"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi -K A R A R- Davacı vekili, davalının uzun süreli kiralama ile işleteni olduğu otobüsün kaza yaparak yolcusunun ölümüne neden olduğunu, otobüsün olay tarihinde geçerli "Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası" bulunmaması nedeniyle müvekkilinin ölen yolcunun hak sahibine 25/05/2009 tarihinde 100.000 TL ödediğini, ödenen 100.000 TL asıl alacak ve 98,63 TL ferinin rücuen tahsili için davalı aleyhine başlatılan takibe davalının haksız itirazının iptali ile inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini alacak davasına dönüştürerek ödenen 100.000 TL’nin ödeme tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalıdan rücuen tahsilini talep etmiştir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi -K A R A R- Davacı vekili, davalının uzun süreli kiralama ile işleteni olduğu otobüsün kaza yaparak yolcusunun ölümüne neden olduğunu, otobüsün olay tarihinde geçerli "Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası" bulunmaması nedeniyle müvekkilinin ölen yolcunun hak sahibine 25/05/2009 tarihinde 100.000 TL ödediğini, ödenen 100.000 TL asıl alacak ve 98,63 TL ferinin rücuen tahsili için davalı aleyhine başlatılan takibe davalının haksız itirazının iptali ile inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini alacak davasına dönüştürerek ödenen 100.000 TL’nin ödeme tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalıdan rücuen tahsilini talep etmiştir....
Kısaca, ipoteğin üst sınır ipoteği olması durumunda borçlu sadece ipotek akit tablosunda belirtilen miktar ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Diğer taraftan taşınmaz malikinin ödeme iddiası varsa bu iddianın da yazılı delille kanıtlanması zorunludur....
Kısaca, ipoteğin üst sınır ipoteği olması durumunda borçlu sadece ipotek akit tablosunda belirtilen miktar ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Diğer taraftan taşınmaz malikinin ödeme iddiası varsa bu iddianın da yazılı delille kanıtlanması zorunludur....
Dava TBK’nun 19 maddesi gereğince muvazaa hukuksal nedenine dayalı tapu iptali tescil ve terditli olarak açılmış alacak istemine ilişkindir. Somut olayda; davacının davalılar ... ve ... aleyhine dava konusu taşınmaza yönelik açtığı ihalenin feshi davasını ... 10.İcra Hukuk Mahkemesinin 2004/251 Esas 2014/755 Karar sayılı ilamı ile reddedilerek kesinleşmiştir. Dava konusu taşınmazın ihalesine teminat yatırmadığı için ihaleye alınmayan davacının bu konuda açtığı şikayet davasının ... 10 İcra Hukuk Mahkemesinin 8.3.2004 tarih 2004/212 Esas 2004/237 Karar sayılı ilamı ile reddedilerek kesinleşmiştir. Davacı tarafından ipotek alacaklısı ... Tekstil San. ve Tic. AŞ. aleyhine açılan menfi tespit davasına ilişkin ... Asliye Mahkemesi 3.Ticaret Dairesinin 11.3.2010 tarih 2008/345 Esas 2010/108 sayılı ilamından dava konusu ipoteğin tesis edildiği 1.5.2001 tarihi itibarıyla davalı ipotek alacaklısının dava dışı borçlu ......
Hernekadar borç ipotek ile temin edilmiş olsa bile elinde kambiyo senedi bulunan alacaklı, kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip yapabilirse de; alacaklı aynı alacak için ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibe geçmişse tercihini bu takip türünden yana kullandığından, aynı borca ilişkin olarak kambiyo senetlerine mahsus yolla takip yapamaz. Bu husus kamu düzeninden olup süresiz şikayete tabidir. Ancak dairemiz uygulamalarında bu hususun mahkemece re'sen gözetileceğine dair bir karar mevcut değildir....
İpotek kişisel bir alacağın teminat altına alınması amacını güden ve bir taşınmaz değerinden alacaklının alacağını elde etmesini sağlayan sınırlı bir ayni haktır. İpotek tesisi için rehin edilecek taşınmaz maliki ile alacaklı arasındaki anlaşmanın (rehin sözleşmesi) bulunması ve rehin sözleşmesinin Türk Medeni Kanununun 856. maddesi gereğince ... siciline tescil edilmesi gerekir. Alacak sona erdiği halde alacaklı, terkin taahhüdünü iradesiyle yerine getirmezse, taşınmaz maliki ipoteğin fekkini (kaldırılmasını) dava yolu ile isteyebilir. Somut olayda; incelenen ve ipotek akdinin çerçevesini tayin eden resmi akit tablosu içeriğinden ipoteğin, ileride gerçekleşecek veya gerçekleşmesi muhtemel olan bir alacağın teminatı olarak tesis edildiği görülmektedir. Bu haliyle ipotek, üst sınır ipoteğidir....
Asıl alacak ve yan alacakların toplamı tapuda gösterilen üst sınırı aştığı takdirde, aşan kısım rehnin güvencesinden yararlanamaz. TMK. m.884’e göre, borçtan kişisel sorumluluğu bulunmayan ipotekli taşınmaz maliki, borçlunun bağlı olduğu şartlara göre borcu ödeyerek, taşınmazının paraya çevrilmesini önleyebilir. Alacak sona erdiği halde alacaklı, terkin taahhüdünü iradesiyle yerine getirmezse, taşınmaz maliki ipoteğin fekkini (kaldırılmasını) dava yolu ile isteyebilir. Somut olayda; incelenen ve ipotek akdinin çerçevesini tayin eden resmi akit tablosu içeriğinden ipoteğin, doğmuş ve ileride gerçekleşecek veya gerçekleşmesi muhtemel olan bir alacağın teminatı olarak tesis edildiği görülmektedir. Bu haliyle ipotek, azami meblağ (üst sınır ipoteği) ipoteğidir....
Tüm bu açıklanan nedenlerle ve dosya kapsamına göre; davanın taşınmaz malikinin eşi olan davacının açtığı aile konutu üzerine konulan ipoteğin kaldırılması istemine ilişkin oluşu ve davaya bakmakla görevli mahkemelerin de Aile Mahkemeleri olduğu değerlendirildiğinde, görev hususunun mahkemece resen göz önünde bulundurulması gereken hususlardan olup aynı zamanda dava şartı niteliğinde oluşu göz önünde bulundurularak, mahkememizin davaya bakmakla görevli olmadığı sonuç ve kanaatine varılmakla, göreve ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur....
Bu kural uyarınca üst sınır ipoteğinde alacak bakımından bir üst sınır tespit edilerek teminatın kapsamı saptanmaktadır. Bu şekilde rehin edilen alacağın tutarı değil, ipotekli gayrimenkulün sorumlu olduğu üst miktar belirlenmektedir. O halde teminat, alacağı ve alacaklı icra takibi yapmışsa takip giderleri ile temerrüt faizlerini, üst sınıra kadar sınırlamaya tabi olmaksızın sağlamaktadır. Bu bakımdan üst sınır ipoteği kurulurken akit tablosuna üst sınır belirlenmesi yapıldıktan sonra “bu meblağa ilaveten” denilmek suretiyle ilave yapma olanağı bulunmamaktadır. Yapılsa da geçerli sayılmaz. Kısaca, ipoteğin üst sınır ipoteği olması durumunda borçlu sadece ipotek akit tablosunda belirtilen miktar ile sınırlı olmak üzere sorumludur. Diğer taraftan taşınmaz malikinin ödeme iddiası varsa bu iddianın da yazılı delille kanıtlanması zorunludur....
