-KARAR- Davacılar vekili müvekkili şirketin 28.02.2005 tarihinde şirket yetkilisi olan diğer davacının kullanımı için ek güvenlik opsiyonlarını da içeren 2005 üretimi Mondeo model bir araç satın alındığını, 13.11.2006 günü aracın davacı yönetiminde iken kazaya karıştığı; hava yastığının açılmaması ve emniyet kemerinin çek-bırak sisteminin çalışmaması nedeniyle müvekkili ...’nin annesinin kaburga kemiklerinin kırılmasına ve ölümüne neden olduğunu, ek güvenlik opsiyonlarının işe yaramadığını, aracın bu haliyle kabulünün mümkün olmadığını; ayıp oranında bedel indirimini kabul etmediklerini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla gizli ayıbın tesbitine, aracın ayıpsız misliyle değiştirilmesine ve davacı ... için 1.000,-TL maddi, 600.000,-TL manevi zararın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı .......
olarak aracın 0 Km misliyle değiştirilmesini veya ayıplı aracın iadesi ile bedelinin avans faizi ile tahsilini veya ayıp oranında bedelden indirim yapılmasını talep ve dava etmiştir....
GEREKÇE :Dava, dava konusu telefonun ayıp nedeniyle ayıpsız misliyle değişimi yada ödenen bedelin iadesi talebine ilişkindir....
Tüketici bu durumda, bedel iadesini de içeren sözleşmeden dönme, malın ayıpsız misliyle değiştirilmesi veya ayıp oranında bedel indirimi ya da ücretsiz onarım isteme haklarına sahiptir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Tüketici bu seçimlik haklarından biri ile birlikte ayıplı malın neden olduğu ölüm ve/veya yaralanmaya yol açan ve/veya kullanımdaki diğer mallarda zarara neden olan hallerde imalatçı-üreticiden tazminat isteme hakkına da sahiptir.” hükmüne amirdir. Davacı aracın yenisi ile değiştirilmesini talep etmiş olup davaya konu arıza nazara alındığında aracın değişimini gerektiren bir husus olmasa da çoğun içinde azda vardır kuralı gereğince anılan yasanın 4/2. maddesine göre davacının ücretsiz onarım hakkının ve bedel indirim hakkının olduğunun da kabulü gerekir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi Taraflar arasındaki ayıplı mal bedelinin iadesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalılar vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av.... ile davalılardan ... AŞ vek. Av... nun gelmiş olduğu başka gelenin olmadığı görülmekle duruşmaya başlanarak hazır bulunan taraf vekillerinin sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. - K A R A R - Davacı vekili, müvekkilinin davalı ... AŞ'nin ithal ettiği 2013 model ... aracı 51.000,00 TL bedel ile diğer davalı şirketten 10/09/2013 tarihinde satın aldığını, müvekkilinin aracın kaporta boyasından şüphe etmesi nedeniyle yetkili servise başvurmasına rağmen sonuç alamadığını, bu nedenle......
Mahkemenin ilk kararının Dairemizce bozulması üzerine bozmaya uyulmuş ve alınan bilirkişi raporunda dava konusu makinenin üretim hatası nedeniyle ayıp bulunduğu, davacının makine ile ilgili talebinde haklı olduğu anlaşılmıştır. Ancak davacı yargılama aşamasında, 27.04.2011 tarihli celsede makinenin misliyle değiştirilmesi terditli talebinden vazgeçerek makinenin bedelini istediğini belirtmiştir. Bilirkişi heyeti dosyadaki satış faturasını da dikkate alarak davacının fotokopi makinesi için 11.092 TL ödeme yaptığını, bunu talep edebileceğini tespit etmiş olmakla birlikte, mahkemece bilirkişi raporuna itibar edilerek rapor benimsendiği halde 11.092 TL yerine 14.000 TL’nin tahsiline karar verilerek dosya içeriğine aykırı, çelişkili hüküm kurulmuştur....
Bozma Kararı Dairemizin 22.01.2019 tarih, 2017/2464 E. ve 2019/363 K. sayılı kararı ile davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, dava ayıptan doğan hakların kullanılmasına ilişkin olduğundan Mahkemece yapılması gerekenin, öncelikle ayıbın açık veya gizli olup olmadığı tespit edilerek süresinde ayıp ihbarında bulunulup bulunulmadığının belirlenmesi, süresinde ayıp ihbarında bulunulmuş ve zamanaşımı süresi de dolmamışsa (zamanaşımı def'inde bulunulduğundan) sözleşmeden dönme hakkının kullanılmasının dosya kapsamına ve duruma göre hakkaniyete uygun olup olmadığının değerlendirilmesi, durum sözleşmeden dönmeyi haklı kılıyorsa bu talebe göre, durum sözleşmeden dönmeyi haklı kılmıyorsa nisbi yönteme göre bedel tazminatı belirlenip sonucuna göre bir karar verilmesi gereğine işaret edilerek bozulmuştur. C....
Davalı ise, davacının yasal sürede ayıp ihbarında bulunmadığını, belirlenen çökme, boya ve hasarın davacının kullanımından kaynaklanmış olabileceğini, araçta üretim hatası olmadığını, bedel iadesi veya değişim koşularının oluşmadığını ileri sürerek istemin reddedilmesi gerektiğini savunmuştur. Yerel mahkeme, araç üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırmış, saptanan ayıplar nedeniyle araçta değer kaybı olacağı; ancak, bu ayıpların araçtan yararlanmaya engel oluşturmayacağı, "çoğun içinde az da vardır" kuralı gereği araçtaki değer kaybının davalıdan alınmasına karar verilmiştir....
söz konusu olmadığını, baskı balata sistemi kullanıcı hatası kaynaklı olup araçta ayıp bulunmadığını, davacının kullandığı onarım hakkından dönerek bedel iadesi talep edemeyeceğini, halihazırda onarılmış bir aracın bedel iadesine karar verilmesinin hak ve menfaatler dengesine aykırı olduğunu, nitekim aracın halen davacı tarafça sorunsuz kullanıldığını belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir....
Bu seçimlik haklarda tüketici; bedel iadesini de içeren sözleşmeden dönme, malın ayıpsız misliyle değiştirilmesi veya ayıp oranında bedel indirimi ya da ücretsiz onarım isteme haklarına sahiptir. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Açıklandığı şekilde tüketici seçimlik haklarından herhangi birisini kullanabilecektir. Öğretide ve uygulamada da kabul edildiği üzere tüketicinin seçimlik haklarını tek yanlı ve varması gereken bir irade açıklamasıyla kullanması gerekmektedir. Tüketici bu haklardan hangisini seçtiğini, bir kez bildirmekle, seçim hakkını kullanmış olur ve artık tercihini değiştiremez. Çünkü, satıcı kayıtsız şartsız, bildirilen tercihi yerine getirmek zorundadır. Bu nedenle tüketicinin seçim hakkı, bir kez kullanılmakla sona ermekte ve onun yerine tercih ettiği hak geçmektedir. Bu özelliği nedeniyle, tüketicinin seçimlik hakkının yenilik doğrucu (inşai) haklardan olduğunu söyleyebiliriz....
