YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/4510 E.  ,  2023/4591 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/394 E., 2023/12 K.
KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasındaki İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti ile prime esas kazancın tespiti istemli davadan dolayı verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili 26.05.2015 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin davalı şirket bünyesinde şehirler arası yolcu taşımacılığı işinde 01.10.2016 - 31.03.2019 ile 01.04.2011 - 07.05.2015 tarihleri arasında şoför olarak çalıştığını, fakat sigortalı bildirimlerinin, SGK ya 25.10.2007 - 31.03.2009 tarihleri arasında şirketin aynı zamanda sigorta acenteliği olarak sahip olduğu "Ulusoy Sigorta Acentesi Türk Ltd. Şti:" işyerinden yapıldığını, 01.10.2006 - 31.03.2019 ile 01.04.2011 - 07.05.2015 tarihleri arası SGK'ya bildirilen günlerinin haricinde çalışmış olduğu eksik günlerinde tamamlattırılmasını ayrıca sigorta acenteliğinden bildirilen sigorta bildirimlerinin iptali ile otobüs şoförü olarak çalıştığı Ulusoy Koll. Şti üzerine geçirilmesini ve elde ettiği kazançların yine SGK kurumuna eksik bildirildiğini belirterek bu eksik miktarlarında tespit edilerek bildirilen prime esas kazanç miktarlarına eklenmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
1. Davalı şirket vekili 15.07.2015 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacının yolcu otobüsü şoförü olarak çalıştığını, Ulusoy şirketler bünyesinde yasa koyucunun teşviklerinden yararlanmak adı altında işverenliklerin doğal ve meşru olan idari tasarrufları ile şirket bünyesindeki sigorta acentesi işyerinden sigortalı gösterildiğini son brüt ücretinin 1.608,60 TL olduğu, bu miktar üzerinden bildirimlerin yapıldığı, taleplerin gerçeği yansıtmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı SGK vekili 06.07.2015 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkil kurumun merkezinde kayıtlı davalı şirkette yapılan incelemede davacının 10.10.2006 - 31.03.2009 ve 01.04.2011 - 07.05.2015 tarihleri arasında ilgili işyeri dosyasında çalışmaya rastlanılmadığı ve herhangi bir bilgiye ulaşılamadığı, davacının dava dilekçesinde belirttiği ve tespit ve tescilini istediği hizmet cetvelinde görülmeyen sürelere ilişkin davalı işyerinde çalıştığına dair kesin kanıt ve belgeler bulunmadığını ve bu nedenle davacının bu istemlerinin kabul edilmesinin mümkün olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Özetle;1-Davanın kısmen kabulü ile;
A) Davacı ...'nun 25.10.2007 - 31.03.2009 tarihleri arası Ulusoy Sigorta Acentesi Limited Şirketi iş yerinden bildirilen günlerinin iptali ile davalı Ulusoy Kollektif Şirketi, Ali Osman Ulusoy ve Ortaklarına ait 13190.61 sicil nolu iş yerinde 25.10.2007 - 31.03.2009 tarihleri arasında çalıştığının tespitine,

B) Davacı ...'nun 02.10.2006 - 31.03.2009 tarihleri arasında davalı Ulusoy Kollektif Şirketi, Ali Osman Ulusoy ve Ortaklarına ait iş yerinde kesintisiz ve sürekli olarak çalıştığının tespiti ile eksik bildirilen günlerin tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine,

C) Davacı ...'nun 13.04.2011 - 07.05.2015 tarihleri arasında davalı Ulusoy Kollektif Şirketi, Ali Osman Ulusoy ve Ortaklarına ait iş yerinde kesintisiz ve sürekli olarak çalıştığının tespiti ile eksik bildirilen günlerin tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine,

D) Davacı ...'nun davalı Ulusoy Kollektif Şirketi, Ali Osman Ulusoy ve Ortaklarına ait iş yerinde aylık asgari ücretin 1,85 fazlası ücret ile çalıştığının tespiti ile 28.03.2019 havale tarihli bilirkişi raporunda ay ay belirtilen farkların toplamı olarak;
- 02.10.2006 - 31.10.2006 tarihleri arası 1.852,30 TL
- 2007 yılı için 8.169,87 TL
- 2008 yılı için 6.360,18 TL
- 2009 yılı için 6,341,85 TL
- 2010 yılı için 7.738,33 TL
- 2011 yılı için 10.658,92 TL
- 2012 yılı için 10.820,90 TL
- 2013 yılı için 12.973,99 TL
- 2014 yılı için 15.991,22 TL
-2015 yılı için 6.836,55 TL ücretin davacının prime esas kazancına eklenmesine, dair karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2.“... Mahkemece, davacının hizmet tespitine yönelik kurulan kararında bir isabetsizlik bulunmayıp, tespite karar verilen sürede davacının aldığı aylığın tespitinde, emsal ücret araştırması esas alınarak karar verilmiş ise de, yukarıdaki esaslar dahilindeki deliller celp edilip, değerlendirildikten sonra, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.” gerekçesi ile ilk derece mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla özetle; “1-Davanın kısmen kabulü ile;

A)Davacı ...'nun 25.10.2007 - 31.03.2009 tarihleri arası Ulusoy Sigorta Acentesi Limited Şirketi iş yerinden bildirilen günlerinin iptali ile davalı Ulusoy Kollektif Şirketi, Ali Osman Ulusoy ve Ortaklarına ait 13190.61 sicil nolu iş yerinde 25.10.2007 - 31.03.2009 tarihleri arasında asgari ücretle çalıştığının tespitine,

B)Davacı ...'nun 02.10.2006 - 31/03/2009 tarihleri arasında davalı Ulusoy Kollektif Şirketi, Ali Osman Ulusoy ve Ortaklarına ait iş yerinde kesintisiz ve sürekli olarak asgari ücretle çalıştığının tespiti ile, eksik bildirilen günlerin tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine,

C)Davacı ...'nun 13.04.2011 - 07.05.2015 tarihleri arasında davalı Ulusoy Kollektif Şirketi, Ali Osman Ulusoy ve Ortaklarına ait iş yerinde kesintisiz ve sürekli olarak asgari ücretle çalıştığının tespiti ile eksik bildirilen günlerin tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine,” dair karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı kurum vekili dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı şirletler vekili dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti ile prime esas kazancın tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,27.04.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.