YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/86 E.  ,  2024/961 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1154 E., 2023/2160 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 25. İş Mahkemesi
SAYISI : 2016/798 E., 2022/149 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın, davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, müvekkili davacının davalı apartmanda 15.07.1983 tarihinde kapıcı olarak çalışmaya başlamış olmasına rağmen sigortalılığına ilişkin olarak davalı tarafından gerekli işlemlerin yapılmadığını, 1986 yılında girdiği çıktı yapıldığını, daha sonraki dönemlerde yıllarca ayda 12 gün üzerinden eksik bildirim yapıldığını, Kuruma şikayet üzerine Nisan ve Mayıs 2015 de 30 gün olacak şekilde bildirimde bulunulduğunu, iş akdinin işverence 31.05.2015 de sonlandırıldığını belirterek, davacının belirtilen tarihlerde davalı apartmanda çalıştığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; apartmanın 9 daireli bir apartman olduğunu, fueloil yakılan dönemde dahi sürekli bir kapıcı hizmeti almayıp, partime hizmet aldığını, apartmanın ilk kapıcısının ... olduğunu, davacının eşi Mustafa Karatepe’nin emekli sandığı çalışanı iken part time hizmet vermeye başladığını, 2007 yılında doğalgaza geçilince ihtiyaç olmamasına rağmen Mustafa Karatepe’nin ısrarı ile 2007 yılında davacının part time kapıcı olarak çalıştırılmaya başlandığını, ancak davacının sürekli temizliğe gittiğini, sözleşme gereği aylık 12 günü bulan çalışmanın da gerçekleşmediğini, davacının haftada 1 gün temizlik ve akşamları çöp toplama şeklinde çalıştığını, yerleşik içtihatlara göre 1 günlük çalışmanın saat hesabı ile aylık çalışma gün sayısının belirleneceğini beyanla, davanın reddini istemiştir.

2. Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davaların kamu düzenine ilişkin olduğunu, çalışma olgusunun hiçbir şüpheye yer vermeyecek şekilde isbatı gerektiğini beyanla, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince; davanın kısmen kabulü ile davacının, davalı apartmana ait iş yerinde, 24.06.1987-31.05.2015 arasında bildirilen süreler ile birlikte olmak üzere 24.06.1987-30.04.1991 arasında yılın Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Kasım ve Aralık aylarında ay içinde 21 gün esası ile, yılın Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül ve Ekim aylarında ay içinde 12 gün esası ile, 01.05.1991-31.05.2005 arasında ise 30 tam gün bildirilen 2015, 2, 3, 4 ayları hariç olmak üzere yılın Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Kasım, Aralık aylarında ay içinde 13 gün esası ile yılın Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül ve Ekim aylarında ay içinde 12 gün esası ile asgari prime esas kazanç üzerinden hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespitine, dair karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı davalı, fer'i müdahil Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;davacı yan tarafından kötü niyetle ve yalan beyanlarla açılan davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek, resen tespit edilecek gerekçelerle kararın kaldırılmasına ve talep doğrultusunda davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2. Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesi gerektiği gerekçeleri ve resen tespit edilecek gerekçelerle kararın kaldırılmasına ve talep doğrultusunda davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle: davanın kısmen reddine dair verilen kararın kaldırılması gerektiğini ,usul ve yasaya aykırı olan kararın kaldırılarak reddine dair verilen kararın kabulüne karar verilmesi gerektiğini, davanın tümden kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, dair karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı, davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 124 ncü maddesi, 294 üncü, 297 inci, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 86 ıncı ve 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddeleri.

3.Değerlendirme
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 294 üncü maddesi gereğince Mahkeme, hazır olan tarafların iddia ve savunmalarını dinledikten sonra yargılamanın sona erdiğini bildirerek kararını tefhim eder. Kararın tefhimi hüküm sonucunun duruşma tutanağına geçirilerek okunması suretiyle olur. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297 nci maddesi gereğince de istek sonuçlarından her biri hakkında verilen hükümle taraflara yüklenilen borç ve tanınan hakların, mümkünse sıra numarası altında birer birer, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir. Anılan 294 ncü maddenin 4 üncü fıkrası uyarınca zorunlu nedenlerle sadece hüküm sonucu tefhim edilebilir, ancak tefhimden itibaren bir ay içinde gerekçeli kararın yazılması gerekir. Yine aynı Kanunun 298 inci maddesinin 2 nci fıkrası açık hükmü uyarınca gerekçeli karar, tefhim edilen hüküm sonucuna aykırı olamaz. Esasen kısa kararı yazıp, tefhim etmekle davadan elini çekmiş olan hâkimin artık bu kararını değiştirmesine yasal olanak da yoktur. Öte yandan, kısa kararla gerekçeli kararın birbirinden farklı olması yargılamanın aleniyeti, kararların alenen tefhim olunmasına ilişkin Anayasa'nın 141 inci maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yukarıda değinilen buyurucu nitelikteki maddelerine de aykırı bir durum yaratır. Ayrıca bu husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi Kanun ile hâkime yükletilmiş bir görevdir.

Eldeki davada, "... Davanın kısmen kabulü ile davacının, davalı apartmana ait iş yerinde, 24.06.1987-31.05.2015 arasında bildirilen süreler ile birlikte olmak üzere 24.06.1987-30.04.1991 arasında yılın Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Kasım ve Aralık aylarında ay içinde 21 gün esası ile yılın Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül ve Ekim aylarında ay içinde 12 gün esası ile 01.05.1991-31.05.2005 arasında ise 30 tam gün bildirilen 2015, 2, 3, 4 ayları hariç olmak üzere yılın Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Kasım, Aralık aylarında ay içinde 13 gün esası ile, yılın Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül ve Ekim aylarında ay içinde 12 gün esası ile asgari prime esas kazanç üzerinden hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının tespitine,.." şeklinde karar verildiği anlaşılmakla , gerekçe kısmında 31.05.2015 tarihine kadar kabul kararı verilmekle ve de bildirilen süreler dışlanarak kabul hükmü tesis edilmekle , hükümde 31.05.2005 tarihinin belirtilmesi şeklinde hüküm kurularak kısa karar gerekçeli karar çelişkisine sebebiyet verildiği anlaşılmıştır.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının, sair hususlar incelenmeksizin BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının temyiz eden ilgililerden alınmasına,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.