Prime esas kazanç tutarının tespiti davasının 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca Yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 77 ve 5510 sayılı Kanunun 80. maddesidir. Bu kapsamda davacı işçinin, işin ve işyerinin kapsam ve niteliği dikkate alınarak, ücretinin ve davalı ...’na davalı işveren/işverenler tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur. Gerçek ücret; sigortalının kıdemi, yaptığı işin özelliği ve niteliğine göre ödenmesi gereken ücrettir. Hizmet akdinin tarafları görünüşte bir ücret belirlemiş olabilirler, ancak bu ücret tarafların aralarında kararlaştırdıkları gerçek ücret olmayabilir. Uygulamada bazen taraflar arasında kararlaştırılmış olan gerçek ücret (örneğin SSK primlerini daha az ödemek amacıyla) bordroya yansıtılmamakta, daha düşük (örneğin asgari ücret) gösterilmektedir....
"İçtihat Metni"Mahkemesi :Asliye Hukuk(İş) Mahkemesi Dava, hizmet tespiti ile davacının prime esas kazanç tutarının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucunda ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir....
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddesine göre Kuruma bildirilmeyen hizmetlerin tespitine yönelik ilamlarda aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayılarının yer alması gerekir. Prime esas aylık kazanç toplamına dahil olan ücret ve ödemeler 506 sayılı Yasa'nın 77.maddesinde sayılmış olup bu Kanun gereğince alınacak prim ve verilecek ödeneklerin hesabına esas tutulan günlük kazancın alt sınırı, 4857 sayılı İş Kanununun 39 uncu maddesine göre 16 yaşından büyükler için belirlenen günlük asgari ücrettir; üst sınırı ise günlük asgari ücretin 6,5 katıdır. Prime esas aylık kazancın alt sınırı, günlük asgari ücretin 30 katıdır....
"İçtihat Metni"Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, hizmet ve prime esas kazancın tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamda belirtildiği şekilde hizmet tespiti talebi yönünden davanın reddine, prime esas kazanç yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davalı ....’na, davalı işveren tarafından ödenen ve ödenmesi gereken primlerin miktarının belirlenebilmesi amacıyla, prime esas kazancın tespitinde, gerçek ücretin esas alınması koşuldur. Davanın niteliği gereği, çalışma olgusunun her türlü delille ispatlanabilmesine karşılık ücretin ispatında bu denli bir serbestlik söz konusu değildir....
Dava, prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamından sonra belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davacı, davalı işverene ait işyerinde 20/07/2000-11/09/2009 tarihleri arasında çalıştığı süre zarfındaki gerçek ücretinin tespitini talep etmiştir. Mahkemece davacının prime esas ücretinin Ağustos 2009 tarihi itibariyle 2.365,16 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir. Prime esas kazanç tutarının tespiti davasının 5510 sayılı ....Geçici 7. maddesi uyarınca yasal dayanağı 506 sayılı.... 77 ve 5510 sayılı Kanunun 80. maddesidir....
"İçtihat Metni" Mahkemesi :İş Mahkemesi Dava, prime esas kazanç tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamından belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir. Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davacı, davalı işverene ait işyerinde 1993 yılı Ocak ile 2009 yılı Temmuz ayı arasında çalıştığı süre zarfındaki gerçek ücretinin tespitini talep etmiştir. Mahkemece davacının prime esas ücretinin son ay itibariyle brüt 2.000,00 TL olduğunun tespitine karar verilmiştir. Prime esas kazanç tutarının tespiti davasının 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 77 ve 5510 sayılı Kanunun 80. maddesidir....
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ: Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; gerçek ücretin (prime esas kazanç) yazılı delille ispatı gerektiğini ileri sürmektedir....
Davacının prime esas ücretleri bakımından ise gider pusulalarında davacıya ödendiği yazılı olan aylık ücretlerin 2014 yılında net 5.000,00-TL olduğu, brüt halinin (5.000/0,71491= 6.993,89-TL) olduğu ve 2014 yılı Haziran ayı öncesindeki tavan ücretlerinin (2014/6 dönemi prime esas kazanç tavan ücreti 6.961,50-TL) üzerinde olduğu, 2014 yılı Haziran sonrası ve 2015 yılı için ödenen 6.000,00-TL olduğu, brüt halinin (6.000/0,71491=8.392,66-TL) olduğu ve dönemin prime esas kazanç tavan ücreti olan (2015 yılı prime esas kazanç tavan ücreti 8.277,75-TL) üzerinde olduğu göz önüne alındığında davacının tüm dönemlerdeki kazançları prime esas kazanç tavan ücreti üzerinden hesaplanması gerektiği, davacının 01.08.2011-16.05.2016 tarihleri arasında davalı iş yerinde bir hizmet akdine dayalı çalışmaları olduğu ve çalışmalarında prime esas kazanç tavan ücretleri üzerinden hesaplanması yönünde kanaate varılmış ve davanın kısmen kabulüne karar verilerek" gerekçesiyle, Davanın kısmen kabulü ile, davacının...
Ne var ki, bildirime konu süreler yönünden, prime esas kazanç tespitine yönelik talep olup olmadığı davacı tarafa açıklattırılmalı varsa 08.01.2014 tarihli noter sözleşmesi sonrası bildirimi yapılan sürelerle ilgili prime esas kazanç tespiti yönünden ayrıca irdeleme yapılmalı ve infaza elverişli karar verilmelidir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O hâlde, temyiz eden davalı ve fer'i müdahil Kurum vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli, sair hususlar incelenemeksizin hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine, 10/04/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi....
Somut olayda, yargı kararı (işçilik alacağı dava dosyası) ile hak kazanılan ücret ve ücret niteliğindeki kazançların prime esas kazancına mal edilmesinde 5510 sayılı Kanunun 80/d maddesi hükümleri doğrultusunda sadece hak kazanılan ücretin uyuşmazlık konusu dönem prime esas kazanç matrahına ay be ay mal edilmesi gerektiği, ücret niteliğindeki diğer kazançların ise bu kazançların ödenmesi koşuluyla ödemenin yapıldığı ayın prime esas kazanç matrahına mal edilmesi, hizmet akdinin daha önceki bir tarihte sona ermiş olması karşısında ise yapılan ödemelerin çalışmanın geçtiği en son ayın prime esas kazanç matrahına mal edilmesi gerektiği gözetilerek bir sonuca gidilmesi gerekirken ilk derece Mahkemesince dönemler halinde hesaplama yapılarak ihtilaf konusu dönem toplam prime esas kazanç matrahının tespiti şeklinde sonuca gidilmiş olması isabetsizdir....
