Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 41 inci ve devamı maddeleri kapsamında olumlu yetki tespitinin iptali istemine ilişkindir. 2....
E) Gerekçe: Somut olayda davacının iş sözleşmesi 01.01.2011-31.12.2012 tarihli Toplu İş Sözleşmesi’ne ek 11.04.2011 tarihli protokolde emeklilik hakkını elde eden personelin kendi isteğiyle emeklilik dilekçesi vermemesi halinde iş sözleşmelerinin işverence feshedilebileceği konusunda düzenleme bulunduğu, davacının da emeklilik hakkını elde ettiği gerekçesiyle feshedilmiştir. Dairemiz kararlarına göre toplu iş sözleşmesiyle veya işyeri yönetmeliği ile emeklilik durumunun fesih nedeni olarak öngörülmesi ve objektif olarak uygulanması durumunda geçerli bir fesih nedeni olabileceği kabul edilmektedir. Davalı işyerinde uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesine ekli protokollerde emeklilik durumu bir fesih nedeni olarak öngörülmüştür....
E) Gerekçe: Somut olayda davacının iş sözleşmesi 01.01.2011-31.12.2012 tarihli Toplu İş Sözleşmesi’ne ek 11.04.2011 tarihli protokolde emeklilik hakkını elde eden personelin kendi isteğiyle emeklilik dilekçesi vermemesi halinde iş sözleşmelerinin işverence feshedilebileceği konusunda düzenleme bulunduğu, davacının da emeklilik hakkını elde ettiği gerekçesiyle feshedilmiştir. Dairemiz kararlarına göre toplu iş sözleşmesiyle veya işyeri yönetmeliği ile emeklilik durumunun fesih nedeni olarak öngörülmesi ve objektif olarak uygulanması durumunda geçerli bir fesih nedeni olabileceği kabul edilmektedir. Davalı işyerinde uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesine ekli protokollerde emeklilik durumu bir fesih nedeni olarak öngörülmüştür....
Gerekçe: Toplu iş sözleşmesi kavramı Anayasa'nın 53. maddesinde düzenlenmiştir. “Toplu iş sözleşmesi ve toplu sözleşme hakkı” başlıklı maddenin birinci fıkrasına göre “İşçiler ve işverenler, karşılıklı olarak ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla toplu iş sözleşmesi yapma hakkına sahiptirler.”...
Kanunun 2. maddesinde ise işletme toplu iş sözleşmesi ve görevli makam tanımları yapılmış, işletme toplu iş sözleşmesi “İşçi sendikası ile işveren sendikası arasında, birden çok üye işverene ait aynı işkolunda kurulu işyerlerini ve işletmeleri kapsayan toplu iş sözleşmesi” olarak görevli makam ise “İşyeri toplu iş sözleşmesi için işyerinin, işletme toplu iş sözleşmesi için işletme merkezinin bağlı bulunduğu Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü, aynı Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün yetki alanına giren işyerleri için yapılacak grup toplu iş sözleşmelerinde bu işyerlerinin bağlı bulunduğu Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü” olarak belirtilmiştir. 6100 sayılı HMK.’un 138/1 maddesi uyarınca “Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir.” Hükmüne yer verilmiştir. Toplu İş Uyuşmazlıklarında yetki kamu düzenine aittir....
Gerekçe: Dava, ... tarafından yapılan olumlu yetki tespitinin iptaline ilişkindir. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 79. maddesine göre “Bu Kanunun uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar iş davalarına bakmakla görevli ve yetkili mahkemelerde görülür. Ancak yedinci ila on birinci bölümlerin uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar için, görevli makamın bulunduğu yer mahkemesi yetkilidir.” 6356 sayılı Kanun'un 2/1-c maddesine göre görevli makam; işyeri toplu iş sözleşmesi için işyerinin, işletme toplu iş sözleşmesi için işletme merkezinin bağlı bulunduğu ... Müdürlüğünü, aynı... Müdürlüğünün yetki alanına giren işyerleri için yapılacak grup toplu iş sözleşmelerinde bu işyerlerinin bağlı bulunduğu Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünü, birden fazla... Müdürlüğünün yetki alanına giren işyerlerini kapsayacak grup toplu iş sözleşmesi için ise Bakanlıktır....
Temyiz Sebepleri Davalı vekili; 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 36 ncı maddesi düzenlemesi ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 03.05.2017 tarihli ve 2017/22-887 Esas, 2017/885 Karar sayılı kararı gereğince bireysel ve toplu iş sözleşmesi hükümlerinin birebir, tek tek ya da bütün olarak değil, konuların gruplandırılarak karşılaştırılması gerektiğini, bu bakımdan ücrete ilişkin lehe olan hükümlerin bir kısmının toplu iş sözleşmesinden, bir kısmının bireysel iş sözleşmesinden alınmasının doğru olmadığını, taraflarca imzalanan bireysel iş sözleşmesi ile toplu iş sözleşmesi hükümleri karşılaştırıldığında ücret ve ücretin ekleri konusunda çelişki olduğunun açık olduğunu, işçilere bireysel iş sözleşmesinden fazla olarak toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan ücretler ödenmekle birlikte, bireysel iş sözleşmesinde ödenen birtakım ücretlere oranla daha fazla ödeme yapıldığını, bordrolara göre davacının toplu iş sözleşmesinde belirlenen ücret zammından ve toplu iş sözleşmesinden...
Şayet 01.01.2022 tarihindeki asgari ücretin belirli bir oran fazlası tutarındaki ücret, toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenen ücretten yüksek ise bu durumda da sadece iş sözleşmesi ile belirlenen ücret uygulanır. Burada dikkat edilmesi gereken husus, iş sözleşmesindeki orana göre belirlenen ücretin üzerine ayrıca toplu iş sözleşmesinde öngörülen ücret zammının uygulanmaması gerektiğidir. Zira toplu iş sözleşmesi hükmü ile asgari ücrette 01.01.2022 tarihinde meydana gelen artıştan önceki (31.12.2021 tarihli) ücrete zam yapılması öngörülmüştür....
Çalışma koşullarının hukuki temelleri Anayasa, yasa hükümleri, toplu iş sözleşmesi ve işverenin yönetim hakkıdır. Taraflar yapacakları değişiklik sözleşmesi ile emredici yasa ve toplu iş sözleşmesi hükümlerine aykırı olmamak kaydıyla çalışma koşullarında değişiklik gerçekleştirebilirler. İşveren yönetim hakkı aracılığıyla işçinin edimini tür, yer ve zaman olarak şekillendirebilir....
Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 6356 sayılı Kanun'un 41 inci ve devamı maddeleri kapsamında olumsuz yetki tespitinin iptali istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1.Toplu iş sözleşmesi kavramı Anayasa'nın 53 üncü maddesinde düzenlenmiştir. “Toplu iş sözleşmesi ve toplu sözleşme hakkı” başlıklı maddenin birinci fıkrasına göre “İşçiler ve işverenler, karşılıklı olarak ekonomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek amacıyla toplu iş sözleşmesi yapma hakkına sahiptirler.” 2....
