YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/5494 E.  ,  2024/709 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1067 E., 2022/1091 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bafra 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/217 E., 2022/35 K.

Taraflar arasındaki mirasçılık belgesinin iptali ile yeni mirasçılık belgesinin verilmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın, davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı dava dilekçesinde; murisi ...’a ait Bafra Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/128 Esas ve 2020/202 Karar sayılı ilamında kendisinin ve aynı anneden olma kardeşlerinin murisin mirasçısı olduğunu, kendi paylarının diğer anneden olma mirasçılara ait paylardan tahminen % 26 oranında daha az hesaplandığını, bu durumun payları ve tapudaki hakları etkilediğini belirterek adı geçen mirasçılık belgesinin iptali ile murisin nüfus kayıt bilgilerine göre değerlendirilip karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar, davaya cevap vermemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Bafra 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 03.02.2022 tarihli ve 2020/217 Esas, 2022/35 Karar sayılı kararında belirtilen; “...muris ...'ın mirasçılık belgesine esas tüm nüfus kayıtlarının incelenmesinde murisin eşi olarak ...’ın görüldüğü, davacının nüfus kayıtlarında ise anne hanesinde ... isminin yazılı olduğu, ...'ın nüfus kayıtlarının incelenmesinde ise eş hanesinde muris ... isminin yazıldığı, evlilik tarihinin 22.08.1922 tarihi olarak kayıtlı olduğu, ... ile olan evliliğine ilişkin herhangi bir tarihin nüfus kaydında bulunmadığı, murisin 743 sayılı Medeni Kanun'un yürürlüğe girmesinden önce 2 evlilik yapmış olduğu, Medeni Kanun'un yürürlüğe girmesiyle 2 evlilik artık mümkün olamayacağından bunun nüfusta tek kayıt olarak işlendiği, bilirkişi raporunda her ne kadar nüfus kayıtlarının düzeltilmesi için işlem yapılabileceği belirtilmiş ise de Medeni Kanun gereği yapılacak değişikliğin mümkün olmamasının değerlendirildiği, murisin mevcut nüfus kayıtlarına göre mirasçılık belgesinin doğru düzenlenmiş olduğu...” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin 11.04.2022 tarihli ve 2022/1067 Esas, 2022/1091 Karar sayılı kararında belirtilen; "...Bafra Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/128-202 sayılı mirasçılık belgesi ile murisin miras payının çocukları ve torunlarına dağıtıldığı, yine eşi ölü ...'ın da miras payının kendi altsoyuna dağıtıldığı, davacının kendi annesinin de murisin eşi olduğunu ileri sürerek mirasçılık belgesinin buna göre düzenlenmesini istediği, UYAP sisteminden ve ilçe Nüfus Müdürlüğü'nden murisin verasete esas nüfus kayıt örnekleri alındığında murisin eşi olarak ...' ın yer aldığı, bir kimsenin aynı anda iki kişi ile evli olmasının yürürlükte bulunan Türk Medeni Kanunu'na göre mümkün olmadığı, bu durumda kayıtlarda düzeltilmesi gereken bir hususun da bulunmadığı, zira murisin eşi olarak davacının annesinin görünmediğinin anlaşılmasına göre mevcut mirasçılık belgesinin iptalini gerektirir bir neden bulunmadığı..." gerekçesiyle istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1. ...’ın nüfus kayıtlarında eş olarak muris ...’ın göründüğünü,

2. Kurulan hükümde ...’ın kazanılmış hakkının hiçe sayıldığını,
3. Mahkeme gerekçesinin hakkaniyetli olmadığını,

4. Dava dilekçesinde mirasçılık belgesinin iptalini talep etmişse de nüfus kayıtlarının düzenlenmesini de talep ettiğini,

5. TMK’nın yürürlüğe girmesi sonrasında resmi eş olarak görünmeyen kadının miras hakkının zedelendiğini,

6. Mahkemece kendisine nüfus kayıtlarının düzenlenmesi için süre verilmediğini,

7. Mahkemece eksik araştırmanın yapıldığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, mirasçılık belgesinin iptali ile yeni mirasçılık belgesinin verilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 7 nci maddesi, 29 uncu maddesi ve 598 inci maddesi.

3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacının aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 743 sayılı Türk Kanunu Medenisi öncesinde uygulanan hukukumuzda poligami anlamına gelen bir erkeğin birden fazla kadınla evlenmesi mümkündü (Ömer Uğur Gençcan, Miras Hukuku, Ankara, 2021, s.377). 1919 yılına kadar yürürlükte bulunan 1917 tarihli Hukuk-I Aile Kararnamesinin 38 inci maddesi ile erkeğin birden çok kadınla evliliği, şarta bağlı olmak üzere kabul edilmişti (... Ünal, "Medeni Kanunun Kabulünden Önce Türk Aile Hukukuna İlişkin Düzenlemeler ve Özellikle 1917 Tarihli Hukuk-I Aile Kararnamesi”, AÜHFD, C.XXXIV, Sa. 1-4, Ankara, AÜHFY, 1977, s.229.; M. Âkif Aydın, İslâm-Osmanlı Aile Hukuku, İstanbul, 1985, s.215 ve 216). Adı geçen Kanun, 1919 yılında "ilga kararnamesi" ile yürürlükten kaldırılmış ve bu kararnamenin 2 nci maddesine göre Kanun'dan önce uygulanan hükümlerin mer'i olduğu belirtilmiştir.

3.Tüm dosya içindeki bilgiler değerlendirildiğinde; nüfus kayıt bilgilerine ve yukarıda geçen yasal düzenlemelere göre davacının annesi olan ...'ın, kök muris ...'ın eşi olduğu anlaşıldığından mahkemece davanın kabulü gerekirken yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi ve Bölge Adliye Mahkemesince de istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi doğru görülmemiş hükmün bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.02.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.