Mahallesi 168 ada 37 parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak aynı Kanunun 11 nci maddesinin son bendi uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve irtifak hakkına konu olan bölüm dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının tespit edilmesi ve tespit edilen bedelin davalı tarafa ödenmesine, dava konusu taşınmaz üzerinde tesis edilen irtifak hakkının davacı idare adına tesciline karar verilmesi yerindedir. 3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir...

Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırma konusu irtifak hakkı ve pilon yeri bedelinin tespitine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1. 2942 sayılı Kanun'un "Kamulaştırma bedelinin mahkemece tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili" kenar başlıklı 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrasının ilgili bölümü şöyledir: "... Tarafların bedelde anlaşamamaları halinde gerektiğinde hâkim tarafından onbeş gün içinde sonuçlandırılmak üzere yeni bir bilirkişi kurulu tayin edilir ve hâkim, tarafların ve bilirkişilerin rapor veya raporları ile beyanlarından yararlanarak adil ve hakkaniyete uygun bir kamulaştırma bedeli tespit eder. Mahkemece tespit edilen bu bedel, taşınmaz mal, kaynak veya irtifak hakkının kamulaştırılma bedelidir (...)...

Dava, geçit hakkının kaldırılması isteğine ilişkindir. TMK.nun 785/1 maddesi “Lehine irtifak kurulan taşınmaz için bu hakkın sağladığı hiç bir yarar kalmamışsa, yüklü taşınmazın maliki bu hakkın terkinini isteyebilir” hükmünü içermektedir. Genel yola bağlantısı bulunmayan taşınmazlar için, yol ihtiyacını karşılamak amacıyla kurulan geçit hakları, bu ihtiyacın sona ermesi ile birlikte hukuksal temelini de kaybeder. Yükümlü taşınmaz maliki de taşınmazı üzerinde kurulan geçit hakkının kaldırılmasını isteyebilir. Bu tür davalarda, mahkemece geçit ihtiyacının sona erdiğinin saptanması gerekir. Bu saptama sırasında da yine taraf yararları gözetilerek, var olduğu ileri sürülen yolun niteliği ve davalının buradan yararlanma koşulları araştırılarak sonuca gidilmelidir. Somut olayda; davacı, 50 parsel sayılı taşınmazındaki geçitin terkinini istemiştir....

"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi Davacı vekili tarafından, davalı aleyhine 19.09.2005 gününde verilen dilekçe ile intifa hakkının terkini istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 18.09.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Davada 9.3.1998 tarihli görev verilmesine ilişkin imtiyaz sözleşmesi hükümlerine dayanılarak, davalı yararına tesis edilen intifa ve irtifak haklarının kaldırılması istenmiş, mahkemece istek kabul edilmiş, hükmü davacı idare temyiz etmiştir. 1- Yapılan yargılamaya, toplanan deliller ve dosya içeriğine göre davalının sair temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir. 2-Davacı, dava konusu parsellerdeki davalı şirket lehine yazılı olan kullanım ya da yararlanma hakkı kayıtlarının iptal edilerek silinmesini...

Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, asıl davada intifa hakkına dayalı el atmanın önlenmesi ve ecrimisil, karşı davada intifa hakkının kaldırılması ve tazminat istemlerine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk TMK'nın 779 uncu ve devamı maddelerinde irtifak türleri; taşınmaz lehine irtifak hakkı, intifa hakkı, oturma hakkı, üst hakkı, kaynak hakkı ve diğer irtifaklar olarak belirlenmiş, mülkiyetten farklı olarak irtifaklar için kanun genel hüküm koymamıştır. Buna karşılık, eşyaya bağlı irtifaklara ilişkin hükümlerin (TMK m. 779-793), diğer kişisel irtifaklarda da uygulanacağı TMK'nın 838/son maddesinde belirtilmiştir. İntifa hakkı, menkul ve gayrimenkuller ile haklar ve bir mamelek üzerine tesis olunabilir. Aksine düzenleme bulunmadıkça sahibine, üzerine tesis olunduğu şeyden tamamıyla istifade etme hakkını bahşeyler....

adına tesbit edilmiş ve taşınmaz üzerine ... lehine havaî irtifak hakkı tesis edilmiş olup, aynı şekilde tapuda kayıtlıdır. Davacı ... Yönetimi, taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu iddiasıyla tapu kaydının iptali ve orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tescili ile ... lehine konulan irtifak hakkı şerhinin kaldırılması talebiyle dava açmıştır. Mahkemece davanın kısmen kabulüyle 132 ada 8 parselin tapu kaydının iptaliyle orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, ... lehine irtifak hakkının kaldırılmasına ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davalı ... ile davacı ... Yönetimi tarafından irtifak hakkı şerhinin kaldırılmamasının usûl ve kanuna aykırı olduğu bildirilerek temyiz edilmiştir. Dava, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede orman kadastrosu, 5304 sayılı Kanun ile değişik 3402 sayılı Kanunun 4. maddesi hükümlerine göre yapılmış ve çekişmeli taşınmaz orman sınırları dışında bırakılmıştır....

İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz üzerinde daha önce TEDAŞ Genel Müdürlüğü lehine tesis edilen irtifak hakkının hesaplama yapılırken dikkate alınmadığını, söz konusu irtifak hakkının taşınmazda meydana getireceği değer düşüklüğünün tespit edilerek taşınmazın değerinden düşülmesi gerektiğini, dava konusu taşınmaz üzerindeki yapı bedelinin de oldukça yüksek hesaplandığını, yapının ne zaman inşa edildiğinin, ruhsatlı olup olmadığının araştırılmadığını, yapının enerji nakil hattının tesis tarihinden sonra inşa edilmesi halinde bedel tespitinde dikkate alınması gerektiğini, uygulanan kapitalizasyon faiz oranının hatalı olduğunu, objektif değer artışı uygulanmasının yerinde olmadığını, davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemiş olmasının hatalı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. C....

Üst hakkı, 4271 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 826. maddesinde düzenlenmiş olan ve sahibine “bir arazinin altında veya üstünde yapı yapmak veya mevcut bir yapıyı muhafaza etmek” hakkını veren, kapsamı kanunla belirlenmiş bir irtifak hakkıdır. Üst hakkının önemi, “arazinin mülkiyetinden bağımsız olarak, arazi üzerindeki bir yapının mülkiyetinin kazanılmasından” kaynaklanmaktadır (..., Türk Eşya Hukuku, Üçüncü Kitap Mahdut Haklar, S.134). 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanunu’nun, serbest bölgelerin düzenlenmesi esaslarına ilişkin 5/2. maddesinde ise; “Yerli veya yabancı gerçek veya tüzel kişiler, Dış Ticaret Müsteşarlığı'ndan ruhsat almak kaydıyla serbest bölgelerde faaliyette bulunabilirler....

Eğitim Vakfı lehine eğitim amaçlı irtifak(üst) hakkı kurulan taşınmazın, davacı şirketçe okul olarak işletildiğinden bahisle re'sen tarhedilen 2014 ila 2019 yıllarına ilişkin emlak(bina) vergisi ile kesilen vergi ziyaı cezalarının, davacı tarafça üst hakkı sahibinin kendileri olmadığı, üst hakkı sahibi vakıfla ayrı tüzel kişiliğe sahip oldukları iddialarıyla kaldırılması istemine ilişkindir....

İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan bilirkişi raporunda kapitalizasyon faizi oranı, objektif değer artışı oranı ve irtifak hakkı nedeniyle belirlenen değer düşüklüğü oranının yüksek olduğunu ve bedelin fahiş belirlendiğini, münavebeye karpuzun eklenmesinin doğru olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur. C....