Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerine konu işin üst düzey teknolojiyi gerektirmesi, sözleşme kapsamında taşınmaz satış vaadi ve inşaat sözleşmelerinin de bulunduğu nazara alındığında, 6502 Sayılı Kanun'da, kanun koyucunun salt kullanma ve tüketme amacına yönelik mutafak, dolap yaptırmak, araç tamiri yapmak gibi dar kapsamlı eser sözleşmelerini kastettiği, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinin ise bu kapsamda olmadığının kabulü gerekir. Bu durumda, eldeki davada uyuşmazlığın 6502 Sayılı Kanun'a göre Tüketici Mahkemelerinde değil, genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemelerinde çözümlenmesi gerekirken, hatalı gerekçeyle uyuşmazlığın Tüketici Mahkemesinin görevi kapsamında kaldığının kabulü doğru olmamıştır....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ Uyuşmazlık; düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklanan tazminat davasında yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkindir. Davanın bu niteliğine göre, inceleme görevi Yargıtay 15. Hukuk Dairesinindir. Bu itibarla dosyanın gerekli inceleme yapılmak üzere Yargıtay 15. Hukuk Dairesine gönderilmesine 17/02/2021 tarihinde oy birliği ile karar verildi....
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişinin Mahkememize sunulan 04/06/2021 tarihli bilirkişi kök raporunda özetle; Davacı şirketin 2017-2018-2019 ve 2020 yılları ticari defterlerinin usulüne uygun olduğu, davacı tarafın kendi ticari defterlerine göre davalı taraftan takip tarihi olan 16.06.2020 tarihinden itibaren düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklı ödeme 62.447,85 TL asıl alacaklı olduğu, davacı tarafın takip tarihi olan 08.02.2019 tarihinden itibaren talebi ile bağlı olarak 13.917,42 TL faiz talep edebileceği, 06/12/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle: Davacı şirketin 2017-2018-2019 ve 2020 yılları ticari defterlerinin usulüne uygun olduğu, davacı tarafın kendi ticari defterlerine göre davalı taraftan takip tarihi olan 16.06.2020 tarihinden itibaren düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklı ödeme 62.447,85 TL asıl...
Mah. 3214 ada 2 parselde kayıtlı taşınmazın davacının ticari işletmesine kayıtlı olup ticari mal niteliğinde bulunduğundan, KDV genel tebliği uyarınca 260.000,00 TL arsa bedeli üzerinden kestiği 46.800,00 TL lik faturayı davalıya göndermesinin hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.Tarafların kabul edilen sözleşmeye konu taşınmazın, sözleşme öncesinde tapuda, 537/1091 payı davacı ..., diğer paylarının da dava dışı gerçek kişi üçüncü şahısların adlarına kayıtlı olduğu, ticari mal olduğuna dair bir beyan veya şerhin kayıtlı bulunmadığı, şözleşmede de bu yönde bir açıklama yapılmadan, taşınmazın adlarına kayıtlı gerçek kişiler ile davalı arasında arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine konu edildiği görülmektedir.Uyuşmazlık arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde müteahhide bırakılan arsa payı nedeniyle katma değer vergisi tahakuk edip etmeyeceğine ilişkindir.Danıştay 9....
Dava, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir. 6502 sayılı Kanun'un 3. maddesi gerekçesinde eser sözleşmelerinin kanun kapsamına alınmasına herhangi bir açıklama getirilmemiştir. Ancak kanunun sistematiği nazara alındığında kanunda zikredilen eser sözleşmelerinden kastın; ticari ve mesleki olmayan amaçlarla, salt kişisel ihtiyaçları için kullanma ve tüketme amacıyla gerçek ve tüzel kişi ile tüketici arasında yapılan eser sözleşmeleri olduğu anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri 818 sayılı Mülga Borçlar Kanunu'nun 355 vd. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmelerinin kendine özgü bir türüdür. Bu sözleşmelerin bir tarafı arsa sahibi diğer tarafı yüklenicidir. Bu tür sözleşmelerde arsa sahibinin Tüketici Kanununda 3/k maddesindeki tüketici tanımına uymadığı açıktır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde arsa sahibi açısından güdülen amaç, arsasını değerlendirmektir....
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi(Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 07.02.2000 gününde verilen dilekçe ile kat karşılığı inşaat yapım sözle.şmesine dayalı olarak yüklenici ile akdedilen noter satış vaadi sözleşmesine göre tapu iptali ve tescil, aksi halde satış bedeli ve cezai şartın yasal faizi ile davalı yüklenici ...'...
Bu durumda mahkemece ....01.2007 günlü sözleşmenin resmi şekle uygun yapılmadığından geçersiz olduğunun tespitine karar verilmesi zorunludur. ....06.2009 tarihli inşaat sözleşmesine gelince;dosya kapsamından ve taraf beyanlarından bu sözleşmenin ....01.2007 günlü sözleşmenin devamı, yani arsa payı karşılığı inşaat yapılması amacı ile mi düzenlendiği yoksa bedel karşılığı inşaat yapımına ilişkin bir eser sözleşmesi mi olduğu anlaşılamamaktadır. Bu nedenle mahkemece taraflardan yukarıda belirtilen hususta diyecekleri sorularak ve varsa delilleri toplanarak öncelikle bu sözleşmenin hukuki niteliği saptanmalı; sonuçta bu ikinci sözleşmenin de arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi olduğu anlaşılırsa, bunun dahi resmi şekle aykırılıktan dolayı geçersizliğinin tespitine karar verilmelidir....
Yukarıda belirtilen ilkeler ve yapılan açıklamaların ışığında somut olayın arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi hükümleri çerçevesinde incelenip değerlendirilmesine gelince; arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin konusu inşaatın yapılacağı yerde yapılan keşfe göre taşınmazın üzerinin boş ve herhangi bir inşai faaliyetinin bulunmadığı, inşaata başlanılmamış olduğunun tespit edildiği anlaşılmakla, yüklenicinin arsa sahibi ile aralarındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereği edimini yerine getirdiğinin söylenemeyeceği ve yükleniciden bağımsız bölüm alan davalı 3.kişilerin TMK 1023 maddesi gereği iyi niyetleri korunamayacağından davalılar ... İnşaat A.Ş, ..., ..., ... ve ... vekili temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI....
Noterliğinin 26.06.2009 tarihli ve 20255 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde taşınmaz mal satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesine göre; satış vaadinde bulunan arsa sahibi .ile satış vaadini kabul eden Anatola Gayrimenkul İnşaat şirketini temsilen sanık ... arasında Ümraniye ilçesi Taşdelen Mahallesinde bulunan ve tapuda 204 ada, 2 parsel sayısında kayıtlı bulunan taşınmaz üzerinde alınacak olan onaylı plan ve projesine uygun olarak zemin kat, üç normal ve bir dubleks katlı ve her katta 1'er adet bağımsız bölümden oluşmak üzere toplam 5 adet bağımsız bölümlü bir bina inşa etmek konusunda taşınmaz mal satış vaadi ve kat karşılığı inşaat yapmak üzere anlaşmaya varıldığı,... 16. Noterliğinin 24.08.2009 tarihli ve 22010 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde taşınmaz mal satış vaadi sözleşmesine göre; satış vaadinde bulunan . Gayrimenkul İnşaat şirketini temsilen sanık ... ile satış vaadini kabul eden katılan ... arasında . ilçesi ....
Arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alınmasına dayalı olarak açılan tapu iptali ve tescil davaları ile ilgili olarak kanunlarımızda bir düzenleme mevcut bulunmamaktadır....


