EVLENMENİN BUTLANIMİRASÇILIK BELGESİNİN İPTALİ 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 156 ] 4721 S. TÜRK MEDENİ KANUNU [ Madde 159 ] "İçtihat Metni" Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtay'ca incelenmesi davacı tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü: Dava, mirasçılık belgesinin iptali istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Evlenmenin İptali Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı erkek tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü: Davacı, murisi olan ...'un 10.07.2012 tarihinde davalı ... ile evlendiğini, murisinin 16.08.2014 tarihinde vefat ettiğini, evlenme akdi sırasında ...'in fiil ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle evlenmenin mutlak butlan ile iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Dava, sadece davacı mirasçısı ... tarafından davalı ...'ye karşı açılmıştır. Yargılama sonucunda verilecek karar davacının babası olan ve 2014 yılında ölen ...'in diğer mirasçılarının da haklarını etkileyecek niteliktedir. Taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilmesi gerekir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Evliliğin Mutlak Butlan Sebebiyle İptali Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm Cumhuriyet savcısı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü: Dava, eşler arasında evlenmeye engel olacak derecede hısımlık bulunduğu iddiasına dayanan eviliğin mutlak butlan sebebiyle iptali isteğine ilişkin olup, Cumhuriyet savcısı tarafından re'sen açılmış (TMK. m. 146/1); mahkemece de, butlan kararı verilmiştir. Talep doğrultusunda karar verildiğine göre, Cumhuriyet savcısının, "davaya katılımının sağlanmadığını" ileri sürerek kararı temyiz etmekte kamu açısından hukuksal bir yararı bulunmamaktadır. Temyiz talebinin bu sebeple reddine karar verilmesi gerekmiştir....
Taraflar arasında görülen boşanma davasının duruşması sırasında davacının evliliklerinin iptaline karar verilmesini talep ettiği; davalının söz konusu bu talebi kabul ettiği, mahkemece evliliğin iptaline karar verildiği; hükmün temyiz edilmeksizin kesinleştiği görülmektedir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 145'inci maddesinde mutlak butlan, 149,150 ve 151'inci maddelerinde nisbi butlan halleri düzenlenmiştir. Dosya kapsamına göre, davacı Aybike ile davalı Tolgahan’ın taraflar arasında yapılan anlaşma gereğince, Aybike'yi kaçıran ve bu nedenle cezaevinde olan Tolgahan’ın ceza almasını engellemek amacıyla evlendikleri; tarafların hiç bir araya gelmediği anlaşılmaktadır. Tarafların evlenmelerine rağmen bir araya gelmemesi Türk Medeni Kanununda düzenlenen evlenmenin iptali şartları arasında düzenlenmediği halde, davanın kabulü ile evliliğin iptaline karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup; kararın bozulmasını gerektirmiştir....
Bu itibarla, kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir yanlışlık görülmemesine göre, kadının nispi butlan sebebiyle evliliğin iptaline ilişkin davasının reddi ile davalı-davacı erkeğin boşanma davasının kabulüne karar verilmesi usul ve kanuna uygundur. Kadının nispi butlan sebebiyle evliliğin iptaline ilişkin davasında verilen ret kararı açıklanan sebeple doğru görüldüğüne göre, erkeğin boşanma davasının tefrik edilmesine ve boşanma davasının nispi butlan sebebiyle evliliğin iptaline ilişkin davanın sonucunu beklemesine de usul ekonomisi gereğince bir gereklilik bulunmamaktadır. O halde, kadının evliliğin nispi butlan sebebiyle iptali davasının reddine, davalı-davacı erkeğin boşanma davasının kabulü ile tarafların boşanmalarına dair karar onanmalıdır....
Gerekçe ile hüküm arasında oluşan çelişki bozma sebebi oluşturduğundan, hükmün bu sebeple bozulması gerekmiştir. 2- Kabule göre de; Dava, evlenmenin iptali davası olup .... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından davaname ile açılmıştır. Mahkemece ilk hükümde evliliğin mutlak butlanla iptaline karar verilmiş, hükmün davalılardan ... ve ... tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 11.09.2014 tarih 2014/9334 esas ve 2014/17133 karar sayılı ilamı ile” kamu adına mutlak butlan davası açan ve evliliğin iptalini isteyen Cumhuriyet Savcısının duruşmaya katılımı sağlanmadan yargılamaya devam edildiği” gerekçesiyle bozulmuştur. Mahkemece bozma ilamına uyulmuş, Cumhuriyet Savcısına duruşma gününü bildirir tebligat çıkarılmış ise de mahalli Cumhuriyet Savcısına duruşma gününün tebliği için yapılan tebligat 7201 sayılı Tebligat Kanununun 43. maddesinde gösterilen usule uyulmadan yapılmış, Cumhuriyet Savcısının katılımı olmadan dava görülmüştür....
maddesi uyarınca nüfus kaydının düzeltilmesine yönelik olan ve Türk Medeni Kanununun 145. maddesinde düzenlenen mutlak butlan ve evlenmenin iptali ile ilgisi bulunmayan davanın genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. ../... -2- 2012/5661 2012/10627 SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 Sayılı HMK.’nun 21. ve 22.(1086 sayılı HUMK.’nun 25. ve 26.) maddeleri gereğince Van 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE, 05/10/2012 gününde oybirliğiyle karar verildi....
Hukuk Dairesinin 2022/2456 Esas ve 2023/455 Karar sayılı ilamında davacının sözde mirasçılık sıfatı ile ilgili olarak aynen “derdest evlenmenin iptali davası ile mirasçılık sıfatı tartışmalı hale gelen mirasçı yönünden bu davanın sonucunun beklenmesi gerekeceğine, zira söz konusu daya sonucuna göre davada aktif dava ehliyeti (dava şartı) hususunun değerlendirilecek olmasına” ifadelerine yer verildiğini, müteveffa ....'nun terekesine temsilci atanması talepli davada yerel mahkemenin tereke temsilcisi atanmasına ilişkin kararının kaldırıldığını, bozma ilamı sonrasında dosya yeni esas numarası alan dosyada davacının geçici tereke temsilcisi atanmasına ilişkin tedbir taleplerinin -mirasçılık sıfatlarının tartışmalı hale gelmesi nedeniyle- reddine karar verildiğini, sonuçta davacı ile müteveffa ... arasındaki evliliğin mutlak butlanla batıl olduğuna yönelik ikame edilen derdest İstanbul 13....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Evlenmenin iptali Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı tarafından temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü: Davacı; 27.03.2015 tarihinde ölen babası ... ile davalı ... arasında 12.02.2015 tarihinde yapılan evlenme aktinin mutlak butlanla sakat olduğunu belirterek Türk Medeni Kanununun 129/2, 145/4 ve 146/2. maddeleri gereğince evliliğin mutlak butlan ile batıl olduğunun karar altına alınması ile evliliğin iptalini istemiştir. Sona ermiş bir evliliğin mutlak butlanı Cumhuriyet Savcısı tarafından re'sen dava edilemez; fakat her ilgili, mutlak butlanın karar altına alınmasını isteyebilir (TMK m.147). Dava sadece davalı ...’ya karşı açılmıştır. Bu davanın sağ iseler her iki eşe, eşler ölmüşse onların mirasçısına karşı açılması gerekir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Aile Mahkemesi DAVA TÜRÜ : Evlenmenin iptali Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü: Mahkemece, dava dilekçesinde hangi sebeplerle evliliğin nisbi butlanının gerektiğine yönelik iddianın dayanağı olan bütün vakıaların sıra numarası altında açık özetleri belirtilmediğinden ve nüfus kaydından da iddia ile ilgili bir vakıa anlaşılamadığından, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Dava dilekçesinde, davanın evliliğin nispi butlan sebebiyle iptali olduğu belirtilmiş, açıklamalar kısmında da, mahkemece nüfus kayıtları celp edildiği takdirde gerçeklerin ortaya çıkacağı belirtilmiştir. Dosya da mevcut nüfus kaydından, daha önce evlilik yapmamış bulunan davalı kadının ... isimli kişiden 21.11.2005 doğumlu ... isimli evlilik dışı bir kızının olduğu anlaşılmaktadır....
