Davalı ilk yüklenici ... ile davacı arasında 04.07.2006 tarihinde düzenlenen harici satış sözleşmesi ile yapılan temlik işlemi gereğince davacının temlik aldığı şahsi hakkın konusunun, kat karşığı inşaat sözleşmesinin ileriye veya geriye etkili olarak feshi sonucunda yükleniciye bırakılıp bırakılmayacağı belirleneceğinden, satış vaadi sözleşmesinin ifa olanağının bulunup bulunmadığı davalı arsa maliklerince açılan kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi davasının sonucu ile doğrudan ilgilidir. Bu durumda mahkemece, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine ilişkin davanın "bekletici mesele" yapılarak sonuçlanmasının beklenmesi ve daha sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması da doğru görülmemiş; bu nedenlerle kararın bozulması gerekmiştir....
Dosya içeriğinden, toplanan delillerden; çekişmeli 27 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bina inşa edilmek üzere davacının davalılardan yüklenici Yaşar ile 3.4.2000 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi yaptığı, bilahare taşınmazda 14.9.2000'de kat irtifakı tesis edildiği, davalılarında kat irtifakı kurulan taşınmazdaki 1, 2, 3 ve 5 nolu bağımsız bölümler karşılığı pay satın aldıkları görülmektedir. Daha sonra kayıt maliki davacının yüklenici ile aralarında mevcut inşaat sözleşmesini onunla anlaşmak suretiyle 27.8.2001 tarihinde karşılıklı olarak feshettikleri anlaşılmaktadır. Davaya konu edilen bağımsız bölümlerin yüklenici tarafından değil, doğrudan kayıt maliki davacı tarafından satış yoluyla temlik edildiği, daha sonra bağımsız bölümler karşılığı payların davalılara intikal ettirildiği sabittir....
Davalılar arasında resmi şekilde düzenlenen 15.03.2005 tarihli arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesi uyarınca, davalı yüklenicinin diğer davalıların maliki olduğu 4262 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerine bir bina yapım işini yüklendiği anlaşılmıştır. Davacının arsa sahibi ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciye bırakılması kararlaştırılan bağımsız bölümü yükleniciden temlik alması halinde arsa sahibini ifaya zorlayabilmesi için bazı koşulların varlığı gerekir. Türk Borçlar Kanununun 188. maddesi gereğince; “Borçlu, devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu savunmaları, devralana karşı da ileri sürebilir.” Buna göre temliki öğrenen arsa sahibi, temlik olmasaydı önceki alacaklıya (yükleniciye) karşı ne tür defiler ileri sürebilecekse, aynı defileri yeni alacaklıya (temlik alan davacıya) karşı da ileri sürebilir....
Eser sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taraflara karşılıklı hak ve borçlar yüklemekte; yüklenici, finansı sağlayan arsa malikinin taşınmazı üzerine bina yapma işini üstlenmekte, arsa maliki ise inşa edilecek binadaki bir kısım bağımsız bölümlerin mülkiyetini yükleniciye devretmeyi vaat etmektedir. Arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alınmasına dayalı olarak açılan ... iptali ve tescil davaları ile ilgili olarak kanunlarımızda bir düzenleme mevcut olmadığından bu konulardaki uyuşmazlıkların çözümünde uygulanan 30.09.1988 tarihli ve 1987/2 1988/2 sayılı Yargıtay ......
Mahkemece, davalıların dava dışı yükleniciden alacağın temliki hükümlerine göre taşınmazı kullanmalarının haksız işgal niteliğinde olmadığından bahisle davanın reddine karar verilmiş, hükmü davacılar vekili temyiz etmiştir. Davacıların murisi ... ait 357 parselde inşaat yapılması için dava dışı yüklenici ... ile tarihsiz ve resmi şekilde (noterde) yapılmayan Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi yapıldığı, yüklenicinin inşaatı yarım bırakması nedeniyle Bağcılar Asliye Hukuk Mahkemesinin 1997/262 E. - 1998/453 K. sayılı ilamı ve 15.Hukuk Dairesinin düzeltilerek onama kararı ile tarihi olmayan Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesinin geçersizliğinin tespitine karar verildiği, hükmün 19.11.1998 tarihinde kesinleştiği, davalıların ise dava dışı yükleniciden harici sözleşme ile 6 nolu daireyi satın aldıkları, eksik imalatları tamamlayıp taşınmazda oturmaya devam ettikleri anlaşılmaktadr....
Davacı vekili, 20.06.2005 gün ve 20734 yevmiye sayılı kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciye isabet eden 1 numaralı bağımsız bölümü davacının dava dışı yükleniciden harici satım sözleşmesi ile satın aldığını, davalı arsa sahiplerinin dava konusu taşınmazın bulunduğu binada yüklenicinin eksik bıraktığı işlerin teminatı olarak 1 numaralı bağımsız bölümün mülkiyetini davacıya devretmediklerini ileri sürerek, ... kaydının iptali ile davacı adına tescilini, mümkün olmaması halinde satım sözleşmesi gereğince davacının yükleniciye ödediği bedelin tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar vekili, tüketici mahkemesinin görevli olmadığını, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, dava dışı yüklenicinin kat karşılığı inşaat sözleşmesine aykırı olarak dava konusu bağımsız bölümü zemin kata eklediğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur....
Süresi içinde davacı ... vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, dosya içerisindeki bütün evrak incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Davacı davalı yükleniciler ... ile ...ve davalı arsa sahipleri arasında yapılan 22.10.1999 tarihli kat karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciye bırakılan 455 ada 1 parsel sayılı taşınmazda A blok 4 no'lu "pansiyon" cinsli meskeni 75.000.00 Euro bedel ile yükleniciden satın aldığını, inşaat sözleşmesinin 13. maddesi gereğince inşaatın geldiği aşamaya göre tapu devri imkanı doğduğunu belirterek tapu iptali ve tescil istemiştir. Davacı dava sırasında 21.12.2006 tarihinde taşınmazı tapudan devralan ...'u ve...'i muvazaalı olarak devraldıkları idddiası ile davaya dahil etmiştir. Davalı ... Akın vekili 10.01.2004 tarihli ortaklığın feshi sözleşmesine göre inşaat ile ilgisinin kalmadığını, arsa sahiplerinin diğer davalı yüklenici ... ile yeni bir inşaat sözleşmesi yaptığını, yüklenici ...'...
Bu doğrultuda arsa malikinin yükleniciden kat ve cephe farkı talep etme hakkı bulunması halinde, davacının da bu hakka sahip olduğu tartışmasızdır. 03.07.2001 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin 2. maddesinde " Arsa sahibi arsada yapılacak olan dairelerin 8 tanesine istediği blok ve istediği katta şerefiye farkı (kat farkı) vermemek kaydıyla sahiptir." şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir. Somut olayda, davacının dairesini satın aldığı 2005 yılının 7. ayında yapılan kur'aya katılarak dava konusu daireyi çektiği anlaşılmaktadır. Davacı, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine göre seçim hakkı bulunmasına rağmen kur'a ile isabet eden daireyi benimsediğine göre artık ödediği kat farkını yüklenici kooperatiften talep edemez. Bu durumda mahkemece, davalı kooperatif yönünden kat farkı talebinin reddi gerekirken, yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır....
Genel Müdürlüğü vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur. 1-Yapılan yargılamaya, toplanan deliller ve dosya içeriğine göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki karar düzeltme itirazları yerinde görülmemiş, reddi gerekmiştir. 2-Dava, arsa sahibi ile yüklenici arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi uyarınca yükleniciden bağımsız bölümün temlik alındığı iddiasına dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir. Arsa sahibi ile aralarında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi bulunan yükleniciden, sözleşmede ona bırakılması kararlaştırılan bağımsız bölümü temlik alan üçüncü kişinin arsa sahibini (borçluyu) ifaya zorlayabilmesi için bazı koşulların varlığı gerekir. Gerçekten, Borçlar Kanununun 167. maddesi gereğince; "Borçlu, temlike vakıf olduğu zaman; temlik edene karşı haiz olduğu defileri, temellük edene karşı dahi dermeyan edebilir."...
Arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmeleri, tapuda pay devrini de içerdiğinden, tarafların tek taraflı irade beyanı ve bunun karşı tarafa ulaşmasıyla feshi mümkün değildir. Kat karşılığı inşaat sözleşmeleri ancak mahkeme kararıyla ya da tarafların fesih iradelerinin birleşmesi ile feshedilebilir. Dosya kapsamında, taraflar arasındaki 05.02.2013 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine ilişkin bir mahkeme kararı sunulmamış, davacılar ... Noterliği’nin 09.07.2015 tarihli ihtarnamesi ile sözleşmeyi feshettiklerini beyan etmişlerdir. Sözleşmenin usulüne uygun geriye etkili feshi ile tarafların verdiklerini geri isteyebileceği, yükleniciye avans olarak verilen bağımsız bölüm tapularının da geçerli bir fesihten sonra iptâlinin istenebileceği kuşkusuzdur. Ancak, davacılar tarafından açılan dava, sadece yükleniciden bağımsız bölüm satın alan ...'...
