YARGITAY 6. HUKUK DAİRESİ

6. Hukuk Dairesi         2023/2224 E.  ,  2024/587 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili şirket ile davalı arasında “Araç ve Ekipman Kiralaması Hizmet Almı” işlerine ait 4 adet sözleşme yapıldığını, müvekkilinin sözleşme gereği bütün edimlerini ifa etmesine rağmen, sözleşme dönemlerine dair hakedişlerinin ya hiç ödenmediği ya da eksik ödendiğini, taraflarca imzalanan 24.10.2019 tarihli mutabakat mektubunda da ikrar edildiği üzere, toplam 2.886.022,05 TL bakiye alacaklarının bulunduğunu, bu nedenle alacağın tahsili için ... İcra Müdürlüğü'nün 2019/5541 sayılı dosyası ile takip başlatmış olduğunu, davalı tarafın icra takibine itirazı nedeniyle takibin durmuş olduğunu, davalı kurum tarafından yapılan itirazın haksız ve yersiz olduğundan itirazın iptaline, takibin devamına karar verilmesini, alacağın %20'sinden az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; alacağın zamanaşımına uğradığını, davacının alacağının bulunmadığını, davacının ihale konusu işleri eksiksiz teslim etmekle yükümlü olup, davacı ve organik bağı olan şirketlerin ihale işlerindeki eksiklikleri sebebiyle müvekkil kurumun zararının olduğunu, öncelikle davacı ve organik bağı olan şirketlerin faaliyetleri nedeniyle oluşan zararın araştırılması gerektiğini, müvekkilinin zararlar nedeniyle mağdur olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; İçişleri Bakanlığı müfettişi tarafından düzenlenen tazmin raporunun tanık beyanları doğrultusunda hazırlandığı, raporda somut ve ikna edici tespitler bulunmadığı, ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturmada alınan bilirkişi heyeti raporunun ihalelerin icrasına yönelik düzenlenen belgelerin gerçeğe aykırı olarak düzenlendiğinin tespitinin ifadelere dayandırılamayacağı yönünde kanaat bildirdiği, davalı tarafın davacı şirkete fazla ödeme yapıldığına ilişkin iddialarını ispatlayamadığı, davalı ile davacı şirketin bahsi geçen ihalelere ilişkin olarak 2.886.022,05-TL teminat alacakları tutarında mutabık kaldığı anlaşılmakla, bu haliyle ihalenin geçerliğini koruduğu davalı Belediyenin, takas suretiyle mahsup işlemine ilişkin olarak mahsup işleminden çok sonra ve yargılamanın seyri esnasında davalıya 04/03/2021 tarihinde tebliğ yaptığı, tebliği de ihalede taraf olan şirkete değil yetkilisine yaptığı, bu anlamda hem tarih olarak mahsup işleminden önce tebliğ zorunluluğunu yerine getirmediği hem de davalı şirkete yapılmadığı için yapılan tebliğin, Tebligat Yönetmeliğinin koşullarını karşılamadığı, dolayısıyla, İptal edilmeyen ihale ve geçersizliği ileri sürülmeyen sözleşmeye dayalı olarak, yerine getirilen hizmet karşılığı fatura alacağının sözleşme hükümlerine göre belirlenmiş olması, ihalenin geçersizliğine ilişkin herhangi bir tespit bulunmadığı, idare tarafından bir iptal kararının alınmadığı ve davacıya ihalenin geçersizliğine ilişkin herhangi bir bildirim yapılmadığı , davalı tarafın sözleşme ile bağlı olduğu değerlendirilmekle davalının, açılan davayı ispatlayamamış olması nedeniyle davanın kabulüne, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilecek konumda bulunması nedeniyle alacağın likit ve muayyen nitelikte olduğundan davacının, kabul edilen alacağın %20’si oranında icra inkar talebinin kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Öncelikle zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunduklarını, bu itirazları sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, müvekkili kurumun önceki dönem temizlik ihaleleri sebebiyle İçişleri Bakanlığınca müfettiş görevlendirildiğini, görevli müfettiş...'in, 10.12.2019 tarihli raporunda davacı ... Danışmanlık Gayrimenkul Oto İnşaat San.ve Tic. Ltd. Şti.'nin ihaleleri ile ilgili kamu zararı çıkarttığını, müfettiş raporunda tespit edilen kamu zararının davacı tarafın talep ettiği alacak miktarından fazla olup müvekkili kurumun mali hizmetler müdürlüğünce davacının alacaklarından mahsup edildiğini, bu nedenle müvekkil kurumun borçlu değil alacaklı olduğunu, müfettiş raporunun dönemin kademe sorumluları, araç şöförleri olmak üzere tüm ilgililerin beyanlarına başvurularak düzenlendiğini ve tespitler sonrasında kurumdan gerçek dışı tahsilatlar yapıldığını, rapor gözetildiğinde davacının alacağının bulunmayıp aksine müvekkilinin alacaklı durumda olduğunu, ilgililer hakkında Savcılığa suç duyurusunda bulunduklarını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmişlerdir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde aşağıda belirtilen husus dışında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, ancak İcra takibi 2.886.022,05 TL.sı alacak üzerinden yapılmış olup dava kabul edildiğine göre bu tutar esas alınarak harca hükmedilmek gerekirken sadece 1/4 oranında harca hükmedilmesi yasaya aykırı olup harç kamu düzenine ilişkin olduğundan istinaf edenin sıfatına bakılmaksızın re'sen dikkate alınması gerektiği, bu nedenlerle davalı vekilinin yerinde görülen istinaf isteminin kabulü ile yapılan yanlışlık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden HMK.nun 353/1-b-2. Maddesi uyarınca başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili istinaf talebinde ileri sürdüğü hususları temyiz talebi olarak tekrar etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri,

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanunun 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine ,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.02.2024tarihinde oy birliğiyle karar verildi.