YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/14065 E.  ,  2024/723 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/18 E., 2023/345 K.
DAVA TARİHİ : 16.11.2016
KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen Kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, davacının 1985 -1992 yılları arasında 1479 sayılı Bağ-Kur, 01.09.1994 - 29.12.1997 arası 2926 sayılı tarım sigortalısı 29.12.1997 tarihinden 31.05.2000 tarihine kadar 1479 sayılı Kanun'a göre sigortalı olup Kurumca emekli olabileceği söylenerek emekli olduğunu ve emekli olduktan sonrada taksici olarak çalışmaya devam ettiğini, maaşını çekememesi üzerine maaşının bloke edildiğini öğrendiğini, Kurumun 16 yıl önce yaptığı hatanın borç olarak çıkarıldığını ve itirazlarının reddedildiğini, borcun zaman aşımına uğradığını, borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının 01.06.2000 tarihinde 1479 Sayılı sigortalılık üzerinden yaşlılık aylığı bağlandığını, maaş bağlama sırasında mülga 2929 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi uyarınca son 7 yılın fiili hizmet süresi içerisinde 2926 sayılı sigortalılık günleri fazla olduğundan yaşlılık aylığının bu yasaya göre bağlanması gerektiğini işlemin yerinde olup davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 10.10.2019 tarihli ve 2016/392 E., 2019/536 K., sayılı kararıyla; davacı vekili tarafından açılan davanın kabulü ile davacı hakkında düzenlenen 29/8/2016 tarih 11964764 sayılı T.C. ... Başkanlığı Burdur Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından düzenlenen borç bildirimde yer alan borçtan dolayı davacının davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 22.03.2022 tarihli ve 2022/377 E., 2022/794 K., sayılı kararıyla; Kurumun maaş bağlama işleminin yasalar karşısında doğru olduğu, ancak geriye istenebilecek yersiz ödeme tespitinin yerinde olmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin esastan reddine, karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin, 05.10.2022 tarihli ve 2022/9885 E., 2022/11848 K. sayılı kararıyla; "Mahkemece yapılacak iş; yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, 5510 sayılı Kanun'un 96/b maddesi kapsamında istirdat dönemi belirlenmeli, Kurumdan davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında aldığı aylıklar ile 2926 Sayılı Kanun kapsamında alması gereken aylıklar yönünden mahsuplaşma yapıldıktan sonra, sonucuna göre karar verilmelidir. " gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda alınan hesap bilirkişisi raporu doğrultusunda, davacı tarafça açılan davanın kısmen kabulü ile davacı hakkında düzenlenen 29.08.2016 tarih 11964764 sayılı T.C. ... Başkanlığı Burdur Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü tarafından düzenlenen borç bildiriminde yer alan borcun 1.922,16 TL'sinden davacının davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine,karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; usule ilişkin olarak davacının 2000 yılında emekli olduğunu ve taleplerin zamanaşımına uğradığını, mahkemece bilirkişinin hazırladığı rapora göre karar verildiğini, Anayasa Mahkemesinin emsal nitelikte kararı olduığunu ve mülkiyet hakkının sınırlandırıldığının ortada olduğunu, açılan davanın iş davası olduğunu ve arabulucuya gitmesi gerektiğini, esas açısından ise müvekkiline borç bildirim evrakı gönderilmeden işlem yapıldığını, talebin zamanaşımına uğradığını, Kurumun hatasından kaynaklanan işlem nedeniyle müvekkilinin sorumlu olmayacağını belirterek kararın bozulmasını istemştir.

2.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davanın tamamen reddi gerektiğini, açık mevzuat hükümlerine aykırı karar verilmesinin hatalı olduğunu, kurum işleminin yerinde olduğunu, kısmen kabul yönünden aleyhe vekalet ücreti verilmesinin bozma nedeni olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, aylık dökümlerine göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

05.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.