Ortaklığın feshi ile ortaklığın tasfiyesi ayrı ayrı hukuki işlemlerdir. Tasfiye, ortaklığın bütün malvarlığının belirlenip, ortakların birbirleri ile alacak verecek ve ortaklıktan doğan tüm ilişkilerinin kesilmesi yoluyla ortaklığın sonlandırılması, malların paylaşılması ya da satış yoluyla elden çıkarılmasıdır. Diğer bir anlatımla, tasfiye memuru tarafından yapılacak bir arıtma işlemi olup, hesap ve işlemlerin incelenip, bir bilanço düzenlenerek ortaklığın aktif ve pasifi arasındaki farkı ortaya koymaktır....
CEVAP : Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, görevli mahkememin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, davanın husumet yönünden reddinin gerektiğini, dava konusu adi ortaklığın faaliyet konusu işini tamamladığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda tüm dosya kapsamına göre; dava davacı tarafça davalılar aleyhine açılan adi ortaklığın feshi istemine ilişkindir. Davalı tarafça görev itirazında bulunulmuş ise de adi ortaklığı oluşturan şirketlerin tacir sıfatına haiz olmaları nedeniyle mahkememiz görevli olduğundan yargılamaya devam olunmuştur....
KANITLARIN DEĞERLENDİRİLESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME: Asıl dava cari hesap alacağıdan kaynaklanan alacağın tahsili için Bursa 1.İcra Müdürlüğünün 2010/... esas sayılı dosyasında icra takibine itirazın iptali davasıdır. Birleştirilen dosya ise adi ortaklığın tasfiyesi davasıdır. Yapılan yargılama sonunda asıl davanın reddine ve birleşen davanın kabulüne dair verilen kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 3.HD'nin 2014/12351 esas-2014/16123 karar sayılı kararıyla; davanın adi ortaklığın feshi ve tasfiyesi davası olduğu olduğu belirtilerek açıklanan maddeler halinde belirtilen sıra ve yöntem izlenerek adi ortaklığın tasfiyesine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle karar bozulmuştur. Bozma üzerine mahkememizce adi ortaklığa tasfiye memuru atanmasına ve tasfiye memurları için ücret yatırılmasına karar verilmiş ,taraflarca ücret yatırılmadığından davanın reddine karar verilmiştir....
Sözleşme içeriğinden ve tarafların beyanlarından aralarında yapılacak işletmenin işletimine de ortak oldukları anlaşılmaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü için öncelikle adi ortaklığın mahkemece tasfiyesinin yaptırılması gerekir. Sadece bina, demirbaş ve bahçe için yapılan harcamalarının yarı yarıya paylaştırılması ortaklığın tamamen tasfiye edildiği anlamına gelmez. İşletmenin kar ve zararının da hesaplanarak tam tasfiyenin yapılması gerekir. Sözleşme, tarafların beyanları ve dosya kapsamındaki delillerden davacının idareci ortak olduğu anlaşıldığından, davacı idareci ortaktan, ortaklık hesabını gösterir hesap istenilmeli, verilen hesap konusunda taraflar arasında uyuşmazlık çıktığı takdirde, varsa taraf delilleri toplandıktan sonra, ortaklığın sermayesi ve işletmenin davacı tarafından açılıp işletildiği süre, ... durumu ve benzer işletmelerin, gelir giderleri nazara alınmak suretiyle bilirkişi aracılığı ile kar ve zarar hesabı ortaya çıkarılmalıdır....
İş ortaklığı bir işin yapılması için birden fazla gerçek veya tüzel kişinin bir araya gelip emek, beceri ve sermayelerini geçici olarak birleştirmeleri olduğundan tüzel kişiliği bulunmamaktadır ve adi ortaklık hükümlerine tabidir. Adi ortaklıkta da ortaklardan birinin ya da haleflerinin tek başına dava açmaları ya da alacakları için icra takibi yapmaları mümkün olmadığından temlik alan davacıların tek başına dava açabilmeleri mümkün değildir. Adi ortaklıkta ortaklar arasında zorunlu dava arkadaşlığı vardır. Bu durumda mahkemece, öncelikle taraf teşkili için ... Müh. İnş. Elek. Taah. Nak. Tur. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden alacaklarını temlik alıp o şirketin alacaklarını temlik nedeniyle isteyebilecek olan davacılara, zorunlu dava arkadaşı olan dava dışı ihbar edilen...Yapı İnş. Turz. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.'...
Ortakları tarafından haksız fesih suretiyle sona erdirilmiş olması nedeniyle, adi ortaklık tasfiyeye girdiğinden, müvekkilinin tasfiye payının, adi ortaklığın malvarlığının varsayımsal olarak tasfiye edilmesi suretiyle HMK'nın 107. maddesi çerçevesinde tespit edilmesine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla asgari bir miktar olarak, şimdilik 100.000 (yüzbin)TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faiz ile birlikte davalılardan müteselsilen tahsiline ve yargılama masrafları ile ücreti vekaletin davalı şirkete yükletilmesini talep ve dava etmiştir....
malların tamamının taraflar arasında tasfiyeye konu mal varlığı olarak yer alacağını, tarafların adi ortaklığı bitirme durumunda olsalar da tasfiye açısından bir karara varamadıklarını belirterek adi ortaklığın tasfiyesine, tasfiyeye konu ortaklık neticesinde elde edilen taşınmazların reel değeri ile bu taşınmazlarda bulunan ortaklığa ait satışa çıkarılmış ve depolanmış ürünlerin güncel değerinin bilirkişi heyeti ile keşif yapılmak suretiyle tespit edilmesini, BK m. 538 uyarınca tasfiye edilerek; BK m. 539'daki sıraya göre bütün hesapların görülüp ortaklığın aktif ve pasif bütün mal varlığının belirlenip ortakların birbirleriyle alacak verecek ve ortaklıktan dolayı olan ilişkilerinin kesilmesi yoluyla ortaklığın sona erdirilmesini, davaya konu menkullerin paylaşılmasına veya satılarak paraya çevrilmesini ve bedellerinin eşit oranda paylaşılmasını, davalı ağabey adına kayıtlı olan ve ortaklık iştigal konusu iş yeri ve depo niteliğindeki gayrimenkullerin eşit oranda paylaşılmasını, sağlanamaması...
malların tamamının taraflar arasında tasfiyeye konu mal varlığı olarak yer alacağını, tarafların adi ortaklığı bitirme durumunda olsalar da tasfiye açısından bir karara varamadıklarını belirterek adi ortaklığın tasfiyesine, tasfiyeye konu ortaklık neticesinde elde edilen taşınmazların reel değeri ile bu taşınmazlarda bulunan ortaklığa ait satışa çıkarılmış ve depolanmış ürünlerin güncel değerinin bilirkişi heyeti ile keşif yapılmak suretiyle tespit edilmesini, BK m. 538 uyarınca tasfiye edilerek; BK m. 539'daki sıraya göre bütün hesapların görülüp ortaklığın aktif ve pasif bütün mal varlığının belirlenip ortakların birbirleriyle alacak verecek ve ortaklıktan dolayı olan ilişkilerinin kesilmesi yoluyla ortaklığın sona erdirilmesini, davaya konu menkullerin paylaşılmasına veya satılarak paraya çevrilmesini ve bedellerinin eşit oranda paylaşılmasını, davalı ağabey adına kayıtlı olan ve ortaklık iştigal konusu iş yeri ve depo niteliğindeki gayrimenkullerin eşit oranda paylaşılmasını, sağlanamaması...
Mahkemece, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 620 ve devamı maddelerinde düzenlenen adi ortaklık hükümleri dikkate alınmalı ve 642. vd. maddelerindeki tasfiye hükümlerinin somut olaya uygulanması gerekmektedir. Adi ortaklık sözleşmesi, iki yada daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir. (TBK. 620/1 md.) Adi ortaklık ilişkisi, TBK'nun 639.maddesinde sayılan sona erme sebeplerinden birinin gerçekleşmesi ile sona erer.Bu şekilde ortaklığın sona ermesinin başlıca iki sonucu ortaya çıkar.Bunlardan ilki, yöneticilerin görevlerinin sona ermesi, diğeri de ortaklığın tasfiyesidir. Tasfiye, ortaklığın bütün malvarlığının belirlenip, ortakların birbirleri ile alacak verecek ve ortaklıktan doğan tüm ilişkilerinin kesilmesi yoluyla ortaklığın sonlandırılması, malların paylaşılması ya da satış yoluyla elden çıkarılmasıdır....
Adi Ortaklığı tarafından yüklenimi altındaki sözleşmelere dair yükümlülüklerin süreleri içinde yerine getirilmediğinden sözleşme konusu işlerde tespit edilen eksik ve kusurlu imalatların süresi içinde tamamlanmamasından dolayı sözleşmelerin feshedilmiş olması nedeniyle ... yükleniminde devam eden “.... Gelir Paylaşma Esasına Göre İnşaatı ve Satışının İkmal İşi” ile ilgili, yüklenici ...'a idarece 29.05.2018 tarihi itibariyle 9.980,547,35-TL ödeme yapıldığını, diğer taraftan ... Adi Ortaklığı ile 24.06.2010 tarihli Stratejik Planlama Komisyon kararı kapsamında imzalanan “Hesap Mutabakat Tutanağı” ile “Müşterek ve Müteselsil Borçlanma Senedi ve Müşterek Müteselsil Kefalet Sözleşmesinde yüklenicinin borçları arasına toplam 3.700.000-TL, eksik ve kusurlu işler için bedelin ilave edilmesi nedeniyle, bu bedelin ... firmasına yapılan ödemeden düşülmesi suretiyle (9.980.647,35 - 3.700,000,00=) 6,280.647,35....
