TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davalı yanında müdahilin duruşma istemi yerinde görülmeyerek gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : 07/11/2008 tarih ve 27047 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulu'nun ... tarih ve .. sayılı kararıyla, karara ekli listede belirtilen yerleşim yerleri, 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu uyarınca "uygulama alanı" olarak tespit edilmiştir. Anılan karar doğrultusunda, Diyarbakır 72. Kısım Arazi Toplulaştırma ve Tarla İçi Geliştirme Hizmetleri Projesi kapsamında Batman ili, Merkez ilçesi, Diktepe köyünde arazi toplulaştırması yapılmasına karar verilmiş, yürütülen toplulaştırma çalışmaları sonucunda tamamlanan proje ... tarih ve ... yevmiye numarası ile tescil edilmiştir....
Dosyanın incelenmesinden; 13.1.2011 tarihinde davalı Bakanlık ile Karayolları Genel Müdürlüğü arasında imzalanan protokolün 1'inci maddesinde, Tarım Reformu Genel Müdürlüğünün Arazi Toplulaştırma Projesi uygulanacak sahalarda Karayolları Genel Müdürlüğünce yapılmış, yapılmakta veya yapılması planlanan yol güzergahları için gerekli alanın, 3083 sayılı Kanun uyarınca yapılacak toplulaştırma çalışmaları kapsamında kalan Hazine arazilerinden karşılanması, tescil harici arazilerin yol güzergahına kaydırılması, böylece kamulaştırma maliyetinin en aza indirilmesi, Hazine arazisi ya da tescil harici arazi yok ise kamulaştırma yapılması amacıyla protokolün düzenlendiğinin belirtildiği, dava konusu 12/10/2012 tarihli, 2012/3857 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile Aksaray İli, Gülağaç İlçesi, … (…) Köyünün de 3083 sayılı Kanun kapsamında uygulama alanı sınırlarına dahil edildiği, davacılar tarafından; otoyol yapımı nedeniyle arazi toplulaştırması yapılmasının 3083 sayılı Yasa'nın amacına aykırı olduğu...
İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E: … , K: … sayılı kararın, temyizen incelenerek bozulması davacı tarafından istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: İzmir ili, Ödemiş ilçesi, … köyünde bulunan davacının intifa hakkı sahibi olduğu … ve … parsel sayılı taşınmazların da içinde yer aldığı alanda 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamında gerçekleştirilen arazi toplulaştırması işleminin anılan taşınmazlar yönünden iptali istenilmektedir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ......
Vaat alacaklısı, taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile mülkiyet devir borcu yüklenen satıcıdan edim yerine getirilmediğinde Türk Medeni Kanununun 716. maddesi uyarınca açacağı tapu iptali ve tescil davasında borcun hükmen yerine getirilmesini isteyebilir. 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanununun 13/1 maddesi gereğince ''Uygulama alanlarında Bakanlar Kurulu kararının Resmi Gazete'de yayımı tarihinden itibaren, kamulaştırma, toplulaştırma, arazi değiştirilmesi ve dağıtım işlemlerinin tamamlanması veya tapuya tescili sonuçlandırılıncaya kadar, gerçek kişilerle özel hukuk tüzel kişilerine ait arazinin mülkiyet ve zilyetliği devir ve temlik edilemez. Bu araziler ipotek edilemez ve satış vaadine konu olamaz. Ancak, bu kısıtlama süresi beş yılı aşamaz.''...
Kısım Projesi" kapsamında, Burç Köyünde yürütülen arazi toplulaştırması çalışmaları sonucunda hazırlanan parselasyon haritası üç kez askıya çıkarılmış, 28/01/2016 - 12/02/2016 tarihleri arasında 3. askı yapılmış, tamamlanan proje … tarih ve … yevmiye numarası ile tapuda tescil edilmiştir. Davacılar ... ve ...'ye ait … sayılı parsel A ve B alanı şeklinde ikiye bölünerek, A kısmı projeye dahil edilmiş, dahil edilen kısma karşılık olarak, yeni oluşturulan … ada, …, … ada, … ve … ada, … sayılı parseller tahsis edilmiştir. Davacı ...'ye ait … sayılı parsel A ve B alanı şeklinde ikiye bölünerek, A kısmı projeye dahil edilmiş, dahil edilen kısma karşılık olarak, yeni oluşturulan … ada, …, … ada, … ve … ada, … sayılı parseller tahsis edilmiştir....
İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı tarafından; ... ili, ..., ... Köyünde bulunan ve hissedarı olduğu ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... parsel (toplulaştırma sonrasında ... ada, ..., ... ada, ... ... ada, ..., ... ada, ..., ... ada, ..., ... ada, ..., ... ada, ..., ... ada, ..., ... ada, ..., ... ada, ... ve ... parsel) sayılı taşınmazları kapsayan alanda yapılan arazi toplulaştırmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ......
İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı tarafından; ... ili, ..., ... Köyünde bulunan ve hissedarı olduğu ..., ... , ... parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda yapılan arazi toplulaştırmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K... sayılı kararıyla; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapor ile dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, davacının hissedarı olduğu eski parseller ile toplulaştırma sonrası yeni parsellerin toplamı dikkate alındığında, yeni parsellerin genellikle eski yerlerinden verildiği, dava konusu parsellerde kesinti yapılan miktarın mevzuatta belirlenen sınıra uygun olduğu, 3083 sayılı Kanun uyarınca yapılan toplulaştırma işleminin hukuka ve mevzuata uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir....
Satış vaadine konu 492 parsel sayılı taşınmazın tapu kayıt örneğinde taşınmazın tapu kaydına “3083 sayılı Kanun gereğince devir-temlik, ipotek edilemez ve satış vaadine konu olamaz” belirtmesinin yapıldığı anlaşılmaktadır. 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanununun 4626 sayılı Kanunun 2.maddesi ile değişik 13. maddesi hükmü şöyledir; “Uygulama alanlarında Bakanlar Kurulu kararının Resmi Gazetede yayımı tarihinden itibaren, kamulaştırma, toplulaştırma, arazi değiştirilmesi ve dağıtım işlemlerinin tamamlanması veya tapuya tescil sonuçlandırılıncaya kadar, gerçek kişilerle özel hukuk tüzel kişilerine ait arazinin mülkiyet ve zilyetliği devir ve temlik edilemez. Bu araziler ipotek edilemez ve satış vaadine konu olamaz. Ancak, bu kısıtlama süresi beş yılı aşamaz. Sulama şebekesi tamamlanıp sulamaya geçinceye kadar da aynı işlemler yapılmaz. Bu kısıtlamada ise süre beş yılı aşamaz....
vatandaşın elindeki tarım topraklarının alınması ve çiftçinin topraksız kalması sonucunu doğuracağından mağduriyete sebebiyet vereceği, Bakanlar Kurulu kararı uyarınca yapılacak arazi toplulaştırması uygulamasının kamu yararına hizmet edeceği ve 3083 sayılı Kanun'un amacına uygun olduğu, bu nedenlerle dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu savunulmaktadır....
Gerçekten, taşınmazların tapu kayıtlarına 3083 sayılı Yasa uyarınca kısıtlama şerhi konulduğu görülmektedir. 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanununun 4626 sayılı Kanunun 2.maddesiyle değiştirilmiş ve 13.maddesi hükmüne göre bu kanunun resmi gazetede yayınlandığı 13.02.2001 tarihinden itibaren uygulama alanı olarak tespit edilen yerlerdeki kamulaştırma, toplulaştırma, arazi değiştirilmesi ve dağıtım işlemlerinin tamamlanması ve tapuya tescili sonlandırılıncaya kadar gerçek kişilerle, özel hukuk kişilerine ait arazinin mülkiyet ve zilyetliğinin devir ve temlik edilemeyeceği, bu arazilerin ipotek edilemeyeceği ve satış vaadine konu olamayacağı hükme bağlanmıştır. Yasa uyarınca kısıtlama süresi 5 yıldır. Ancak, toplulaştırma çalışmalarının kısıtlama süresi içinde tamamlanamaması halinde, bu sürenin 5 yıla kadar uzatılabilmesi mümkündür....
