"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ DAVA TÜRÜ : VASİYETNAMENİN İPTALİ-TENKİS Taraflar arasında görülen vasiyetnamenin iptali ve tenkis davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacılar vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü; -KARAR- Dava, ehliyetsizlik ve muris muvazaası hukuksal nedenlerine dayalı ölünceye kadar bakım akdinin iptali, olmazsa tenkis isteklerine ilişkindir. Davacılar, mirasbırakan ...’ın maliki olduğu ... parsel sayılı taşınmazı vasiyetname düzenlemek suretiyle ölünceye kadar bakma akdi ile davalıya devrettiğini, temliğin mirasçılardan mal kaçırmak amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek mirasbırakanın fiil ehliyetinden yoksun olarak yaptığı vasiyetnamenin iptaline olmazsa tenkise karar verilmesini istemişlerdir....
Taraflar arasındaki vasiyetnamenin ehliyetsizlik ve irade sakatlığı nedenleriyle iptali mümkün görülmezse terditli mirasçılıktan çıkarmanın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince terditli talep yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın feri müdahiller vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine İlk Derece Mahkemesinin 08.02.2023 tarihli ek karar ile istinaf dilekçesinin reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili ve ek kararın feri müdahiller vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, feri müdahiller vekilinin ek karara karşı istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir....
Mahkemece; vasiyetnamenin açılması dosyasında mirasçılara henüz tebligatların yapılmadığı ve bu sebeple vasiyetnamenin tenfizi davası açılması için gerekli yasal sürelerin dolmadığı gerekçesiyle, usulüne uygun açılmayan davanın reddine dair verilen karar, davacıların temyizi üzerine Dairece verilen 19.11.2012 tarihli ve 2012/17795 Esas 2012/23824 Karar sayılı kararla; vasiyetnamenin yerine getirilmesi için gerekli olan vasiyetnamenin açılmasına ilişkin şartın gerçekleştiği, vasiyetnamenin davalıya okunduğu tarih ile işbu dava tarihi arasında vasiyetnamenin iptali için öngörülen sürenin dolduğu, davalı tarafça vasiyetnamenin iptaline yönelik dava açıldığının da ileri sürülmemiş olması nedeniyle davanın esasına girilerek taraf delillerinin usulünce toplanılıp değerlendirilmesi ve sonuca göre bir karar verilmesi gerekçesiyle bozulmuş, bozma ilamına uyan mahkemece; davalı tarafça verilen cevap dilekçesinde vasiyetnamenin iptali ve tenkisi def'i olarak ileri sürülmüş ise de, vasiyetnamenin iptali...
TMK’nın 557’nci maddesinde vasiyetnamenin iptali sebepleri sınırlı olarak sayılmış olup, bunlar; 1- Ehliyetsizlik, 2- Vasiyetnamenin yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama sonucunda yapılmış olması, 3- Tasarrufun içeriğinin bağlandığı koşullar veya yüklemelerin hukuka veya ahlâka aykırı olması, 4- Tasarrufun kanunda öngörülen şekillere uyulmadan yapılmış olması hâlleridir. TMK’nın 557’nci maddesinde sayılan sebeplerin bulunması hâlinde vasiyetnamenin iptali gerekir. Bu sebepler dışında kalan durumlara dayanılarak ölüme bağlı tasarrufun iptali istenilemez ise de, koşullarının varlığı durumunda tenkis talebine konu edilebilir (TMK. m. 560-562). Tenkis kavramı ise, indirme, azaltma veya eksiltme anlamına gelmektedir....
ya ait vasiyetnamenin iptali istenilmiştir. Mahkemece davanın reddi cihetine gidilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü. Davacı, mirasbırakan ...’nın son arzularını içeren 04.01.2005 tarihli vasiyetnamenin ehliyetsizlik ve irade fesadı nedenleri ile geçersiz olduğunu ileri sürerek iptalini talep etmiştir. Davalı vekili, davanın reddini dilemiştir. Mahkemece; Yargıtay 2....
Bunlar; 1- Ehliyetsizlik, 2- Vasiyetnamenin yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama sonucunda yapılmış olması, 3- Tasarrufun içeriğinin bağlandığı koşullar veya yüklemelerin hukuka veya ahlaka aykırı olması, 4- Tasarrufun kanunda öngörülen şekillere uyulmadan yapılmış olması halleridir. TMK'nun 557. maddesinde sayılan sebeplerin bulunması halinde vasiyetnamenin iptali gerekir. Bu sebepler dışında kalan durumlara dayanılarak ölüme bağlı tasarrufun iptali istenilemez. Ölüme bağlı tasarrufun ifasının mümkün olmaması, vasiyet konusunun vasiyetçiye ait olmaması ise bir iptal sebebi oluşturmaz. Vasiyetnamenin ifa imkansızlığının vasiyetnamenin yerine getirilmesine yönelik olarak açılacak olan davada (TMK.m. 600) değerlenlendirilebilir. TMK.nun 557.maddesinde vasiyetnamenin iptali sebepleri sınırlı (tahdidi) olarak açıklanmıştır....
Dava, murisin işlem tarihinde fiil ehliyetinin bulunmadığı, murisin aldatma, korkutma, baskı ve zorlama altında vasiyetname düzenlediği, vasiyetnamenin yasal şekil şartlarını taşımadığı iddiasıyla açılan vasiyetnamenin iptali istemine ilişkindir. TMK. nun 557. maddesinde vasiyetnamenin iptali sebepleri sınırlı olarak sayılmıştır. Bunlar; 1-Ehliyetsizlik, 2-Vasiyetnamenin yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama sonucunda yapılmış olması, 3-Tasarrufun içeriğinin bağlandığı koşullar veya yüklemelerin hukuka veya ahlaka aykırı olması, 4-Tasarrufun kanunda öngörülen şekillere uyulmadan yapılmış olması halleridir. TMK'nun 557. maddesinde sayılan sebeplerin bulunması halinde vasiyetnamenin iptali gerekir. Bu sebepler dışında kalan durumlara dayanılarak ölüme bağlı tasarrufun iptali istenilemez....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ Dava dilekçesinde vasiyetnamenin iptaline karar verilmesi ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın zamanaşımı nedeni ile reddi cihetine gidilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü. Davacı vekili dilekçesinde, murisin vasiyetnameyi düzenlediği tarihte temyiz kudretinden yoksun olduğunu beyan ederek, vasiyetnamenin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar, zamanaşımı itirazında bulunmuşlar, mahkeme ise bu itirazı dikkate alarak, davanın zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiştir. Dava konusu uyuşmazlık, hukuki ehliyetsizlik nedeni ile vasiyetnamenin iptali talebine ilişkindir. ......
Davada, ehliyetsizlik hukuksal sebebine dayanıldığına göre, ehliyetsizlik kamu düzeni ile ilgili olduğundan öncelikle ehliyetsizlik konusunda inceleme yapılması gerekeceği kuşkusuzdur. Hâl böyle olunca; öncelikle ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/26 Esas sayılı dava dosyasında alınan Adli Tıp Kurumu 4....
Davalı vekili, cevap dilekçesinde; dava konusu vasiyetnamenin tüm şekil şartlarını taşıdığını ve vasiyetnamenin iptalini gerektirir hiçbir sebep bulunmadığını; ayrıca, murisin ölüm tarihindeki malvarlığı göz önüne alındığında, davacıların saklı payına tecavüzün söz konusu olmadığını savunarak; davanın reddini istemiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacılar vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir. Davacıların iddiası, dava konusu vasiyetnamenin ehliyetsizlik, şekle aykırılık ve irade fesadı nedeniyle iptaline ilişkindir. He ne kadar, yerel mahkemece şekil eksikliği bulunmadığından dava reddedilmiş ise de, irade fesadı konusuna hükmün gerekçesinde yer verilmemiş, bu sebeple red kararı hükümde gerekçelendirilmemiştir. Bilindiği üzere, Türk yargı sisteminde hâkim kendiliğinden bir davayı inceleyip, uyuşmazlığı çözemez....


