YARGITAY 12. CEZA DAİRESİ

12. Ceza Dairesi         2023/5224 E.  ,  2024/475 K.
"İçtihat Metni"
K A N U N Y A R A R I N A
B O Z M A

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması

Taksirle yaralama suçundan sanık ... hakkında Uşak 5. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2021/226 Esas sayılı dosyasına kayden görülen dava sırasında, görevli hakimin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 30/2. maddesi uyarınca davadan çekinmesini müteakip, çekinme talebinin kabulüne ve yeni hâkim görevlendirilmesine dair Uşak 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 03.09.2021 tarihli ve 2021/534 değişik iş sayılı kararını takiben, yeni görevlendirilen hâkimce basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yürütülen yargılama sonunda, sanığın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 89/1, 89/2-b, 62/1, 52/2 ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 251/3. maddeleri gereğince 2.240,00 Türk lirası adlî para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Uşak 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.04.2022 tarihli ve 2021/226 esas, 2022/301 sayılı kararına karşı sanık müdafii tarafından yapılan itiraz üzerine, bu kez genel hükümlere göre yapılacak yargılama öncesinde görevlendirilen hâkimin de davadan çekinmesine müteakip, çekinme talebinin kabulüne ve yeni hâkim görevlendirilmesine dair Uşak 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 09.08.2022 tarihli kesin olarak verilen 2022/479 değişik iş sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesi uyarınca, 12.05.2023 gün ve 94660652-105-64-24806-2022-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 21.06.2023 tarihli ve KYB-2023/58079 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 21.06.2023 tarihli ve KYB- 2023/58079 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

"Dosya kapsamına göre, basit yargılama usulü ile basit yargılama usulünde itiraz kurumlarının 5271 sayılı Kanun'da tüm ayrıntıları ile düzenlendiği, yukarıda yer alan maddeler kapsamında, basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yapılan yargılama sonucunda "itiraz üzerine hükmü veren mahkemece" duruşma açılacağı ve genel hükümlere göre yargılamaya devam olunacağı hususunun yer aldığı, itiraz neticesinde duruşma açılarak genel hükümlere göre yargılamaya farklı bir hâkim tarafından devam edileceğine yönelik ayrıca bir düzenlemenin bulunmadığı gibi, basit yargılama usulüne ilişkin düzenleme yapılırken, 5271 sayılı Kanun'un 30/2. maddesine anılan maddenin basit yargılama usulünde itiraz üzerine verilecek kararlarda da uygulanacağına dair bir eklemenin de yapılmadığı, ayrıca kanun koyucu tarafından basit yargılama usulüne dair düzenleme kapsamında incelemeye konu hususla ilgili ayrıca bir değerlendirme yapılmadığı cihetle, kanunda açıkça yer almayan bir hususa ilişkin olarak genişletici bir yorum yapmak suretiyle, daha önce görevli olan hâkimin çekinmesi üzerine yeni görevlendirilen hâkimin görevlendirmesinin sadece basit yargılama usulüne göre yürütülen yargılama ile sınırlı olduğundan bahisle hâkimin çekinme talebinin kabulüne dair yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE
1.5271 sayılı CMK'nın 30/2. maddesinde yer alan "(2) Hâkim, tarafsızlığını şüpheye düşürecek sebepler ileri sürerek çekindiğinde, merci çekinmenin uygun olup olmadığına karar verir. Çekinmenin uygun bulunması halinde, davaya bakmakla bir başka hâkim veya mahkeme görevlendirilir."
şeklinde düzenlendiği belirtilmiştir.

2. 5271 sayılı CMK'nın "Basit yargılama usulünde itiraz" başlıklı 252. maddesinde yer alan "(1) 251 inci madde uyarınca verilen hükümlere karşı itiraz edilebilir. Süresi içinde itiraz edilmeyen hükümler kesinleşir. (2) İtiraz üzerine hükmü veren mahkemece duruşma açılır ve genel hükümlere göre yargılamaya devam olunur. Taraflar gelmese bile duruşma yapılır ve yokluklarında 223 üncü madde uyarınca hüküm verilebilir. Taraflara gönderilecek davetiyede bu husus yazılır. Duruşmadan önce itirazdan vazgeçilmesi hâlinde duruşma yapılmaz ve itiraz edilmemiş sayılır. (3) Mahkeme, ikinci fıkra uyarınca hüküm verirken, 251 inci madde kapsamında basit yargılama usulüne göre verdiği hükümle bağlı değildir. Ancak, itirazın sanık dışındaki kişiler tarafından yapıldığı hâllerde 251 inci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca yapılan indirim korunur. (4) İtiraz üzerine verilen hükmün sanık lehine olması hâlinde, bu hususların itiraz etmemiş olan diğer sanıklara da uygulanma olanağı varsa bu sanıklar da itiraz etmiş gibi verilen kararlardan yararlanır. (5) İkinci fıkra uyarınca verilen hükümlere karşı genel hükümlere göre kanun yoluna başvurulabilir. (6) Birinci fıkradaki itirazın, süresinde yapılmadığı veya kanun yoluna başvuru hakkı bulunmayan tarafından yapıldığı mahkemesince değerlendirildiğinde dosya, 268 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca itirazı incelemeye yetkili olan mercie gönderilir. Mercii bu sebepler yönünden incelemesini yapar ve kararını gereği için mahkemesine gönderir." şeklinde düzenlendiği belirtilmiştir.

3. Dosya kapsamına göre, basit yargılama usulünde itiraz kurumlarının Kanun'da ayrıntılı düzenlemeleri kapsamında, basit yargılama usulü uygulanmak suretiyle yapılan yargılama sonunda Uşak 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 22.04.2022 tarihli ve 2021/226 esas, 2022/301 sayılı kararına karşı sanık müdafii tarafından yapılan itiraz üzerine hükmü veren mahkemece duruşma açılarak ve genel hükümlere göre yargılamaya devam olunacağı, Kanun'da basit yargılama usulü uygulanan hükme itiraz üzerine yargılamaya genel hükümlere göre farklı bir hakim tarafından devam edileceğine yönelik ayrıca bir düzenlemenin olmadığı, Kanunda açıkça yer almayan bir hususa ilişkin olarak genişletici bir yorum yapmak suretiyle, daha önce görevli olan hâkimin çekinmesi üzerine yeni görevlendirilen hâkimin görevlendirmesinin sadece basit yargılama usulüne göre yürütülen yargılama ile sınırlı olduğundan bahisle hâkimin çekinme talebinin kabulüne dair yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.

III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. Uşak 3. Ağır Ceza Mahkemesinin 09.08.2022 tarihli 2022/479 değişik iş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

3. 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (b) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

07.02.2024 tarihinde karar verildi.