YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ

9. Hukuk Dairesi         2023/19236 E.  ,  2024/1541 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/752 E., 2021/111 K.
KARAR : Davanın kısmen kabulü

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalı şirkette servis şoförü olarak çalıştığı, işine haksız ve gerekçesiz son verildiği, çalıştığı sürece sadece pazar günleri izin kullandığı ve fazla çalışma yaptığı, müvekkilinin ücretinin emekli olana kadar banka hesabına, emekli olduktan sonra ise elden ödendiğini belirtilerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, genel tatil ücreti, asgari geçim indirimi ile eksik fark ücret alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı itirazlarının olduğunu, davacının işe giriş tarihinin 28.10.2008, işten ayrılış tarihinin ise 08.04.2011 olduğu, 08.04.2011 tarihinde talebi üzerine emekli olarak işten ayrıldığı, emekli olduktan bir süre sonra davalı şirket yetkililerine gelerek boşta olduğu ve emekli maaşının yetmediğini belirterek ihtiyaç olduğunda şoför olmadığında zaman zaman gündelik yevmiye alarak çalışmak istediğini, Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirildiğinde ücretinin kesileceğini belirterek yevmiye ile çalışmak istediğini, bu şekilde davalı şirkete haftada bir iki kez uğrayıp şoför eksikliğini takip ederek şoförün hasta yada izinli olduğu günlerde servis şoförlüğü yaptığı, bunun da ortalama ayda birkaç seferden fazla olmadığı ve en son 25.07.2011 tarihinden itibaren ise tamamen sonlandığı, emekli olarak iş akdi sonlanan davacıya hak kazandığı kıdem tazminatının ödendiği, hak ettiği tüm izin sürelerini kullandığı, davacının fazla mesai yapmadığı, asgari geçim indirimlerinin ücret ile birlikte ödendiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 02.03.2021 tarihli ve 2020/752 Esas, 2021/111 Karar sayılı kararı ile; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 12.02.2020 tarihli ve 2017/13849 Esas, 2020/2035 Karar sayılı kararı ile; Mahkemece davacının işyeri giriş çıkış kayıtları istenmeden hizmet süresi ve diğer alacaklarının belirlenmesi hatalı kabul edilerek, Mahkemece davacının talep ettiği döneme ilişkin işyeri giriş çıkış kayıtlarının istenilip kayıtlara ulaşıldığı takdirde kayıtların hizmet süresine ve talep edilen alacaklara etkisi irdelenmeli, ayrıca, hizmet süresi belirlenirken kaza tarihinden sonraki sürenin kabulü hâlinde raporlu olup olmadığı saptanarak raporlu döneminin hizmetten sayılıp sayılmayacağı irdelenerek sonuca gidilmesi nedeniyle kararın bozulmasına hükmedilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Mahkemece Yargıtay ilâmı akabinde yapılan inceleme sonucunda yeni bir delil ve veri bulunmadığından 15.09.2020 tarihli bilirkişi raporu (b) seçeneğine itibarla davacının SGK kayıtları uyarınca 28.10.2008 tarihinde davalı işyerinde çalışmaya başladığı, 08.04.2011 tarihinde emekli olduğu, işyeri aracı ile kaza yaptığı, 25.07.2011 tarihine kadar çalıştığı, davacıya emeklilik nedeniyle çıkış gösterilen dönemde yapılan ödemenin avans olarak nitelendirilmesi gerektiği mahsubu suretiyle davacı tanık beyanlarından dinî bayramlar dışındaki ulusal ... ve genel tatil günlerinde çalıştığı, haftalık normal çalışma süresini aşan çalışması olmadığı, ücret fark alacağı bulunduğunun ispatlanamadığı, çalışma süresine istinaden hak kazandığı yıllık izinlerini kullandığı, emekli olduktan sonraki dönem çalışmaya ilişkin ödendiği ispat yükü üzerinde olan işveren tarafından asgari geçim indiriminin davalı tarafından ödendiğinin ispatlanmadığı hususları hep birlikte değerlendirilerek sonuca ulaşılmıştır.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; Yargıtayın bozma kararı sonrası İlk Derece Mahkemesi tarafından dosyaya sunulan işyeri giriş çıkış kartı ile ilgili kayıtların durumu işyerine sorulmuş ancak işyerinin Mahkemeye cevabında, işyeri giriş çıkış kartı ile ilgili uzun zaman geçtiğinden kayıtların ellerinde bulunmadığı şeklinde beyanda bulunduğu, halbuki işverenin davacı lehine kendi aleyhine delil bildirmesi hayatın olağan akışına ters düşeceği aşikar olup, Mahkemenin bordrolardan ve eski tanıklardan tanık dinleme sureti ile işyeri giriş çıkışlarında kart kullanılıp kullanılmadığı ve işyerinde fazla çalışma yapılıp yapılmadığı sorularak konuyu çözümlemenin hakkaniyete uygun olacağını beyan etmiştir. Müvekkilinin kaza sonrası da iş yerinde çalıştığının banka kayıtlarında açık ve net olmasına rağmen davalı işveren müvekkile elden ödediği ücretlerini sadece iki aya ilişkin olmak üzere banka hesabına kıdem tazminatı ödemesi adı altında ödemede bulunduğunu, bu durumda müvekkilin bankaya yatan kıdem tazminatı açıklamalı iki aya ilişkin ücretini almadığını ve davalı işverenin de bu iki aya ilişkin ücretleri ödediğini ispat edemediğini beyan etmiştir. Fazla çalışma alacaklarının reddine karar verildiğini ancak davalı tarafın iş yerinde fazla çalışma olmadığını ispatlayamadığını, işyeri giriş çıkış kartına ilişkin sorulan sorulara tatmin edici açıklamalar getiremediği halde ve yine Mahkemenin o döneme ilişkin bordro tanığı seçip dinlemeden ve önceki dinlenen tanıkları mahkemeye davet edip işyeri giriş çıkış kartı hakkında bilgi toplamadan fazla çalışmaların reddine yönelik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu iddia etmiştir. Müvekkilinin çalıştığı dönemler boyunca yıllık izinlerinin kullandırılıp kullandırılmadığının işveren tarafından ispatlanmadan Mahkemenin yıllık izin ücreti alacaklarının reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının iş sözleşmesinin emeklilik nedeniyle sonlanıp sonlanmadığı ile haksız feshedilip edilmediği, buna göre davacının kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, genel tatil ücreti, asgari geçim indirimi ile eksik fark ücret alacaklarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı İş Kanunu'nun (4857 sayılı Kanun) 19, 32, 41, 47, 59, hükümleri.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle; davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

05.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.