Somut olayda; davacı ile davalı arasında imzalanan 10.04.2012 tarihli protokolde davacının davalıya 70.000 TL borç verileceği, bu borca karşılık aylık 3000 TL kira bedelinin kira süresi boyunca bu bedelden düşüleceği hususunda taraflar anlaşmış olup, davacı tarafça peşin ödenen bu bedelden kira süresiyle orantılı olarak hesaplanacak aylık 3000 TL kira bedelinin mahsubu ile kalan bedelin iadesi talep edilmektedir. Buna göre; taraflar arasındaki uyuşmazlık kira sözleşmesinden kaynaklanmakta olup, dava tarihinde yürürlükte olan HMK. 4/1-a maddesi gereğince dava değerine bakılmaksızın davaya bakma görevi Sulh Hukuk Mahkemesi'ne aittir....
Davacı, bağımsız bölümün süresinde teslim edilmemesi nedeni ile sözleşmeden dönme, ödenen bedelin iadesi, konut kredi sözleşmesinin feshi, ödenen taksitlerin faizi ile iadesi, konuttaki ipotek şerhinin kaldırılması ve kira kaybının tahsili istemi ile eldeki davayı açmıştır. 15.01.2015 tarihli celsede davacı vekili; öncelikli taleplerinin sözleşmeden dönme olduğunu, aksi halde yoksun kalınan kira bedelinin tahsilini istediklerini bildirmiştir. Mahkemece, teslimden itibaren süresinde ayıp ihbarında bulunulmadığından sözleşmeden dönme hakkının kullanılamayacağı, ancak yoksun kalınan kira kaybının istenebileceği gerekçesi ile diğer taleplerin reddine, yoksun kalınan kira kaybının davalılardan tahsiline karar verilmiştir....
Kira sözleşmesinde aylık ve yıllık olarak belirlenen kira bedelinin net olduğu ve stopajın kiracıya ait olduğu belirtildiğine göre aylık kira bedelinin net olarak ödenmesi gerekir. Dairemizce de benimsenen Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 02.10.2002 tarih ve 2002/19-712 E-2002/660 K sayılı içtihadında da belirtildiği gibi kiralayan kurumlar vergisine tabi ise kiracının stopaj değil KDV ödemesi gerekir. Kurumlar vergisine tabi davacı kira bedelini isterken net kira bedeli üzerinden %18 KDV hesaplamak zorundadır. Mahkemece, yukarıda anlatılan ilkeler ışığında kiraya veren yönünden stopaj yükümlülüğünün kalkarak KDV yükümlülüğünün doğmuş olması dikkate alınarak ödenmesi gereken kira bedeli hesaplandıktan sonra sonucuna göre bir karar vermek gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerekmiştir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :SULH HUKUK MAHKEMESİ Taraflar arasındaki kira bedelinin tespiti davasının mahkemece yapılan yargılaması sonucunda, davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün, süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosya içerisindeki kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı; davalının 16.07.2007 başlangıç tarihli ve 10 yıl süreli kira sözleşmesi ile kiracı olduğunu, davalının ödediği kira bedelinin, emsal kiraların altında kaldığını belirterek kira bedelinin 16.07.2014 tarihinde başlayan kira döneminden itibaren aylık kira bedelinin brüt 46.875 TL olarak tespitine, müteakip kira döneminde belirlenecek bu kira bedeline ÜFE oranında artış yapılmasına, karar verilmesini istemiştir....
Mahkemece toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek, davalı tarafın muaccel hale gelen kira borçlarını ödememesi nedeniyle davacı yanca usulüne uygun olarak keşide olunan ihtarnameyle haklı şekilde akdin feshedildiği ve böylece aracın iadesi koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne, sözleşmeye konu taşıtın davalıdan alınarak davacıya aynen teslimine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir. Taraflar arasında finansal kiralama sözleşmesine konu olan araca ait dosyaya sunulan proforma fatura incelendiğinde, aracın anahtar teslim fiyatının 137.250 Euro olduğu, yine sözleşmenin eki ödeme planına göre de aracın KDV dahil toplam kira bedelinin 169.895.25 Euro bulunduğu görülmektedir. Somut olayda dava açılırken aracın aynen iadesi istendiği halde aracın bedeli üzerinden peşin harç alınmadığı, 10.000.00 TL.nin harca esas değer olarak gösterildiği anlaşılmaktadır....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi Uyuşmazlık kiracı tarafından açılan kira sözleşmesinin feshi, güvence bedelinin iadesi, kiralanana yapılan harcamaların tespiti ve tazmini istemine ilişkindir. Hüküm Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından verilmiştir. Bu durumda temyiz inceleme görevi Dairemize ait olmayıp dosyanın görevli Yargıtay 3. Hukuk Dairesi Başkanlığına gönderilmesine, 13.5.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi....
Davacı eldeki dava ile, davalı tarafa ödenen depozito bedelinin iadesi ile, peşin ödenen 2 aylık kira bedelinin karşılığı olarak 1500 TL nin tahsili için yapılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptalini istemiş, davalı ise davacı ile aralarında para alışverişi bulunmadığını, davacının eşinin yaptığı çatı bedeline karşılık depozito bedelinin ödenmiş sayıldığını ancak çatının tamamlanmadığını yine ödenen kira parası bulunmadığını, yapılacak tadilat karşılığı kiranın ödenmiş sayıldığını belirterek davanın reddini dilemiştir. Dosya içeriğine göre; mecura yapılacak çatı kaplamasına karşılık depozito bedeli ödenmeyeceği bunun da bedelinin 4500 Dolar olarak belirlendiği hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmayıp, esasen bu husus mahkemenin de kabulündedir....
Davacı eldeki dava ile, davalı tarafa ödenen depozito bedelinin iadesi ile, peşin ödenen 2 aylık kira bedelinin karşılığı olarak 1500 TL nin tahsili için yapılan icra takibine davalının haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptalini istemiş, davalı ise davacı ile aralarında para alışverişi bulunmadığını, davacının eşinin yaptığı çatı bedeline karşılık depozito bedelinin ödenmiş sayıldığını ancak çatının tamamlanmadığını yine ödenen kira parası bulunmadığını, yapılacak tadilat karşılığı kiranın ödenmiş sayıldığını belirterek davanın reddini dilemiştir. Dosya içeriğine göre; mecura yapılacak çatı kaplamasına karşılık depozito bedeli ödenmeyeceği bunun da bedelinin 4500 Dolar olarak belirlendiği hususunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmayıp, esasen bu husus mahkemenin de kabulündedir....
davalı taraf bu----- kendilerinde olduğunu birinin hurdaya verildiğini, diğerinin ise iş yaptıkları ----- olduğunu kabul ettiğini, müvekkili firmaca------ tarihinde davalı firmaya---- atıldığını, söz konusu -----kendi depolarında olmamasının kendi problemleri olmadığı, kiralamanın yapıldığı tarihten itibaren ödemelerin düzensiz yapıldığı, bilgileri dahilinden olmadan------- birinin hurdaya verildiği, -----eksik teslim edildiği, kira ödemelerinin yapılmadığı ifade edildiğini, iadesi yapılmayan -----iskelenin bedeli ve ---- tarihinde -----tarihine kadar ödenmeyen------ hurdaya verilen ---- bedeli ve kiralık olarak verilen----tarihine kadar olan kira bedellerinin ödenmesi için----- başvuru yapıldığını, ---olumsuz sonuçlandığını, iadesi yapılmayan ------- bedeli ile----- tarihinde ----tarihine kadar ödenmeyen----- kira bedelinin, --- adet------ müvekkili firmanın bilgisi dışında hurdaya çıkarılması nedeniyle hurdaya verilen ------ bedeli, kiralık olarak verilen----adet ----- tarihinden --...
Davacı, davada sözleşmede kararlaştırılan iş bedelinin tamamını talep etmiş olmakla sözleşmeden dönmüştür. Sözleşmenin feshi halinde fesihte kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın yüklenici gerçekleştirdiği imalât bedeline hak kazanacağından bedelin iadesi isteminde gerçekleştirdiği imalât bedelinin göz önünde tutulması gerekir. Az yukarıda belirtildiği gibi sözleşme 16.000,00 TL götürü bedeli olduğu ve davalı yüklenici bilirkişi ek raporuna göre sadece elektrik ve su tesisatı işlerini tamamladığından hak ettiği bedelin, gerçekleştirdiği imalâtın işin tamamına göre fiziki oranı tespit ve bu oranın götürü bedele uygulanmak suretiyle hesaplanması gerekir. Davacının, davalının edimini süresi içinde yerine getirmemesi sebebiyle talep ettiği kira kaybı alacağı, 6098 sayılı TBK'nın 125/1. maddesinde tanımlanan gecikme tazminatı niteliğinde olup müspet zarar kapsamındadır....
