YARGITAY 12. CEZA DAİRESİ

12. Ceza Dairesi         2022/1920 E.  ,  2023/1391 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ:Ağır Ceza Mahkemesi

Mahkemece Dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün; karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikten önceki 427 nci maddesi gereği temyiz edilebilir olduğu, karar tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, karar tarihi itibarıyla 6723 sayılı Kanun’un 33 üncü maddesiyle değişik 5320 sayılı Kanun’un 8 inci maddesi gereği yürürlükte bulunan 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 310 uncu maddesi gereği temyiz isteğinin süresinde olduğu, aynı Kanun’un 317 nci maddesi gereği temyiz isteğinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 21.08.2015 tarihli dava dilekçesinde özetle; "Müvekkilin beraatine karar verilen ceza dava dosyası kapsamında 12.08.2011 - 19.06.2014 tarihleri arasında tutuklu ve hükümlü kalması sebebiyle emekli olmak zorunda kalmasından dolayı oluşan maddi zararı, OYAK aidatının eksik yatmasından kaynaklanan nema zararı, vekalet ücreti, avukat masrafları ve bilirkişi ücreti ödemeleri sebebiyle yapılan masraflar, cezaevinde yaptığı masraflar, eşinin ziyaret için yaptığı harcamalar sebebiyle oluşan maddi zararının karşılığı olarak 136.185,00 TL maddi, manevi zararının karşılığı olarak 1.500.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesini talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur.

2. Davalı vekili 04.11.2015 tarihli cevap dilekçesinde özetle; "Talep edilen tazminat miktarları fazladır. Davacı maddi tazminat talebini belgelendirmelidir. Reddedilen tazminat miktarı üzerinden tarafımıza vekalet ücretine hükmedilmelidir. Davanın kanunda belirlenen süre içinde açılıp açılmadığı, aynı konu ve nedene dayalı başka dava açılıp açılmadığı araştırılmalıdır. " şeklinde beyanda bulunmuştur.

3. ... Anadolu 8. Ağır Ceza Mahkemesinin, 18.02.2016 tarihli ve 2015/333 Esas, 2016/47 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulü ile 3.500,00 TL maddi, 175.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

4. ... Anadolu 8. Ağır Ceza Mahkemesinin, 18.02.2016 tarihli ve 2015/333 Esas, 2016/47 Karar sayılı kararının davalı vekili ve davacı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 08.06.2020 tarihli ve 2019/1605 Esas, 2020/3125 Karar sayılı ilâmı ile; 29.05.1957 tarih ve 4-16 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında belirtildiği üzere, tazminat talebinin dayanağı olan ceza dosyasında beraat eden davacı lehine hükmolunması gereken maktu vekalet ücretinin yargılama giderleri kapsamında olduğu ve asıl davadan bağımsız olarak dava konusu yapılamayacağı, serbest meslek makbuzunda yer alan vekalet ücretinin ise davacı ile avukatı arasındaki hukuki ilişkiye dayandığı, bu nedenle koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davasında zarar kapsamında değerlendirilemeyeceği dikkate alınmadan, yazılı şekilde karar verilmesi, davacının tutuklandığında Deniz Kuvvetleri Komutanlığında kıdemli albay olarak görev yaptığı ve tutukluluğu sırasında 07.01.2014 tarihinde emekli olduğu dikkate alınarak, emekli olduğu tarih ile tahliye tarihi arasında tutuklu kaldığı süreye ilişkin olarak net asgari ücret miktarı üzerinden hesaplanacak kazanç kaybı tutarının maddi tazminat kapsamında davacıya ödenmesine karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, Dairemizin yerleşik kararlarında da vurguladığı üzere, nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminat miktarının davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre, tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer ve benzeri hususlar da gözetilmek suretiyle, hakkaniyet ölçüsünü aşmayacak bir şekilde, hak ve nefaset kurallarına uygun makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, bu ölçütlere uymayacak ve emsal uygulamaların da altında olacak şekilde az manevi tazminata hükmolunması, nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

5. Hukukî Süreç başlığı altında (4) numaralı paragrafta ayrıntılarına yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verildiği görülmüştür.

6. ... Anadolu 8. Ağır Ceza Mahkemesinin, 17.09.2020 tarihli ve 2020/312 Esas, 2020/242 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulü ile 4.951,23 TL maddi, 400.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

7. ... Anadolu 8. Ağır Ceza Mahkemesinin, 17.09.2020 tarihli ve 2020/312 Esas, 2020/242 Karar sayılı kararının davalı vekili tarafından temyizi üzerine Dairemizin 25.10.2021 tarihli ve 2021/1688 Esas, 2021/7231 Karar sayılı ilâmı ile; Dairemizin yerleşik kararlarında da vurguladığı üzere, nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nefaset ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak ve emsal uygulamaların da üzerinde olacak şekilde fazla manevi tazminata hükmolunması, dosya içeriğine göre, tutukluluğu sırasında 07.01.2014 tarihinde emekli olan davacının emekli olduğu tarih ile tahliye tarihi arasındaki tutukluluk süresine ilişkin olarak net asgari ücret miktarı üzerinden hesaplama yapılarak 4.951,23 TL gelir kaybının emeklilik tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yasal faizin tutuklama tarihinden itibaren işletilerek fazla miktarda faize hükmolunması, nedenleriyle bozulmasına karar verilmiştir.

8. Hukukî Süreç başlığı altında (7) numaralı paragrafta ayrıntılarına yer verilen Yargıtay bozma ilâmına uyulmasına karar verilerek gereklerinin yerine getirildiği anlaşılmıştır.

9. ... Anadolu 8. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.02.2022 tarihli ve 2021/681 Esas, 2022/79 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulü ile 4.951,23 TL maddi, 275.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

10. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan, 12.04.2022 tarihli ve 2022/33485 sayılı, onama görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Davalı vekilinin temyiz isteği; 5271 sayılı Kanun'un 141 inci ve devamı maddelerinde belirtilen koşulların oluşmadığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğine, hükmedilen manevi tazminat miktarının fazlalığına, faiz başlangıç tarihine, ilişkindir.

III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;

Yerel Mahkemenin Kabulü
Davacının ... 10. Ağır Ceza Mahkemesinin 2010/283 Esas sayılı dosyasında 12.08.2011 tarihinde tutuklandığı, mahkemece yapılan yargılama sonunda sanığın mahkumiyetine karar verildiği, kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 9. Ceza Dairesince 09.10.2013 tarihinde davacı (sanık) hakkındaki mahkumiyet kararının onandığı, 18.06.2014 tarihinde Anayasa Mahkemesinin hak ihlali kararıyla yeniden yargılanma talebinin mahkemesince kabul edildiği, 19.06.2014 tarihinde davacının tahliyesine karar verildiği, ... Anadolu 4. Ağır Ceza Mahkemesince yeniden yapılan yargılama sonucu 2014/181 Esas ve 2015/145 Karar sayılı dosyasında, sanığın üzerine atılı suçu işlediğinin sabit olmaması nedeniyle 5271 sayılı Kanun'un 223 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (e) bendi gereğince beraatine karar verildiği ve beraat kararının da 03.06.2015 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı'nın 13.11.2015 tarihli ve Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'nın 05.08.2015 tarihli cevabi yazısında, davacının 07.01.2014 tarihinde emekli olduğunun ve 15.01.2014 tarihi itibariyle emekli maaşı aldığınını bildirildiği anlaşılmıştır.

Davacının maddi tazminat konusundaki davasının kısmen kabulü ile; tutuklulukta geçirdiği süreye ilişkin kazanç kaybına karşılık olarak 4.951,23 TL maddi tazminatın 07.01.2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davacının manevi tazminat konusundaki davasının kısmen kabulü ile; tutuklulukta geçirdiği süreye ilişkin manevi zararlarına karşılık olarak 275.000,00 TL manevi tazminatın 12.08.2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin dayanağı olan ... Anadolu 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/188 Esas, 2015/143 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının Türkiye Cumhuriyeti hükümetini cebren iskat veya vazife görmekten menetmeye teşebbüs suçundan 12.08.2011 – 19.06.2014 tarihleri arasında 1042 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 08.06.2015 tarihinde kesinleştiği, davanın tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye açıldığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin temyiz isteği yönünden yapılan incelemede;
Tazminat talebinin dayanağı olan ... Anadolu 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/188 Esas, 2015/143 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının Türkiye Cumhuriyeti hükümetini cebren iskat veya vazife görmekten menetmeye teşebbüs suçundan 12.08.2011 – 19.06.2014 tarihleri arasında 1042 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 08.06.2015 tarihinde kesinleştiği, davanın tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye açıldığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşıldığından, davanın kısmen kabulüne ilişkin kararda bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nefaset ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerektiği göz önünde bulundurularak manevi tazminat miktarının belirlendiği, hükmedilen tazminat miktarlarına talep doğrultusunda yasal faiz işletilmesine karar verildiği anlaşıldığından, kararda bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmamıştır.

V. KARAR
Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Anadolu 8. Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.02.2022 tarihli ve 2021/681 Esas, 2022/79 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebeplerinin incelenmesi neticesinde herhangi bir hukuka aykırılık görülmediğinden temyiz sebeplerinin reddiyle hükmün, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle ONANMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

02.05.2023 tarihinde karar verildi.