YARGITAY 12. HUKUK DAİRESİ

12. Hukuk Dairesi         2023/2082 E.  ,  2023/2924 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :İcra Ceza Mahkemesi
SUÇ : Alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudunu eksiltmek
HÜKÜM : Mahkumiyet

Sanık hakkında bozma üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun (1412 sayılı Kanun) 305 inci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 260 ıncı maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 1412 sayılı Kanun’un 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ
1.Müştekinin 10.05.2013 havale tarihli dilekçesi ile borçlu ... Mobilya-... tarafından T. Halk Bankası A.Ş. Organize Sanayi Şubesinden 13.06.2012 tarihli genel kredi sözleşmesine istinaden 250.000,00 TL tutarında kredi kullandırıldığını, borçlu ...'ın .... Mobilya ünvanıyla faaliyetine başladıktan sadece yedi ay sonra işyerini ...., Mobilya Gıda Nak. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne devretmiş gibi gösterdiğini, aynı ticaret unvanıyla aynı iş yerinde, aynı işçi ve makine parkıyla ve aynı iş kolunda üretimine devam ettiğini, takip öncesinde alacaklı banka yetkilileri tarafından haciz yapılan işyerine birkaç kez ziyarete gidildiğini ve her gidildiğinde borçlu ... tarafından bizzat karşılandığını, borçlu firma tarafından ciro edilen 25.11.2012 tarih ve 27.500,00 TL bedelli çek ile 30.11.2012 tarih ve 134.00,00 TL bedelli çeklerin karşılığının çıkmaması üzerine alacaklı banka müdürü ve diğer banka yetkililerince borçlunun işyerine görüşmeye gidildiğinde borçlu firmanın aynı ticaret unvanıyla faaliyetine devam ettiğini, borçlunun devredildiği iddia edilen tarihten sonra dahi haciz yapılan işyerinde banka yetkililerini yönetici sıfatıyla karşılamadığını ve çek bedellerine karşılık elindeki tapu kayıtlarını göstererek taşınmazlarını teminat olarak bankaya vereceğini söylediğini, ardından borçlu tarafından ciro edilen 08.12.2012 tarih ve 39.000,00 TL bedelli çek ile 28.12.2012 tarih ve 50.000,00 TL bedelli çeklerin de karşılığı olmadığı için tahsil edilemediğini, böylelikle verilen kredi karşılığında alınan çeklerin tamamının karşılıksız kaldığını, verilen senedin takip ve tahsili için Asliye Ticaret Mahkemesine başvurmak suretiyle ihtiyati haciz kararı alındığını, bunun üzerine Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2013/478, 479, 480, 481, 482 Esas sayılı dosyaları ile takibe konularak dosya üzerinden haciz işlemleri gerçekleştiğini, kullandırılan kredinin teminatında ipotekli taşınmaz bulunmadığı gibi dosyalar kapsamında haczedilen taşınmazların değerlerinin de borcu karşılamaya yetecek miktarda olmadığını, takip borçlularının tamamı üzerine mal varlığı tespitinin yapıldığını, araç ve taşınmaz kayıtlarında onlarca haciz ve rehin şerhi bulunduğunu ve takibe geçilen alacakların fiilen ve hukuken tahsil kabiliyetinin bulunmadığını, borçlunun borcu karşılayacak miktarda menkul ve gayrimenkul malı olmadığı gibi adına kayıtlı Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, ...mahallesi, 2230 ada 4 parselde kayıtlı 1 nolu bağımsız bölümün haciz yapılan işyerini devraldığı iddia olunan Leven Çelikbilek'e 21.12.2012 tarihinde, Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, ...mahallesi, 2223 ada 29 parselde kayıtlı 1 nolu bağımsız bölümün ...'e 01.11.2012 tarihinde, Kayseri ili, Kocasinan ilçesi, Sümer mahallesi, 3451 ada 1 parselde kayıtlı 30 nolu bağımsız bölümün takipten 6 gün önce 11.01.2013 tarihinde Ertuğrul Aytekin'e devrederek mal kaçırdığını, müşteri çeklerinin karşılıksız kaldığını gören borçlunun mali kriz içinde bulunduğunu tespit ettiği anda hiç vakit kaybetmeden üzerindeki mal varlığını kaçırma telaşı içine girdiğini ve takibe geçilmeden birkaç gün önce mal varlığını kaçırdığını ve alacaklısını zarara sokmak kastıyla mevcudunu eksiltmek suçunu işlediğini belirterek sanık hakkında alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudunu eksiltmek suçundan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun ( 2004 sayılı Kanun) 331 inci maddesinin birinci fıkrası gereğince cezalandırılması için dava açılmıştır.

2.Kayseri 1. İcra Ceza Mahkemesinin, 16.12.2015 tarihli kararı ile sanık hakkında alacaklıyı zarara uğratmak kastıyla mevcudu eksiltmek suçundan neticeten 3.600,00 TL ve 100,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, karar verilmiştir.

3.Kayseri 1. İcra Ceza Mahkemesinin, 16.12.2015 tarihli kararının sanık vekili tarafından temyizi üzerine Yargıtay 19. Ceza Dairesinin 17.10.2017 tarihli ve 2017/2921 Esas, 2017/8270 Karar sayılı kararı ile "...İİK'nın 331 inci maddedeki suçun oluşumu için ise takip kesinleşmeden önce ticaret şirketinin mallarını muvazaalı olarak devrederek, telef ederek veya asıl olmayan borçlar ikrar ederek alacağın tahsilini olanaksız hale getirmesi gerektiği, şikayetçi tarafından sanığın adına kayıtlı gayrimenkulleri üçüncü kişilere devretmesine dair işlemlerin iptali için açılan Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2013/392 Esas sayılı tasarrufun iptaline ilişkin davanın kesinleşmesi beklenilmeden eksik kovuşturma ile sanığın cezalandırılmasına karar verilmesi, kabule göre de;... sanık hakkında 6763 sayılı Kanun'un 34. maddesiyle değişik CMK'nın 253, 254. maddelerinin uygulanması zorunluluğu,..." nedeniyle bozulmasına karar verilmiştir.

4.Kayseri 1. İcra Ceza Mahkemesinin, 08.12.2022 tarihli kararı ile sanık hakkında alacaklıyı zarara uğratmak kastıyla mevcudu eksiltmek suçundan neticeten 3.600,00 TL ve 100,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
1.Sanık vekilinin temyiz isteği, davacı tarafın 10.05.2013 tarihli şikayet dilekçesi ile yapmış olduğu şikayetin Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2013/482 Esas (Yeni Esas: Kayseri Genel İcra Dairesi 2019/107598 Esas) sayılı dosyası olduğu ve söz konusu dosyanın infaz edilerek kapatıldığı, fakat mahkemece yapılmış olan şikayetin 2023/482 Esas sayılı dosyaya ait olmasına rağmen dava dilekçesinde bahsedilmiş olan diğer icra dosyaları için de şikayet gerçekleştirilmiş gibi sanığın cezalandırılmasına karar verildiği, şikayete ilişkin dilekçe dikkatle incelendiğinde "sonuç" kısmında sadece 2013/482 Esas sayılı dosyanın şikayet konusu edildiğinin açık bir şekilde yazdığının görüleceği, 08.12.2022 tarihli duruşma tutanağında da davacı vekilinin Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2013/482 Esas sayılı dosyası için şikayette bulunduklarına yönelik beyanda bulunduğu, şikayetin sadece tek bir dosyaya ilişkin olmasına, davacı veklinin beyanının da bu yönde olmasına ve söz konusu dosyanın infaz edilerek kapatılmış olmasına rağmen esas mahkemesi tarafından şikayete ilişkin birden fazla dosyanın var olduğu kabul edilerek sanığın cezalandırılmasına karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu, bütün bunlarla birlikte davaya konu şikayetin İİK'nın 347 inci maddesinde belirtilen üç aylık hak düşürücü süre geçtikten sonra yapıldığı, şikayetçinin 22.01.2013 tarihli icra yazısını yazdırırken tapu devirleri hakkında bilgisinin olduğu ve en kötü ihtimalle 31.01.2013 tarihinde dosyaya girmiş olan tapu yazısı ile devirleri öğrendiğinin aşikar olduğu, buna rağmen iş bu davaya konu şikayetin üç aylık hak düşürücü süre geçtikten sonra 10.05.2013 tarihinde yapıldığı, sanığın devirleri yaparken hiçbir şekilde şikayetçiyi zarara uğratmak maksadı gütmediği, borçlarını ödemek gayesi ile gayrimenkullerini sattığı ve karlılığı düşen iş yerini bir başkasına devrederek nakliye komisyonculuğu işine geri döndüğü, sanığın gayrimenkullerini satmış olduğu dönemde 26.11.2012 tarihinde davacı bankaya 41.558,59 TL “kredi kapatılması” açıklaması ile ödeme yaptığı gibi yine aynı tarihte Finansbank’a 39.606,77 TL lik kredi ödemesi yapıldığı, aynı zamanda ... Yeni Sanayi Şubesine ait bir çok çekini ödediği, elden ödemiş olduğu bir kısım çeklerin örneklerini de mahkemeye sunmuş oldukları, sanığın davacı tarafın iddia ettiği gibi alacaklılarını zarar uğratma maksadı ile malvarlığını azaltma kastının mevcut olmadığı, borçlarını ödemek amacı ile gayrimenkullerini satarak karlılığı azalan iş yerini devrederek daha karlı olduğunu bildiği nakliye komisyonculuğu işine geri döndüğü ve halen ticaretine de devam ettiği, diğer bankalara da borçlarını ödediği ve halen de tacir sıfatı ile çeklerini ödemeye devam etmekte olduğu, bu sebeplerle mahkemenin vermiş olduğu kararın usul, yasa ve hakkaniyete aykırı olduğundan bahisle kararın bozulması gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR
Dava konusu olay, sanık adına kayıtlı Kayseri ili, Kocasinan ilçesi, Sümer mahallesi, 3451 ada 1 parselde kayıtlı 30 nolu bağımsız bölüm ile Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, ...mahallesi, 2230 ada 4 parselde kayıtlı 1 nolu bağımsız bölüm ve Kayseri ili, Melikgazi ilçesi, ...mahallesi, 2223 ada 29 parselde kayıtlı 1 nolu bağımsız bölümün alacaklıyı zarara uğratmak kastı ile satıldığı iddiasına ilişkindir.

IV. GEREKÇE
Kabul edilebilir bir temyiz başvurusu üzerine yapılan inceleme neticesinde; yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre;

Sanığın üzerine atılı bulunan 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 331 inci maddesinin birinci fıkrasında
düzenlenen takibi şikayete bağlı olan bu suçun; "Haciz yolu ile takip talebinden sonra veya bu talepten önceki iki yıl içinde borçlu; alacaklısını zarara sokmak maksadıyla,
1- Mallarını veya bunlardan bir kısmını mülkünden çıkararak, telef ederek veya kıymetten düşürerek, hakiki surette;
2- Gizleyerek muvazaa yoluyla başkasının uhdesine geçirerek,
3- Asıl olmayan borçlar ikrar ederek mevcudunu suni surette eksilterek” şeklinde sıralanan seçimlik hareketlerden herhangi birisinin işlenmesiyle, diğer koşulların da (alacaklının, borçlu aleyhine aciz belgesi aldığını veya alacağını alamadığını ispat ettiği takdirde) gerçekleşmesi halinde oluşacağının yerleşik uygulamalarda benimsenmiş olduğu,

Somut olayda, müştekinin şikayet dilekçesinde, şikayete konu edilen icra takip dosyasının Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2013/482 Esas sayılı icra dosyası olduğu, şikayet dilekçesinin başlık kısmı ile sonuç kısmında şikayet konusu icra dosyası olarak açıkça Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2013/482 Esas sayılı dosyası belirtilmiş olmasına rağmen, mahkemece talebin aşılarak şikayet dilekçesinde şikayet konusu edilmeyen başka icra takip dosyalarının da dikkate alınarak değerlendirme yapıldığı, her ne kadar şikayete konu edilen taşınmazların tasarruflarının iptaline yönelik açılan Kayseri 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2013/392 Esas ve 2017/79 Karar sayılı dosyasında tasarrufun iptaline karar verilmiş ve karar kesinleşmiş ise de; müşteki tarafça şikayete konu edilen Kayseri 3. İcra Müdürlüğü'nün 2013/482 Esas sayılı icra dosyasının ödeme nedeniyle infazen kapatıldığının anlaşılması karşısında, sanığın üzerine atılı suçun unsurlarının oluşmadığının dosya içeriğinden anlaşılması nedeniyle, sanık hakkında beraat kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde mahkumiyetine dair hüküm kurulmuş olması bozmayı gerektirmiştir.

V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle Kayseri 1. İcra Ceza Mahkemesinin, 08.12.2022 tarihli ve 2017/1715 Esas, 2022/409 Karar sayılı kararına yönelik sanık vekilinin temyiz isteği yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı Kanun’un 321 inci maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

02.05.2023 tarihinde karar verildi.