Bu sebeple yalnızca davacı tarafın ticari defterleri üzerinde mali müşavir bilirkişi marifetiyle inceleme yapılabildiği, anılı bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve gerekçeli olarak hazırlamakla hükme esas alınmaya elverişli olduğu, ibraz edilen ticari defterlerin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş olduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, ibraz edilen ticari defterlerin delil vasfını haiz olduğu görülmüştür. Ticari defterlerin incelenmesinde taraflar arasında 2019-2020 yıllarında ticari ilişki bulunduğu, davacı tarafın defterlerinde davalının 329.01.079 nolu Diğer Ticari Borçlar hesabında takip edildiği, davacının 05/12/2020 tarihinde davalı adına ... Bankası ... nolu hesaba 77.726 TL EFT gönderdiği ve davacının davalıdan 19/01/2023 takip tarihi itibariyle 77.7226 TL alacaklı olduğu ve davanın bu bedel üzerinden açıldığı tespit edilmiştir....
Davacı, açık hesaba kaydettiği her bir faturaya ilişkin faturadaki malların teslim edildiğine dair davalıdan sadır yazılı teslim belgesi sunmamış, ancak ticari defter kayıtlarına dayanmıştır. Ticari defter kayıtlarına dayanılmış olduğundan ticari defterlerin delil olma durumu ile ilgili yasa maddesine de değinmekte fayda vardır....
e ait defter, belge, evrak ve kayıtlar tetkik edilmiş; TTK, m. 64 ve VUK m.182 gereğince mecburi olan kanuni defterlerin tutulduğu, yevmiye defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin zamanında yapıldığı, defteri kebir ve envanter defterinin tasdikinin yapıldığı ancak defterlerin yazdırılmadığının görüldüğü, davalıya ait bazı ticarî defterlerin yazdırılmamış olmasından dolayı ticari defterlerinin birbirini doğrulayıp doğrulamadığının tespit edilemediği, ticari defterlerin mevcut durumuna yönelik HMK 222. madde kapsamındaki hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğu, davacı tarafından davalının Şekerbank hesabına 35.500,00 TL havale yapıldığı, ancak bu meblağ davacı cari hesabına 32.856,77 TL olarak kayıt edildiği, davalı ticari defter ve kayıtlarının incelemesinde davalının, 04.10.2017 takip tarihinden sonra 23.112017 tarih ve 114724 nolu 32.856,77 TL tutarlı fatura düzenlendiği, düzenlenen faturanın Vergi Usul Kanunu 211 Sıra nolu Genel Tebliğine göre "irsaliyeli fatura" usul ve esaslarına...
Ticari defterlerin incelenmesi neticesinde yapılan değerlendirme; Hukuk Muhakemeleri Kanununun ticari defterlerin ibrazı ve delil olması başlıklı 222. maddesi; "(1)Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2)Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. 3)İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir....
Tanık beyanları uyarınca ticari defterlerin diğer eşyalarla aynı standart kutulara koyulduğu, diğer eşya kutuları ile beraber taşındığı, üzerine ticari defterin bulunduğuna dair bir kayıt olmaması karşısında, davacı yetkilisinin ticari defterin niteliği gereği diğer taşınacak eşyalardan ayrı özel bir kutuya koyması, üzerine ayırt edici şekilde yazılar yazılarak zayi olmasını engellemesi geri dönüşüme gönderilen kutuların kontrol edilmesi gerekmektedir. Davacı taraf taşınma sırasında ticari defterlerini kaybettiği söz konusu defter ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermediği, bu nedenle metnine yukarıda yer verilen 6102 sayılı TTK m. 82/7 hükmünde düzenlenen koşulların gerçekleşmediği anlaşılmakla talebin reddine karar verilmiştir. Davacının davasının reddine, ..." şeklinde karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur....
“Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması” başlıklı 222. maddesi ; “(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir....
Esas sayılı icra takibi başlatıldığını, ancak borçlu yanın haksız itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, müvekkilimiz takibe dayanak faturalarda yer alan malları teslim ettiğini, Nitekim davalının, malların teslimine ilişkin bir itirazı da bulunmadığını, faturalara karşılık ödemelerin yapıldığını iddia etmesi halinde, borçluyu iddialarını ispata davet ettiklerini, lakin müvekkilinin takibe konu alacak bakımından yapılmış her hangi bir ödeme yahut mal iadesi bulunmadığını, HMK'nun 222/son maddesine göre davalının usulüne uygun tutulmuş ticari defterlerindeki işbu dava konusu takibe dayanak fatura ile ilgili kayıtları kabul edeceklerini bildirir, davalı yanın ticari defterlerinin incelenmesini talep ettiklerini, karşı tarafın ticari defterlerinin açılış ve kapanış onaylarının olmaması, defterlerin usulüne uygun tutulmamış olması halinde, müvekkilinin usulüne uygun tutulmuş ticari defterlerinin bilirkişi incelemesi için ibraza hazır olduklarının bildirir, incelenmesini talep ettiklerini...
Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir....
(HUMK'nın 332.) maddesindeki bu hüküm, taraflardan birinin delillerini salt karşı tarafın ticari defterlerine hasretmediği hallerde, ticari defterlerin mahkemeye sunulması bakımından da uygulanır. Diğer anlatımla, belirtilen bu durumda ticari defterler de, HMK m. 220. madde (HUMK'nın 330 ve sonraki maddeleri) anlamında “vesika” niteliğindedir....
Ticari defterler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 222 ve devamı ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 64 ve devamında açıkça düzenlenmiştir. Ticari defterlere anılan Kanun'larda delil olarak hüküm ve sonuç bağlanmıştır. Tacirler, Türk Ticaret Kanunu'nun amir hükmü uyarınca ticari defter tutmak zorundadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK. m. 222/1). Yine Türk Ticaret Kanunu madde 83/1'de ticari uyuşmazlıklarda Mahkemenin ticari defterlerin re'sen ibrazına karar verebileceği, Mahkeme re'sen ticari defterlerin ibrazına karar vermese dahi taraflardan birinin istemi üzerine ticari defterlerin ibrazına Mahkemece karar verilebileceği hüküm altına alınmıştır. Ticari defterler, bazı şartların varlığı durumunda sahibi lehine delil olarak kullanılabilir. Şöyle ki: Uyuşmazlık ticari bir işten kaynaklanmalıdır. Bu iş, her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmelidir....
