Dava, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı olarak tapu iptali tescil, mümkün olmazsa bağımsız bölümün bedeli ile cezai şart ve kira kaybının tahsili istemlerine ilişkindir. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi BK'nun 355 ve davamı maddelerinde düzenlenen ... sözleşmesinin bir türüdür. Bu sözleşme ile yükleniciye inşaat yapımı, arsa sahibine de yapılan iş karşılığı olarak taşınmaz malda pay mülkiyetinin devri borcu yüklenmiştir. Somut olayda, davalı yüklenici, 15.01.2007 tarihli düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi ile davacının 59/115 payına sahip olduğu arsanın 65/100 payının davacı ve dava dışı ... tarafından devri karşılığında arsa üzerinde beş bağımsız bölümlü bina yapmayı taahhüt etmiş, davacı arsadaki 59/115 payını 06.07.2007 tarihinde yükleniciye tapuda devretmiştir....
in temyiz itirazlarına gelince; Dava, taraflar arasındaki arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı gecikme tazminatı ve eksik iş bedelinin tahsili istemlerine ilişkindir. ... 2. Noterliği'nin 26.01.2004 tarih 1658 sayılı düzenleme şeklindeki arsa payı karşılığı inşaat ve gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin tarafları arsa sahibi ... ile yüklenici ... olup, 26.01.2004 tarih 1659 nolu vekaletname ile davalılar vekil tayin edilmiştir. Davalı ...'in anılan vekaletname ile diğer davalı ...'...
Noterliğinin 12.02.2008 tarih ... yevmiye nolu gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmelerinin feshine, sözleşmeden doğan ifa yükümlülüğü bulunmadığının tespiti ile tapuda yer alan Gayrimenkul Satış Vaadi Sözleşmesi şerhinin terkinine, sözleşmeden ve uğranan zararlardan doğan tazminat ve alacak haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş, ıslah dilekçesi ile 15.000,00 TL üzerinden dava açılmasına rağmen inşaatın yapım aşamasında ödenmeyen işçi sigorta primleri ile gecikme faizleri ve elektrik, su, inşaat izni ve ruhsat giderleri ile yoksun kalınan kâr nedeniyle müvekkilinin 6 villa yönünden uğramış olduğu zararlardan 450.000.00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, bu bedelin öncelikle davalının arsa üzerinden yapmış oldıığu ve eksik kalan inşaatlardan mahsubuna, yarım kalan inşaatlar ve büronun bilirkişi raporu ile tespit edilen değeri üzerinden müvekkili adına tesciline karar verilmesini istemiştir....
- K A R A R - Davacı vekili, davalı şirket ile arasında noterde, 07.04.2004 tarihli "Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Daire Karşılığı İnşaat Sözleşmesi"nin akdedildiğini, sözleşme gereğince davalının sözleşmede yazan taşınmaz üzerinde inşa edeceği binalardan bir daireyi hazır olarak teslim etmeyi kabul ettiğini, ancak dairenin 11/14’ünü tapuda devredip kalan 3/14 payı ise hala devretmediğini, bundan dolayı maddi ve manevi zarara uğradığını ileri sürerek, zararlarının tazminini talep ve dava etmiştir. Dava dilekçesi davalı tarafa tebliğ edilmemiştir....
Noterliği'nin 09.07.2004 tarih ve 06837 yevmiye nolu düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesinin 18. maddesinde inşaata ait vergi, sigorta, vesair inşaat ile ilgili tüm giderlerin, harç ve cezaların müteahhit tarafından ödeneceğinin ve arsa sahibinin bu hususlarda ödeme yapmayacağının hüküm altına alındığı, sözleşmede yer alan bu hüküm karşısında davalı arsa sahibinin açtığı 2013/420 Esas sayılı dava dosyasında davalı yüklenici ... tarafından ödenmesi gereken bedellerin diğer davalı arsa sahibi ... tarafından ödendiğinin anlaşılması halinde söz konusu arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesi davalı yüklenici ... tarafından bütünüyle ifa edilmemiş sayılacak ve 3. kişi konumunda olan davacının da yüklenicinin ifa etmediği borç miktarı kadar davalı arsa sahibine karşı sorumluluğu gündeme gelecektir.- söz konusu dava dosyaları ve ......
Ancak, kanunun sistematiği nazara alındığında kanunda zikredilen eser sözleşmelerinden kastın; ticari ve mesleki olmayan amaçlarla, salt kişisel ihtiyaçları için kullanma ve tüketme amacıyla gerçek ve tüzel kişi ile tüketici arasında yapılan eser sözleşmeleri olduğu anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri 818 sayılı BK'nın 155 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmelerinin kendine özgü bir türüdür. Bu sözleşmelerin bir tarafı arsa sahibi diğer tarafı yüklenicidir. Bu tür sözleşmelerde, arsa sahibinin Tüketici Kanununun 3/k. maddesindeki tüketici tanımına uymadığı anlaşılmaktadır. Arsa payı karşılığı inşaat sözleşmelerinde arsa sahibi açısından güdülen amaç, kullanmak için konut edinmek değil arsasını değerlendirmektir. Bu nedenle, arsa sahibinin arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalarken güttüğü saikin 6502 sayılı Kanunda tanımlanan tüketicinin saikinden farklı olduğu gözden kaçırılmamalıdır....
Davalı arsa sahibi ... vekili, 24.08.1993 tarihli gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesinin 26. maddesinde “üçüncü şahıslar adına kesinlikle kat irtifakı tapu devri yapılamaz” hükmünün düzenlendiğini, yüklenicinin edimini yerine getirmediğini, davanın zamanaşımına uğradığını beyan ederek davanın reddini savunmuştur....
(Kapatılan) Asliye Hukuk Mahkemesi 2005/5 E. sayılı dosyasında davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ... vekili ile davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; Davacı ... davasında, davalıların dava konusu taşınmazdaki hisselerini gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesiyle ... isimli kişiye devrettiğini, devredilen kişi olan ...'in de dava konusu 43 ada 1 no.lu taşınmazı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ile müvekkillerine devrettiği, devirden sonra taşınmaz üzerine belediye hizmet binası inşa edildiğini belirterek, öncelikle gayrimenkul satış vaadi sözleşmesine göre dava konusu taşınmazın tapusunun iptaliyle Belediye adına tapuya tesciline, iptal talebi kabul edilmediğinde, taşkın ve haksız inşaat hükümlerine göre (...724, 725) uygun bir bedel karşılığında dava konusu arsanın Belediye adına tesciline karar verilmesini istemiştir....
Şikayetçi 3. kişi ... vekilinin temyiz itirazları yönünden; Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının REDDİNE, Karşı taraf alacaklı banka vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 1009. maddesine göre, Arsa payı karşılığı inşaat, taşınmaz satış vaadi, kira, alım, önalım, gerialım sözleşmelerinden doğan haklar ile şerhedilebileceği kanunlarda açıkça öngörülen diğer haklar tapu kütüğüne şerhedilebilir. 2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 26. maddesine göre de, Noterlik Kanunu'nun 44. maddesinin (B) bendi mucibince noterler tarafından tanzim edilen gayrimenkul satış vadi sözleşmeleri ile arsa payı karşılığı inşaat sözleşmeleri de, taraflardan biri isterse gayrimenkul siciline şerh verilebilir ve şerhten itibaren beş yıl içinde satış yapılmaz veya irtifak hakkı tesis ve tapuya tescil edilmezse, işbu şerh tapu sicil...
Burada temlikin konusu, arsa payı devri karşılığı inşaat yapım sözleşmesiyle yükleniciye bırakılması gereken ve bir bakıma eserin bedeli olan ve halen arsa sahibi üzerinde bulunan bağımsız bölüm tapusudur. 24.04.2978 tarih ve 3/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında taşınmazda kat mülkiyeti kurulmamış olsa bile bağımsız bölüme ilişkin arsa payı ile bağlantılı veya bağlantısız olarak yapılan satış vaadi sözleşmesinin geçerli olduğu kabul edildiğinden, davada dayanılan 11.04.1991 tarihli satış vaadi sözleşmesi hüküm ve sonuç meydana getirir. Bundan ayrı, taşınmaz mülkiyetinin henüz arsa sahibi üzerinde bulunması, değişik bir ifadeyle kaydın yükleniciye geçmemiş olması davanın dinlenmesine engel teşkil etmez....


