KARŞI OY 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 259/1. maddesinde, ihtiyati haczin haksız çıkması hâlinde, borçlunun ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğradıkları bütün zararlardan alacaklının sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Maddi tazminat için geçerli olan bu sorumluluk, kusursuz sorumluluk (tehlike sorumluluğu) esasına dayalıdır. Buna karşılık, haksız ihtiyati haciz kararı alan alacaklının kusursuz sorumluluğu sadece maddi tazminat bakımından geçerli olup, manevi tazminat yönünden TBK’nın 58. maddesindeki koşulların oluşması gerekir. İcra ve İflas Kanununda haksız ihtiyati haciz nedeniyle maddi tazminat sorumluluğu düzenlenmiş ise de haksız haciz nedeniyle maddi tazminat sorumluluğu düzenlenmemiştir. Bu haksız haciz uygulanması hâlinde tazminat sorumluluğu bulunmadığı anlamına gelmeyip haksız fiilin unsurlarını taşır şekilde bir eyleme dayalı olarak haciz uygulanmış olması hâlinde genel haksız fiil hükümlerine göre tazminat istenmesi mümkün olacaktır....
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2014/329 Esas KARAR NO : 2022/1004 DAVA : Haksız Haciz Sebebiyle Maddi ve Manevi Tazminat DAVA TARİHİ : 12/09/2014 KARAR TARİHİ : 15/11/2022 KARARIN YAZILDIĞI TARİH :16/12/2022 Davacı vekili tarafından açılan haksız haciz sebebiyle maddi ve manevi tazminat davasının Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda: GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait bilgisayar ve kumaşlar davalı şirket tarafından haksız biçimde haciz ve muhafaza edilmiş, bu nedenle maddi zarar ortaya çıktığını, 12.06.2006'da kurulan Müvekkilinin .... San. Ve Tic. Ltd. Şti., .... Mah. .... Aşfaltı No:.......
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEPLER VE GEREKÇE Dava; haksız haciz nedeniyle kişilik hakları zarara uğrayan kişinin maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen ilk derece mahkemesi kararı hakkında 6100 sayılı HMK'nin 355. maddesindeki düzenleme gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık olup olmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 259/1. maddesinde, ihtiyati haczin haksız çıkması hâlinde, borçlunun ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğradıkları bütün zararlardan alacaklının sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Maddi tazminat için geçerli olan bu sorumluluk, kusursuz sorumluluk (tehlike sorumluluğu) esasına dayalıdır. İcra ve İflas Kanununda haksız ihtiyati haciz nedeniyle maddi tazminat sorumluluğu düzenlenmiş ise de haksız haciz nedeniyle maddi tazminat sorumluluğu düzenlenmemiştir....
İhtiyati haciz haksız ve bundan maddi zarar doğmuşsa, alacaklı kusurlu olmasa dahi, zarar görene maddi tazminat ödemekle yükümlüdür.Haksız ihtiyati haciz nedeniyle maddi tazminat talep edilmesi için davalı alacaklının kusuru gerekli olmayıp sadece haksız haciz nedeniyle borçlunun zarar görmesi yeterli olacaktır. Haczin kötü niyetle yapılmış olması manevi tazminat talep etme şartı olarak öngörülmüştür. Ancak her iki durumda da tazminat talep edebilmek için haciz koyduranın haczinin haksız olduğunun kesin olarak tespit edilmesi gerekmektedir. Dava dilekçesinde; davalı alacaklının ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/... Değişik İş ve 2022/... Karar sayılı dosyası üzerinden davacı borçlunun mal varlığına haksız ihtiyati haciz koydurduğunu ve bundan kaynaklı maddi ve manevi tazminat verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Mahkememizce ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/... Değişik İş ve 2022/... Karar sayılı dosyasının aslı getirtilmiş ve incelenmiştir....
İcra Müdürlüğü'nün 2009/9438 sayılı takip dosyası ile yapılan 05/06/2009 tarihinde yapılan icra takibinin ve 09/06/2009 tarihinde uygulanan haczin 03/06/2009 tarihinde yapılan mal iadesi sonucunda bedelsiz kalan çeklere dayalı olarak yapılmış olması nedeniyle haksız olduğunu, davacı şirketin takip ve haciz tarihinden önce ödeme güçlüğü içine düşmüş olması nedeniyle davacı şirketin ticari faaliyetinin durmasına tek başına davalı tarafından yapılan haksız icra takibi ve haczin neden olmadığını, yapılan haksız takip ve uygulanan haksız haczin davacı şirketin ekonomik durumunun daha da ağırlaşmasına, maddi ve manevi zarar görmesine neden olduğunu, davalı şirket tarafından davacı şirket aleyhine başlatılan haksız icra takibi ve uygulanan haciz nedeniyle davacı şirketin uğradığı maddi zararın miktarının kanıtlanamamış olduğu, dava dosyasındaki mevcut bilgi ve belgelerin maddi zarar tutarının hesaplanmasında yetersiz olduğunun belirtildiği, tarafların itirazları üzerine aynı bilirkişi heyetinden...
Dosyada bulunan bilgi ve belgeler nazara alındığında haksız fiil tarihi itibarıyla davacıların maddi ve manevi tazminat alacakları muaccel hale gelmiştir.Davacıların maddi tazminat davasına ilişkin ihtiyati haciz talebi yönünden; uğranılan maddi zararlardan ötürü tazminat alacağı kazanın meydana geldiği tarih itibarıyla istenebilir hale gelmiş olmakla birlikte bu aşamada, her bir davacının destek alacaklısı olup olmadığı, destek alacaklısı olduklarının belirlenmesi durumunda ise isabet eden destekten yoksun kalma tazminatının özellikle miktarının henüz belli olmaması nedeniyle ihtiyati haciz talebinin maddi tazminat davası yönünden reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.Ancak Bakırköy 20....
ait olmadığı gerekçesiyle davanın reddedildiğini, buna rağmen davalının müvekkilinin taşınmazı üzerine haciz koydurduğunu ve araç üzerindeki rehni kaldırmadığını, müvekkilinin ihtiyacı olmasına rağmen aracının rehinli olması nedeniyle aracı satamadığını, bankalardan evini ipotek ederek ihtiyaç kredisi de alamadığı için üçüncü kişilerden yüksek faizle borç almak zorunda kaldığını, davalının müvekkilini maddi ve manevi zarara uğrattığını ileri sürerek, haciz ve rehnin kaldırılmasını, 15.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir....
Başka bir anlatımla ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat kuralı gereğince mahkemenin alacaklının alacağı hakkında kanaat sahibi olması yeterlidir. Davacılar tarafından iddia olunan zarar, haksız fiilden kaynaklandığından, tazminat, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır. (Benzer yönde Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2019/2782 Esas ve 2019/11935 Karar 12/12/2019 tarihli kararı) Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2022/8964 Esas 2022/15530 Karar sayılı ilamında "...Uyuşmazlığın giderilmesi istemine konu olan davalar, haksız eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemiyle açılmıştır. Zarar haksız eylemden kaynaklandığından tazminat, haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. Buradaki muacceliyet kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır....
İhtiyati haciz haksız ve bundan maddi zarar doğmuşsa, alacaklı kusurlu olmasa dahi, zarar görene maddi tazminat ödemekle yükümlüdür. Buna karşılık, haksız ihtiyati haciz koyduran alacaklının kusursuz sorumluluğu sadece maddi tazminat bakımından olup, manevi tazminat yönünden olay tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı BK’nın 49. maddesindeki koşulların oluşması gerekir. Bu maddeye dayalı sorumluluk ise, kusura dayalıdır. Bu itibarla, alacaklının kötüniyetli veya iyiniyetli olup olmadığı da sonuca etkili olup, ağır olmasa dahi alacaklının en azından kusurlu olması gerekmektedir. Haksız yere bir kimsenin mallarının ihtiyaten haczettirilmesi o kimsenin itibarına saldırı teşkil eden ve BK’nın 49. maddesi gereğince manevi tazminat ile sorumlu tutulmayı gerektiren bir davranıştır....
başlattıkları takibe itiraz ettiğini ve akabinde de haksız hacze uğradığı savıyla maddi ve manevi tazminat davası açtığını, maddi tazminata yönelik davanın belirsiz alacak olarak açılamayacağını, bu davada tespiti gereken hususun davacının dava konusu haciz nedeniyle maddi ve manevi zarara uğrayıp uğramadığı olacağını, davacının beyanlarının abartılı, asılsız, tamamen ispata muhtaç ve soyut ithamlardan oluştuğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir....
