işlemiş faiz için davalının itirazının iptaline %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, karşı dava yönünden 59.569.80 TL' nin dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine karar verilmiş, hüküm davalı-karşı davacıvekili tarafından temyiz edilmiştir. Dosya kapsamına, toplanan delillere, mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verilmiş olmasına ve takdirde de bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı-karşı davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir....
iadesi için bu davayı açmak zorunda kaldıklarını ileri sürerek söz konusu çeklerin üzerine ödeme yasağı konularak çeklerin iptaline karar verilmesini dava ve talep etmiştir....
Şti olan .....seri numaralı çekin İPTALİNE, 2- Karar kesinleştikten 1 ay sonra talep olması halinde yatırılan teminatın iadesi hususunda değerlendirme yapılmasına, 3-Talep eden tarafın yapmış olduğu yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde , gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek suretiyle, 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana İADESİNE, Dair, talep eden vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. Katip Hakim...
YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Kahramanmaraş ili, Afşin ilçesinde güneş enerjisine dayalı 7 MW kurulu gücünde Büget GES projesi kapsamında 49 yıl süreli … tarih ve EÜ/… sayılı üretim lisansı sahibi olan davacı şirket tarafından, GES Katkı Payı Anlaşması kapsamında TEİAŞ'a sunulan 16.415.000,00-TL bedelli teminat mektubunun, 1.050.000,00-TL'yi aşan kısmının fazladan alındığından bahisle aşan kısma ait teminatın iadesi istemiyle 12/07/2019 tarihinde yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali ile Aktif Yatırım Bankası A.Ş.'nin … tarih ve … sayılı 16.415.000,00-TL bedelli teminat mektubunun 1.050.000,00-TL'lik kısmı dışında kalan teminatın iadesine karar verilmesi istenilmiştir....
ödeme yapılmak zorunda kalındığına ilişkin hiçbir delil sunulmamış olması nedeni ile nakit teminat kesintisinin iadesi koşullarının somut olayda gerçekleştiği, teminatın iadesi için düzenlenen ihtarnamenin 02/04/2020 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, ihtarnamede belirtilen 7 iş günlük ödeme süresinin tamamlanması ile 10/04/2020 tarihinde davalılar yönünden temerrüdün gerçekleştiği, tarafların tacir olmaları nedeni ile davacının avans faizi talep edebileceği kabul edilip, davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur....
Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, ithalatı gerçekleştirilen yağların teminatları yatırılarak civata ve somun gevşetme müstahzarı üretiminde kullanıldığı, üretimi yapılıp teslim edilen bu eşyaya ilişkin beyannamenin süresinde vergi dairesine verilerek ödenecek özel tüketim vergisi tutarının tahakkuk ettirilerek ödendiği, yeminli mali müşavir raporuyla teminat çözümü işleminin yaptırılabilmesi için malın birim başına uygulanan maktu vergi tutarının, imalatta kullanılan malın birim başına uygulanan maktu vergi tutarına eşit veya daha yüksek olması koşulunun gerçekleştiğinin tespit edildiği, teminatın iadesini engelleyecek hususları içeren bir vergi inceleme raporu veya somut tespit bulunmadığı hususları dikkate alındığında davacının teminatın iadesi isteminin reddedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle işlemin dava konusu edilen kısmının iptaline karar verilmiştir....
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, ithalatı gerçekleştirilen yağların teminatları yatırılarak civata ve somun gevşetme müstahzarı üretiminde kullanıldığı, üretimi yapılıp teslim edilen bu eşyaya ilişkin beyannamenin süresinde vergi dairesine verilerek ödenecek özel tüketim vergisi tutarının tahakkuk ettirilerek ödendiği, yeminli mali müşavir raporuyla teminat çözümü işleminin yaptırılabilmesi için malın birim başına uygulanan maktu vergi tutarının, imalatta kullanılan malın birim başına uygulanan maktu vergi tutarına eşit veya daha yüksek olması koşulunun gerçekleştiğinin tespit edildiği, teminatın iadesini engelleyecek hususları içeren bir vergi inceleme raporu veya somut tespit bulunmadığı hususları dikkate alındığında davacının teminatın iadesi isteminin reddedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle işlemin dava konusu edilen kısmının iptaline karar verilmiştir....
Teminatın iadesi yönünden kısa kararla, gerekçeli karar uyumlu olmadığı gibi, davacı Bakanlığın hüküm gereği isteyebileceği faiz ve sair diğer kalemler dikkate alınmaksızın sadece hükmedilen asıl alacak miktarının mahsubuyla kalan teminatın iadesine karar verilmesi de hatalı olmuştur. Kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir. SONUÇ: Yukarıda 1. bendde açıklanan nedenlerle davalı ... İnş. Tic. Müş. Ltd. Şti.’nin tüm, davacı Bakanlık ile davalı ... İnş. Taah. Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. sair temyiz itirazlarının reddine, kararın 2. bent uyarınca davalı ... Ltd. Şti., 3. bent uyarınca davacı Bakanlık yararına BOZULMASINA, 750,00’şer TL vekâlet ücretinin taraflardan karşılıklı olarak alınarak Yargıtay’daki duruşmada vekille temsil olunan diğer tarafa verilmesine, aşağıda yazılı bakiye 2.162,10 TL temyiz ilam harcının temyiz eden davalı ... İnş. Tic. Müş. Ltd. Şti.’den alınmasına, 15.02.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi....
Hukuk Mahkemesinin 21.12.2016 tarih, 2016/95 E ve 2016/538 K sayılı yetkisizlik kararı, taraflar arasında kurulan sözleşme ve diğer belgeler nazara alınarak, davanın öninceleme aşamasında olduğu ve tahkikat aşamasına henüz geçilmediği ve HMK 138. maddesi gereğince dava şartlarının da incelenmesi aşamasında olduğu, keza davanın ihtiyati tedbir istemine konu olan teminatın iadesi davası olduğu ve henüz yargılamanın devam ettiği; yargılama devam ettiği halde tedbir isteminin reddinin yani bu yöne ilişkin itirazın kabul edilmesinin davanın esasına yönelik olması diğer bir anlatımla teminatın iadesi isteminin ve henüz ispatlanamamış davanın konusuz kalmasına sebebiyet verilmemesi bakımından da devam eden yargılamada tedbir isteminin devamına ilişkin olarak ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına yönelik itirazın reddine karar vermek gerekmiştir....
Teminat mektubunun iadesi için sadece SSK'dan alınacak ilişiksiz belgenin sunulması yeterli olmayıp, yüklenici davacı tarafından işçilere işçi alacaklarının ödenmesi de gerekmektedir. Dairemizin 26.02.2014 tarih ve 2013/7567 E, 2014/1364 K; 16.01.2014 tarih ve 3906 E, 7301 K; 22.12.2014 tarih ve 2902 E., 8360 K. sayılı ilamları da bu yöndedir. Bu durumda davacı tarafından taahhüdün sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesini ve davalının herhangi bir borcu olmadığının tespit edilmesini ön koşul olarak arayan ve teminatın iadesi koşullarını düzenleyen anılan madde hükmünün tüm koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği ve buna göre davalının teminatı iade etme yükümlülüğünün bulunup bulunmadığı üzerinde yeterince durulmalıdır....
