"İçtihat Metni" MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi -K A R A R- Dava 3.kişinin 26.3.2008 tarihli haciz nedeniyle istihkak iddiasında bulunması üzerine icra dosyasının, takibin devamı veya taliki konusunda bir karar verilmek üzere 31.3.2008 tarihinde Bursa 2.İcra Hukuk Mahkemesine gönderildiği anlaşılmakla; anılan mahkeme kararı aslı veya onaylı örneği ile bu karar davacı 3.kişi ...ne tebliğ edilmiş ise buna dair tebligat parçasının bulundukları yerden getirtilerek dosya içine konulması, ondan sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere gönderilmesi için dosyanın mahkemesine GERİ ÇEVRİLMESİNE 11.11.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İcra Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki istihkak iddiası davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne dair verilen hükmün dava konusu mahcuzun değeri temyize yeterli olmadığından red edilmiş, bu kez de red kararı davalı (alacaklı) vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü: -K A R A R- Davacı 3.kişi, İstanbul 9.İcra Müdürlüğünün 2009/36031 Esas, Kırşehir İcra Müdürlüğü’nün 2009/1042 Talimat sayılı dosyasından, 08.03.2010 tarihinde haczedilen ... Marka bilgisayarın kendisine ait olduğunu bildirerek istihkak iddiasının kabulü ile haczin kaldırılmasını dava ve talep etmiştir. Davalı alacaklı vekili, borçlunun da taraf gösterilmesi gerektiğini, İİK 97/a maddesindeki karinenin lehe olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur....
Mahkemece iddia, savunma, toplanan delillere göre; haczin ödeme emrinin tebliğ edildiği adreste yapıldığı, davacı tarafından borçlu şirkete ait ... markasının takibin kesinleşmesinden sonra satın alındığı gibi davacının ödeme emri tebliğ edilen adreste 01.04.2010 tarihinden itibaren ticari faaliyete başladığı, borçlunun takibin kesinleşmesinden sonraki aşamada markayı devretmesi ve aynı yerde 3. kişi davacı şirketin zilyetlik iddiasında bulunması İİK 97/a-2 gereğince birlikte zilyetlik karinesinin aksinin davacı 3. kişi tarafından ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı 3.kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava İİK 96 ve devamı maddeleri gereğince açılmış 3.kişinin istihkak davasına ilişkindir....
Mahkemece haczin 23.8.2011 tarihinde yapıldığı, davacının 24.8.2011 tarihli dilekçe ile istihkak iddiasında bulunması üzerine dosyanın İİK.nin 97.maddesi uyarınca takibin devamı veya taliki konusunda bir karar verilmek üzere mahkemeye gönderildiği, mahkemenin 9.9.2011 gün ve 2011/903-854 sayılı kararı ile talebin reddi ile İİK.nin 99.maddesine göre işlem yapılması gerektiğine karar verildiği ve alacaklı tarafından mahkemenin 2011/1047 esas sayılı dosyasında istihkak davası açıldığı ve davanın halen derdest olduğu, şikayete konu yapılan hususta daha önce mahkemece karar verilmiş olduğu gerekçesiyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş; hüküm, davacı 3. Kişi ve davalı alacaklı vekillerince temyiz edilmiştir....
Dava İİK 96 ve devamı maddeleri gereğince 3.kişi tarafından açılmış istihkak istemine ilişkindir. İİK 85/2 madde gereğince borçlu ile birlikte malı elinde bulunduran kişiler mal üzerinde 3.kişi yararına istihkak iddiasında bulunabilirler. Somut olayda dava konusu 31.5 2010 tarihi haciz, borçluya ödeme emrinin tebliğ edildiği adreste, davacı ve borçlunun yokluğunda, borçlu şirketin 22.12.2006 tarihine kadar ortağı olan ... huzurunda yapılmış, ... haciz yapılan işyerinin 2007 yılında borçlu tarafından davacıya devredildiği,adresin borçlu ile ilgisi bulunmadığını belirterek davacı 3.kişi yararına istihkak iddiasında bulunmuştur.Davalı alacaklı vekilinin istihkak iddiasını kabul etmemesi üzerine ... 8.İcra Hukuk Mahkemesinin 2.7.2010 tarih 2010/839 E-761K sayılı ilamı ile takibin devamına, 3.kişi ...'a istihkak davası açmak için 7 gün süre verilmesine karar verilmiş; karar dava dışı ...'...
Somut olayda, dava konusu haciz 11.04.2022 tarihinde yapılmış olup, haciz sırasında davacı-3. kişinin hazır olmadığı hazır bulunan Şükriye Yılmaz'ın borçlunun eşi olduğu davacı-3. kişi lehine istihkak iddiasında bulunmadığı, davacı-3. kişinin 12.04.2022 tarihinde İcra Müdürlüğüne sunduğu dilekçe ile istihkak iddiasında bulunduğu görülmüştür. İcra dosyasına süresinde bildirilen istihkak iddiası ile yasada öngörülen hak düşürücü dava açma süresi kesilmiştir. İstihkak iddiası üzerine İcra Müdürlüğü tarafından İİK'nın 97/1 maddesindeki prosedürün işletilmesi gerekir. İİK'nın 97/6 maddesi gereği prosedürün işletilmemesi halinde, dava açma süresi henüz başlamayacağından 3. kişi, hacizli mal satılarak bedeli alacaklıya ödeninceye kadar istihkak davasını açabilir. Prosedürün işletilmesi halinde ise İcra Mahkemesi'nce verilecek kararın ilgiliye tefhimi veya tebliğinden itibaren 7 gün içinde davanın açılması gerekir. Küçükçekmece 4....
Davalı alacaklı vekili, tensip kararıyla verilen dava konusu araç üzerindeki haczin kaldırılmasına ilişkin ara kararın HUMK 75. maddeye aykırı olduğunu, aracın 28.9.2009 tarihli haciz isteminden bir gün sonra satıldığını, tarafların kötü niyetli olduğunu belirterek muvazaalı satış nedeniyle davanın reddini savunmuştur. Davalı borçlu aracı davacıya sattığını belirtmiştir. Mahkemece iddia, savunma, hükmüne uyulan bozma ilamı gereğince, toplanan delillere göre; davacı tarafından dava konusu aracın hacizden önce satın alındığı, satışın muvazaalı olduğunun ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, dava konusu araç üzerindeki haczin kaldırılmasına karar verilmiş; hüküm, davalı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava İİK 96 ve devamı maddeleri gereğince 3.kişi tarafından açılmış istihkak istemine ilişkindir. İİK 97 maddesinde; davacının talebi üzerine icra hakiminin takibin talik edilip edilmemesi hakkında bir karar vereceği hususu düzenlenmiştir....
Buna göre; İİK’nun 96/1. maddesinde: “Borçlu, elinde bulunan bir malı başkasının mülkü veya rehni olarak gösterdiği yahut üçüncü bir şahıs tarafından o mal üzerinde mülkiyet veya rehin hakkı iddia edildiği takdirde, icra dairesi bunu haciz ve icra zabıtlarına geçirir ve keyfiyeti iki tarafa bildirir…” düzenlemesi yer almaktadır. Bu düzenlemenin ve yerleşmiş Yargıtay kararlarının ışığında, üçüncü kişi yararına istihkak iddiasında bulunabilecek kişilerin, borçlunun yanı sıra üçüncü kişinin vekili, müdürü, tüzel kişi ise yetkili temsilcisi, vb. kişiler olduğu söylenebilir. Üçüncü kişinin istihkak iddiası üzerine yapılacak işlemler ise İİK’nun 97/1. 99. maddesinde düzenlenmiştir. Buna göre istihkak iddiasına karşı alacaklı veya borçlunun itirazı üzerine İcra Müdürü'nün dosyayı hemen icra mahkemesine göndermesi, takibin devamı ya da taliki yönünde bir karar alması gerekir....
Dava, 3.kişinin İİK’nun 96 ve devamı maddelerine dayalı olarak açtığı istihkak davasına ilişkindir. 1.Davalı alacaklı vekiline,davacı 3.kişinin temyiz dilekçesi 27.07.2011 tarihinde tebliğ edildiği halde İİK.’nun 363. maddesinde öngörülen 10 günlük temyiz süresi geçirildikten sonra katılma yolu ile mahkeme kararı 12.08.2011 tarihinde temyiz edildiğinden İİK.’nun 365. maddesi hükmü uyarınca temyiz dilekçesinin süre yönünden reddi gerekmiştir. 2.Malın borçlu elinde haczedilmesi üzerine o mal üzerinde üstün bir hakkı bulunduğu kanısında olan 3.kişi veya onun yararına borçlu yada borçlu ile birlikte malı elinde bulunduran kişi istihkak iddiasını icra müdürlüğüne bildirir.(İİK(nun 96/1,85/2) 24.06.2010 tarihinde yapılan taşınır mal haczi sırasında hazır bulunan, haczili malı borçlu ile birlikte malı elinde bulunduran davacı 3.kişinin eşi,borçlunun annesi ......
Birleşen dosya yönünden ise; ihtiyati haciz sırasında üçüncü kişi adına çalışan ...ı'nın istihkak iddia etmeye yetkili olmadığı sabittir.Davacı üçüncü kişi tarafından hacizden itibaren İİK’nin 96/3. maddesinde belirtilen 7 günlük süre içerisinde yapılmış bir istihkak iddiası da bulunmamaktadır. Bu tür davaların dinlenebilmesi için ön koşul, malın üçüncü kişi elinde haczedilmesi üzerine üçüncü kişi tarafından haczedilen mal üzerinde mülkiyet veya rehin hakkı gibi sınırlı bir ayni hakka vs. dayanarak istihkak iddiasında bulunulmasıdır. İstihkak iddiası, tüzel kişilerde tüzel kişiyi temsile yetkili organlarca, gerçek kişilerde ise ya kendisi tarafından ya da bu kişiyi temsile yetkili kişilerce ileri sürülebilir. Tüzel kişiyi veya gerçek kişiyi temsil yetkisi olmayan kişinin yaptığı iddia, geçerli bir istihkak iddiası sayılmaz....
