YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2022/2542 E.  ,  2024/631 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki kullanım kadastrosuna itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

K A R A R

... ili Ceylanpınar ilçesi Fatih Sultan Mehmet Mahallesi çalışma alanında, 4706 Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun (4706 ... Kanun) geçici 18 inci maddesi hükümleri uyarınca yapılan kullanım kadastrosu sırasında, 716 ada 9, 717 ada 2, 718 ada 2, 754 ada 8 ve 755 ada 8 parsel ... sırasıyla 733.81, 814.48, 2492.39, 605,11 ve 709,25 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, arsa niteliğinde Hazine adına tespit edilmiştir.

Davacı ... dava dilekçesinde; ... ili Ceylanpınar ilçesi Fatih Sultan Mehmet Mahallesi 716 ada 9, 717 ada 2, 718 ada 2, 754 ada 8 ve 755 ada 8 parsel ... taşınmazların kendi kullanımında bulunduğunu ileri sürerek, lehine kullanıcı şerhi verilmesini talep etmiştir.

Davacı ... dava dilekçesinde; ... ili Ceylanpınar ilçesi Fatih Sultan Mehmet Mahallesi 716 ada 9 parsel ... taşınmazın kendi kullanımında bulunduğunu ileri sürerek, lehine kullanıcı şerhi verilmesini talep etmiştir.

Davacı ... dava dilekçesinde; ... ili Ceylanpınar ilçesi Fatih Sultan Mehmet Mahallesi 717 ada 2 ve 755 ada 8 parsel ... taşınmazların kendi kullanımında bulunduğunu ileri sürerek, lehine kullanıcı şerhi verilmesini talep etmiştir.

Davacı ... dava dilekçesinde; ... ili Ceylanpınar ilçesi Fatih Sultan Mehmet Mahallesi 754 ada 8 parsel ... taşınmazın kendi kullanımında bulunduğunu ileri sürerek, lehine kullanıcı şerhi verilmesini talep etmiştir.

Davacılar ..., ... ve ... dava dilekçelerinde; ... ili Ceylanpınar ilçesi Fatih Sultan Mehmet Mahallesi 718 ada 2 parsel ... taşınmazın kendi kullanımlarında bulunduğunu ileri sürerek, lehlerine kullanıcı şerhi verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı Hazine vekili cevabında; davanın reddini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesince, davaların birleştirilmesi suretiyle yapılan yargılama sonunda; "Davacıların dava konusu taşınmazları evvelce bütün olarak kullanırken sonrasında aralarında taksim ettikleri ve taksim doğrultusunda dava konusu ettikleri taşınmaz bölümlerini kullandıkları gerekçesiyle tüm davacıların davasının kabulüne, çekişmeli 716 ada 9, 717 ada 2, 718 ada 2, 754 ada 8 ve 755 ada 8 parsel ... taşınmazların kullanım kadastrosu tespitlerinin iptaline, 716 ada 9 parselin 15.04.2019 tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokide (A) harfi ile gösterilen yerin aynı ada ve parsel numarası adı altında 376,62 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...’ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına, (B) harfiyle gösterilen yerin 716 adanın son parsel numarasını alarak 357,19 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...'ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına; 717 ada 2 parselin aynı bilirkişi raporuna ekli krokide (C) harfi ile gösterilen yerin aynı ada ve parsel numarası adı altında 512,67 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...’ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına, (D) harfiyle gösterilen yerin 717 adanın son parsel numarasını alarak 301,81 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...'ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına;
718 ada 2 parselin aynı bilirkişi raporuna ekli krokide (E) harfi ile gösterilen yerin aynı ada ve parsel numarası adı altında 1516,45 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...’ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına, (F) harfiyle gösterilen yerin 718 adanın son parsel numarasını alarak 975,94 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde 1/3'er hissesinin ..., ... ve ...'ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına;
754 ada 8 parselin aynı bilirkişi raporuna ekli krokide (G) harfi ile gösterilen yerin aynı ada ve parsel numarası adı altında 481,07 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...’ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına, (H) harfiyle gösterilen yerin 754 adanın son parsel numarasını alarak 124,04 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...'ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına;
755 ada 8 parselin aynı bilirkişi raporuna ekli krokide (I) harfi ile gösterilen yerin aynı ada ve parsel numarası adı altında 446,55 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...’ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına, (J) harfiyle gösterilen yerin 755 adanın son parsel numarasını alarak 262,70 metrekare yüzölçümü ve arsa vasfı ile Hazine adına tesciline, tapu kütüğünün beyanlar hanesine, 23.04.2015 tarihinde ...'ın kullanımında olduğu şerhinin yazılmasına" karar verilmiş; davalı Hazine vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; İlk Derece Mahkemesi kararı usul ve kanuna uygun bulunarak istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ve iş bu karar, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, davacıların dava konusu ettikleri taşınmaz bölümlerini, aralarında yaptıkları taksim doğrultusunda, 23.04.2015 tarihi itibariyle kullandıkları gerekçesiyle tüm davacıların davasının kabulüne karar verilmiş ve Bölge Adliye Mahkemesince de aynı gerekçeyle davalı Hazine vekilinin istinaf başvurusu esastan reddedilmiş ise de, yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya elverişli bulunmamaktadır.
Şöyle ki; İlk Derece Mahkemesince 11.04.2019 tarihinde fen ve inşaat bilirkişiler eşliğinde yapılan keşifte, dava konusu taşınmazların ekili dikili olmadığı ve üzerinde muhdesat da bulunmadığı, gözlem olarak keşif zaptına yansıtılmış; keşifte dinlenen tespit ve mahalli bilirkişileri genel olarak, davacıların dava konusu taşınmazları 2 - 3 yıl öncesine kadar buğday, arpa ekerek kullandıklarını, hayvan otlattıklarını, şehir merkezinde kaldıklarından taşınmazların 2 -3 yıldır ekilmediğini beyan etmişler ve fen ve inşaat bilirkişilerin raporlarında da, dava konusu taşınmazlar üzerinde herhangi bir muhdesat bulunmadığı belirtilmiş olup, inşaat bilirkişisi raporunun ekindeki fotoğraf ve uydu görüntüsünden de taşınmazların halihazırda boş oldukları anlaşılmıştır.
Oysa ki; eldeki davada, 4706 ... Kanun'un geçici 18 inci maddesi gereğince, taşınmazların Kanun'un yürürlük tarihi olan 2015 yılı itibariyle kullanım durumunun belirlenmesi önem arz etmektedir.
İlk Derece Mahkemesince yapılan keşfe, ziraatçı bilirkişi götürülmemiş ve hali hazırda boş olduğu anlaşılan dava konusu taşınmazların mahalli bilirkişilerce beyan edildiği gibi, evvelce ekilerek kullanılıp kullanılmadığı yönünde araştırma yapılmamış ve ayrıca fen bilirkişisi tarafından da 2015 yılı ve öncesine ait ortofotolar değerlendirilmemiştir.
Öte yandan; dosya içerisinde bir kısım davacılara ait ecrimisil ihbarnameleri ve ödeme makbuzları bulunmakla birlikte, bunların dava konusu taşınmaz bölümlerine ait olup olmadığı da etraflıca araştırılıp tartışılmamıştır.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için, İlk Derece Mahkemesince öncelikle, dava konusu taşınmazların bulunduğu bölgeye ilişkin 2015 yılı ve öncesine ait ortofotolar ilgili yerden getirtilerek dosya içerisine alınmalı, bundan sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen ve davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, tespit bilirkişilerinin tümü ve taraf tanıkları ile fen bilirkişisi ve ziraat mühendisi bilirkişinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşifte, yerel bilirkişi ve tanıklardan, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin nitelikleri, 2015 yılı ve öncesinde ne şekilde zilyet edildikleri, davacıların dava konusu taşınmaz bölümleri üzerinde fiili kullanımlarının bulunup bulunmadığı, dosya içerisinde yer alan ecrimisil ihbarnamelerinin dava konusu taşınmaz bölümlerine ait olup olmadığının tespiti açısından, davacıların dava konusu taşınmazların geldisi olan 4527 parsel ... taşınmazda kullandıkları başka bir yer bulunup bulunmadığı hususlarında maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgileri alınmalı; tespite aykırı sonuca ulaşılması halinde tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla ve gerekirse yüzleştirme yapılmak suretiyle dinlenilerek aykırılığın giderilmesine çalışılmalı; fen bilirkişisine, keşfi takibe ve denetlemeye imkan verir şekilde, özellikle 2015 yılına ve öncesine ilişkin ortofoto üzerinde inceleme yaptırılarak çekişmeli taşınmazların bu tarihlerdeki niteliklerini ve kullanım durumlarını açıklayan rapor ve kroki düzenlettirilmeli; ziraat mühendisi bilirkişisinden, çekişmeli taşınmazların zemininde evvelce herhangi bir tarımsal faaliyet yapılıp yapılmadığını ortaya koyan, somut verilere ve bilimsel esaslara dayalı ve gerekçeli rapor aldırılmalı ve bundan sonra toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre bir karar verilmelidir.

İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması suretiyle İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan, istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.