iadesi istemiyle açılan bir davada, Uyuşmazlık Mahkemesinin ... günlü, E:..., K:... sayılı kararıyla atık su bedelinin tahsiline ilişkin tasarrufun, abonman sözleşmesine dayalı bir alacak-borç ilişkisi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, tesis edilen tasarrufun özel hukuk kuralları çerçevesinde adli yargının görevi kapsamına girdiği belirtilerek, katı atık bedelinin iptali ile ödenen katı atık bedelinin faiziyle birlikte iadesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın adli yargı yerinde görülmesi gerektiğine karar verilmiştir....
YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı adına 2017 Ocak-Mart dönemine ait katı atık bertaraf bedelinin belirlenmesine ilişkin Zonguldak Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile 2017 Nisan-Aralık dönemine ait katı atık bertaraf bedelinin belirlenmesine ilişkin Zonguldak Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının ve bu kararlar uyarınca 2017 yılı için davacı şirket adına yapılan 141.334,18-TL katı atık bertaraf bedeli tahakkuk işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:......
Altyapı ve Evsel Katı Atık Bertaraf Tesisleri Tarifelerinin Belirlenmesinde Uyulacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca, evsel katı atık ücret tarifesi belirlenmektedir....
Dava, 2872 sayılı Çevre Kanunu ve Atıksu Alt Yapı ve Evsel Katı Atık Bertaraf Tesisleri Tarifeleri Belirlenmesinde Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmelik hükümleri uyarınca ödenen evsel katı atık bedelinin istrdatı istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Davacı vekili; yat ve çekek işletmeciliği ile iştigal ettiğini, davalı ... tarafından gönderilen su faturasında yüksek tutarda katı atık bedeli tahakkuk ettirildiğini, fatura bedelinin ihtirazi kayıtla ödendiğini ve 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 11. maddesine dayanılarak hazırlanan Evsel Katı Atık Toplama ve Bertaraf Ücret Tarifesinin Belirlenmesine ilişkin 06.06.2012 tarih ve 29 sayılı meclis kararında kendisi ile ilgili olan kısmının iptali için idare mahkemesi'nde dava açtığını belirterek, ödenen bedelinin istirdatına karar verilmesini istemiştir....
Davacı vekili, davalı belediye meclisi tarafından katı atık bedellerinin belirlendiğini, müvekkiline katı atık bedellerinin ödenmesine ilişkin tebligat yapılmaması sebebiyle bahsi geçen bedele gecikme zammı uygulanarak ödeme yapılmak zorunda kalındığını, katı atık bedelinden müvekkilinin haberdar olması halinde gecikme zammını ödemek zorunda kalmayacaklarını belirterek haksız olarak tahsil edilen gecikme zammının iptali ve iadesi isteminde bulunmuştur. Davalı, davanın reddini savunmuştur. Dosya kapsamından; davalı ... Belediye Başkanlığı meclisi tarafından katı atık bedellerinin belirlendiği fakat zamanında ödenmemesi halinde gecikme zammı uygulanacağına ilişkin bir karar alınmadığı gibi 6183 sayılı Kanun'da da katık atık bedelinin ödenmemesi halinde gecikme zammı uygulanacağına yönelik yasal bir düzenlemenin bulunmadığı anlaşılmaktadır....
İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, katı atık toplama ve taşıma bedelinin belirlenmesine dair davaya konu meclis kararlarına ilişkin kısmının BOZULMASINA, katı atık toplama ve taşıma ücreti tahakkuk ettirilmesine dair katı atık toplama ihbarnamesine ilişkin kısmının ise ONANMASINA, 2. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 18/11/2020 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi....
YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, 2020 dönemine ilişkin adına tahakkuk ettirilen toplam 9.949,78-TL çevre temizlik vergisi ve katı atık toplama ve taşıma bedelinin tahsili amacıyla Kuşadası Belediyesi Mali İşler Müdürlüğünce düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emri ile dayanağı … tarih ve … toplantı numaralı Kuşadası Belediyesi Meclis kararının katı atık ücretinin belirlenmesine ilişkin "Katı Atık Yönetimi Sistem Ücretlendirmesi" başlıklı kısmının marketlere ilişkin bölümünün iptali istenilmiştir....
Evsel katı atık bedeli, evsel katı atık ücret tarifesine göre tahakkuk ettirilmektedir. Gerek bu hizmetten yararlananların harcamalara katılma yükümlülüğü, gerek belediye meclislerince tarife belirleme yetkisi ve gerekse belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilmesinin yasal bir zorunluluk olması karşısında, bu konuda yapılacak sözleşme de 'idari sözleşme' niteliğinde olduğundan, hizmetten yararlananların sözleşme imzalamaması ya da sözleşme hükümlerini belirleme konusunda herhangi bir iradesi / müdahalesi söz konusu değildir. Bu nedenle, katı atık bedelinin tahakkuk ettirilmesine ilişkin işlem ya da katı atık bedelinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emri, evsel katı atık ücret tarifesinin uygulanması niteliğinde olduğundan, evsel katı atık ücret tarifesine bağlı olarak karara bağlanması gerekmektedir....
Evsel katı atık bedeli, evsel katı atık ücret tarifesine göre tahakkuk ettirilmektedir. Gerek bu hizmetten yararlananların harcamalara katılma yükümlülüğü, gerek belediye meclislerince tarife belirleme yetkisi ve gerekse belirlenen tarifeye göre ücret tahsil edilmesinin yasal bir zorunluluk olması karşısında, bu konuda yapılacak sözleşme de 'idari sözleşme' niteliğinde olduğundan, hizmetten yararlananların sözleşme imzalamaması ya da sözleşme hükümlerini belirleme konusunda herhangi bir iradesi / müdahalesi söz konusu değildir. Bu nedenle, katı atık bedelinin tahakkuk ettirilmesine ilişkin işlem ya da katı atık bedelinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emri, evsel katı atık ücret tarifesinin uygulanması niteliğinde olduğundan, evsel katı atık ücret tarifesine bağlı olarak karara bağlanması gerekmektedir....
Somut olayda; davacı, dava dilekçesinde, kiracı olarak kullandığı işyeri için davalı idarenin evsel katı atık bedeli tahakkuk ettireceğini kendisine yazılı olarak bildirdiğini, bu bildirim üzerine, kendisinden evsel katı atık bedeli istenmesinin yasal olmadığı gerekçesiyle Tüketici Sorunları Hakem Heyetine başvurduğunu, Hakem Heyetinin ise talebini reddettiğini, bu ret kararı üzerine, TSHH kararının iptali ve davalı idarenin evsel katı atık bedeli talep etme hakkının bulunmadığının tespiti istemiyle eldeki davayı açmıştır. Medenî yargılama hukukunda egemen olan ilke (taraflarca getirme ilkesine göre), davanın sebebini oluşturan vakıaların getirilmesi taraflara yüklenmiş bir ödevdir. Buna karşılık bu vakıaları mümkün olan bütün hukukî görüş açılarından inceleme ve hukuku uygulama görevi ise hâkime yüklenmiştir. Hâkim, tarafların hukukî sebepleri hiç belirtmemiş ya da yanlış belirtmiş olması ile bağlı tutulmamıştır....
