YARGITAY 6. HUKUK DAİRESİ

6. Hukuk Dairesi         2022/1412 E.  ,  2023/1661 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1761 E., 2022/75 K.
ALEYHİNE YARGILAMANIN
İADESİ TALEP OLUNAN
DAVACILAR :1-... 2-... 3-... 4-...
vekili Avukat ...
YARGILAMANIN İADESİ
TALEBİNDE BULUNAN
DAVALILAR :1-... 2-... 3-S.S. ... Şehir Konut Yapı Kooperatifi vekili Avukat ...
DAVA TARİHİ : 16.08.2011
HÜKÜM/KARAR : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bursa 5. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/263 E., 2021/302 K.

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın yargılamanın iadesi talebinde olunan davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Yargılamanın iadesini talep edenler vekili dava dilekçesinde; arsa sahipleri tarafından Bursa 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2011/500 Esas ve 2010/760 Karar sayılı dosyası üzerinden davalı müvekkilleri yüklenici kooperatif ile kooperatife müteselsil sorumlu ve kefil olan ... ve ... aleyhine açılan davada, davacılar lehine tazminata hükmedildiğini, ancak o davaya konu olan ve taraflar arasında imzalanan villa karşılığı inşaat sözleşmesinin Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/662 Esas ve 2014/1078 Karar sayılı kararı ile geriye etkili olarak iptaline karar verildiğini, bu kararın kesinleştiğini, geriye etkili fesih halinde sözleşmenin baştan itibaren yok hükmünde sayılacağını, sözleşme yok hükmünde farz edileceği yani hiç akdedilmemiş olarak değerlendirileceği için sözleşmeye dayanılarak cezai şart ve gecikme tazminatı talebinde bulunulamayacağını, sözleşme geriye etkili feshedilmiş olması nedeniyle mahkemece yargılamanın iadesini talep edenler aleyhine hükmedilen tazminat davasının konusuz ve hükümsüz hale geldiğini, karşı tarafça hem sözleşmenin geriye etkili feshinin talep edilmesinin hem de sözleşmeden doğan tazminat talebine dair ilamın icrasının talep edilmesinin Yargıtay kararlarına aykırı olduğu gibi Medeni Kanunun 2. maddesindeki dürüstlük kurallarıyla da bağdaşmadığını, bu nedenlerle HMK'nın 370/ğ hükmü uyarınca yargılamanın iadesi taleplerinin kabul edilerek mahkeme hükmünün ortadan kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesinde; süre aşımı nedeniyle başvurunun reddedilmesi gerektiğini, yargılamanın iadesi koşulllarının oluşmadığını, HMK'nın 375/1-ğ maddesine göre öncelikle karara esas alınan başka bir hüküm olması gerektiğini, bakılmakta olan davada karar verilirken Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/662 Esas – 2014/1078 Karar sayılı dosyasının karara hiçbir şekilde esas olmadığını, bu dosyanın sonradan açılan ve kesinleşen tamamen farklı bir dosya olduğunu, ayrıca Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin dosyasında, bakılmakta olan kira tazminatı davasındaki hükmü ortadan kaldıracak nitelikte yeni bir kesin hüküm ihdas edilmediğini, öte yandan davalı tarafın dayandığı Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/662 Esas- 2014/1078 Karar sayılı dosyasının konusunun sözleşmenin feshi, bakılmakta olan davanın konusunun ise kira tazminatı olup konularının farklı olduğunu, burada ayrı ayrı birbirine esas alınmayan ilamlar olduğunu, davalardaki tarafların sıfatları, dava konuları ile dava sebeplerinin farklı olduğunu, 17 yıldır mağdur olan müvekkillerinin sadece haklarını talep ettiklerini, kira tazminatının temerrüde bağlanan başlı başına ayrı bir borç olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "dosya kapsamından; davalı tarafın dayandığı Bursa 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/662 Esas, 2014/1078 Karar sayılı dosyasının konusunun sözleşmenin feshi, işbu davanın konusunun ise kira tazminatı olduğu, davaların konularının farklı olduğu, söz konusu ilamların ayrı ayrı birbirine esas alınmayan ilamlar olduğu, davalardaki tarafların sıfatları, dava konuları ile dava sebeplerinin farklı olduğu, yargılamanın iadesi şartlarının oluşmadığı" gerekçesiyle yargılamanın iadesi talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde yargılamanın iadesi isteminde bulunanlar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunanlar vekili (Yargılamanın yenilenmesi davasının davacıları) istinaf dilekçesinde; Bursa 4 Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/662 E - 2014/1078 Karar sayılı kararı ile taraflar arasındaki sözleşme geriye etkili feshedildiğine göre sözleşmenin sebepsiz zenginleşme kuralları gereğince tasfiye edilmesi gerektiğini, bu hali ile sözleşmenin baştan beri yok hükmünde olduğunu, sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince taraflar edimde bulunmuşlarsa bunların iadesinin gerektiğini, davacı tarafça hem sözleşmenin geriye etkili feshinin talep edilmesinin hem de sözleşmeden doğan tazminat talebine dair ilamın icrasının talep edilmesinin Yargıtay kararlarına aykırı olduğu gibi, Medeni Kanunun 2. maddesindeki dürüstlük kuralları ile de bağdaşmadığını, yargılamanın iadesi koşullarının oluştuğunu ve HMK'nın 375/ğ ve 375/ı bentlerine uygun şekilde yargılamanın iadesine karar verilmesi gerektiğini, mahkeme tarafından taraflar arasında imzalanan sözleşmenin geriye etkili olarak feshedildiği gözetilmeksizin sözleşmede öngörülen kira tazminatının hüküm ve etki doğurmasına sebep olacak şekilde karar verildiğini ileri sürerek, kararın kaldırılmasına ve davanın istinaf mahkemesinde yeniden görülmesine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Yargılamanın yenilenmesi sebepleri usul hukukunda sayılı sınırlı olarak sayıldığı, iadesi talep edilen hükmün anılan sebeplere uymadığı, HMK 375/ğ bendi gereğince karara esas alınan hükmün başka bir hüküm ile ortadan kalkması halinin ise; delil olarak dayanılan hükmün ortadan kalkması olarak anlaşılması gerektiği, sözleşmenin feshi kararının ise konusu ayrı bir karar olduğundan kesin hüküm çelişkisi oluşturmadığı" gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde yargılamanın iadesi davanın davalıları temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalılar vekili, istinaf dilekçesinde belirtilen gerekçelerle kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, yargılamanın iadesi talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371, 374 ve devamı maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddeleri,

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Davalı iş sahibi tarafından verilen karar, istinaf dilekçesinde de belirtilen gerekçelerle temyiz edilmiş ise de; ilk derece mahkemesince ve istinaf mahkemesince yukarıda belirtilen değerlendirmeler usul ve yasaya uygun olduğundan davacıların temyiz itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davalılar vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı onama harcının temyiz eden davalılardan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.