YARGITAY CEZA DAIRELERI BAŞKANLAR KURULU

Ceza Daireleri Başkanlar Kurulu         2024/7 E.  ,  2024/27 K.
"İçtihat Metni"
Görevsizlik Kararı Veren
Yargıtay Daireleri : 1 ve 12. Ceza Daireleri
Mahkemesi :Ağır Ceza
Sayısı : 164-412

Sanıklar hakkında taksirle öldürme suçundan açılan kamu davasında yapılan yargılama yargılama sırasında Tonya Asliye Ceza Mahkemesince 12.12.2013 tarih ve 27-34 sayı ile sanıkların eylemlerinin olası kastla öldürme suçunu oluşturabileceği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş, yapılan yargılama sonucunda Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesince 10.03.2015 tarih ve 15-90 sayı ile olası kastla öldürme suçundan sanık ...'ın mahkûmiyetine, sanıklar ..., ... ve ...'in ise beraatlerine karar verilmiş, bu hükümlerin sanık ... müdafii ile katılanlar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 1. Ceza Dairesince 24.03.2021 tarih ve 5629-5099 sayı ile bozulmasına karar verilmiştir.
Bozmaya uyan Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesince 15.12.2022 tarih ve 164-412 sayı ile; sanıklar ... ve ...'in olası kastla öldürme suçundan beraatlerine, sanık ... hakkında olası kastla öldürme suçundan yürütülen kamu davasının düşmesine, sanık ...'in ise taksirle öldürme suçundan mahkûmiyetine karar verilmiştir.
Hükümlerin Cumhuriyet savcısı, sanık ... müdafii, sanık ... müdafii ve katılanlar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 1. Ceza Dairesince 26.10.2023 tarih ve 4088-6522 sayı ile;
"Temyiz incelemesine konu bir kısım eylemler için iddianamedeki anlatım ve sevke bir kısım eylemler için de Mahkeme kararındaki kanunî nitelendirmeye ve uygulanan Kanun maddelerine göre; Mahkemece 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 85 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca kurulan hükümlere yönelik temyiz başvurusunun incelenmesine ilişkin görev ve yetkinin, 28.06.2014 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun'un 31 inci maddesi ile değişik 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 14 üncü maddesi ve Yargıtay Büyük Genel Kurulunun, 27.01.2023 tarihli ve 32086 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 07.01.2023 tarihli ve 2023/1 sayılı kararı uyarınca Yüksek Yargıtay 12. Ceza Dairesine ait olduğu",
Dosyanın gönderildiği Yargıtay 12. Ceza Dairesince 27.12.2023 tarih ve 6720-6036 sayı ile;
"Sanıklar hakkında Yargıtay 1. Ceza Dairesinin bozma kararı üzerine verilen kararla ilgili olarak temyiz incelemesine konu eylemlere ilişkin iddianamedeki sevk maddeleri uyarınca sanıklar hakkında bilinçli taksirle öldürme suçundan dava açılmış olmasının yanı sıra iddianame yerine geçen görevsizlik kararındaki sevk maddelerine göre aynı zamanda olası kastla öldürme suçundan da dava açılmış olup, sanık ... (.... oğlu) hakkında bilinçli taksirle öldürme suçundan mahkûmiyet hükmü kurulmuş ise de sanık ... hakkında düşme ve sanıklar ... ile ... hakkında beraat kararı verilmesi nedeniyle dikkate alınması gereken ve dava açan belge niteliğinde olan görevsizlik kararındaki nitelendirme, 28.06.2014 tarihli ve 29044 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6545 sayılı Kanun’un 31 inci maddesi ile değişik 2797 sayılı Kanun'un 14 üncü maddesinde yer alan; 'Ceza dairelerinde: a) Daireler arasındaki iş bölümünün belirlenmesinde mahkeme kararındaki nitelendirme, mahkûmiyet dışındaki kararlarda ise iddianamede veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirme esas alınır. b) Çeşitli suçlara ait davalarda, suçların en ağırını incelemeye yetkili olan daire görevlidir.' şeklindeki hüküm, anılan maddedeki değişiklikten sonra,'…Yargıtay Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun istikrarlı kararlarıyla sürdürülen uygulamaya göre; iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki ‘nitelendirme’ kavramı, söz konusu dava açan belgedeki sevk maddesinin isabet ettiği suç olarak kabul edilmiştir…' biçimindeki Yargıtay Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunun 31.03.2021 tarihli ve 2020/Bşk-105 Esas, 2021/12 Karar sayılı kararı, 08.05.2023 olan Tebliğname düzenlenme tarihi dikkate alındığında olası kastla öldürme suçunun cezasının bilinçli taksirle öldürme suçunun cezasından daha ağır olması, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun, 27.01.2023 tarihli ve 32086 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 25.01.2023 tarihli ve 2023/1 sayılı kararında; 'Ceza Daireleri, yürürlük tarihinden önce kendisine gelen ve daha önceden gelip de bozma ya da her ne suretle olursa olsun daire dışına gönderilen işleri sonuçlandırır. İşin birden fazla dairece temyiz incelemesinin yapıldığı hâllerde ise temyiz incelemesi, işi daire dışına en son gönderen dairece yapılır.', 'Ceza Dairelerinin görevlerinin belirlenmesinde, mahkûmiyet kararlarında mahkeme hükmündeki, mahkûmiyet dışındaki kararların temyiz incelemesinde ise iddianame, varsa görevsizlik kararı ya da diğer dava açan belgedeki nitelenen suç esas alınır.', 'Birden fazla suçun yer aldığı hükümlerin temyiz incelemesi, incelemeye konu suçlardan yaptırımı en ağır olanına bakmakla görevli dairece yapılır. Çeşitli suçlara ilişkin açılan davalardan en ağırı belirlenirken suçun temel şekline göre hapis cezasının üst sınırı daha fazla olan suça ilişkin dava daha ağır, üst sınırların eşit olması hâlinde ise alt sınırı daha fazla hapsi gerektiren suça ilişkin davanın daha ağır olduğu kabul edilir...' şeklinde düzenlenerek, ceza dairelerinin iş bölümünde uygulanması kararlaştırılan ortak hükümler göz önünde bulundurulduğunda, temyize konu hükümlerin incelenmesi görevinin Yargıtay 1. Ceza Dairesine ait olduğu",
Gerekçesiyle karşılıklı görevsizlik kararları verilmiştir.
Oluşan olumsuz görev uyuşmazlığının çözümlenmesi için Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Daireleri Başkanlar Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçe ile karara bağlanmıştır.
CEZA DAİRELERİ BAŞKANLAR KURULU KARARI
Yargıtay 1 ve 12. Ceza Daireleri arasında oluşan ve çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; temyiz incelemesinin hangi Özel Dairece yapılması gerektiğinin belirlenmesine ilişkindir.
Yargıtay Kanunu'nun Ceza Dairelerinin görevini düzenleyen 6545 sayılı Kanun'un 31. maddesi ile değişik 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (a) bendinde; "Daireler arasındaki iş bölümünün belirlenmesinde mahkeme kararındaki nitelendirme, mahkûmiyet dışındaki kararlarda ise iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirme esas alınır." hükmüne yer verilmiştir.
2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca hazırlanıp 27.01.2023 tarihli ve 32086 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak 01.02.2023 tarihinde yürürlüğe giren ve tebliğname tarihi itibarıyla uygulanması gereken 25.01.2023 tarihli ve 2023/1 sayılı iş bölümünün; "Yargıtay Ceza Daireleri İş Bölümü Ortak Hükümler" kısmının birinci maddesinde; "Bu iş bölümündeki düzenlemeler, yürürlüğe girdiği tarih dâhil olmak üzere tebliğnamesi bu tarihten sonra tanzim olunan işler için geçerli olup temyiz incelemesi bu iş bölümüne göre görevli bulunan ceza dairesi tarafından yapılır.", ikinci maddesinde; "İş bölümünün yürürlüğe girdiği tarihten sonra düzenlenen tebliğnameler, iş bölümündeki düzenlemeler esas alınarak görevli ceza dairesine gönderilir.", üçüncü maddesinde; "Ceza Daireleri, yürürlük tarihinden önce kendisine gelen ve daha önceden gelip de bozma ya da her ne suretle olursa olsun daire dışına gönderilen işleri sonuçlandırır. İşin birden fazla dairece temyiz incelemesinin yapıldığı hâllerde ise temyiz incelemesi, işi daire dışına en son gönderen dairece yapılır.
", beşinci maddesinde; "Ceza Dairelerinin görevlerinin belirlenmesinde, mahkûmiyet kararlarında mahkeme hükmündeki, mahkûmiyet dışındaki kararların temyiz incelemesinde ise iddianame, varsa görevsizlik kararı ya da diğer dava açan belgedeki nitelenen suç esas alınır.", yedinci maddesinde; "Birden fazla suçun yer aldığı hükümlerin temyiz incelemesi, incelemeye konu suçlardan yaptırımı en ağır olanına bakmakla görevli dairece yapılır. Çeşitli suçlara ilişkin açılan davalardan en ağırı belirlenirken suçun temel şekline göre hapis cezasının üst sınırı daha fazla olan suça ilişkin dava daha ağır, üst sınırların eşit olması hâlinde ise alt sınırı daha fazla hapsi gerektiren suça ilişkin davanın daha ağır olduğu kabul edilir." hükümlerine yer verilmiştir.
İncelemeye konu dosyada, Yargıtay 1. Ceza Dairesince olası kastla öldürme suçlarından kurulan beraat ve mahkûmiyete ilişkin hükümlerin bozulmasına karar verildiği, bozma sonrası yapılan yargılama sonucunda mahkemece sanıklar ... ve ...'in olası kastla öldürme suçundan beraatlerine, sanık ... hakkında olası kastla öldürme suçundan yürütülen kamu davasının düşmesine, sanık ...'in ise taksirle öldürme suçundan mahkûmiyetine karar verildiği ve bu suçlara yönelik hükümlerin temyiz incelemesine konu olduğu anlaşılmıştır.
Yerel Mahkemece bir sanık hakkında taksirle öldürme suçundan mahkûmiyet hükmü kurulmuş ise de; diğer sanıklarla ilgili olası kastla öldürme suçundan beraat ve düşme hükümleri kurulmuş olması nedeniyle ceza dairelerinin görevlerinin belirlenmesinde esas alınması gereken iddianame yerine geçen belge niteliğindeki 12.12.2013 tarihli ve 27-34 sayılı görevsizlik kararında sanıklara atılı suçların olası kastla öldürme olarak nitelendirilmesi karşısında; mahkûmiyet dışındaki kararlarda iddianame veya iddianame yerine geçen belgedeki nitelendirme esas alınarak görevli Dairenin belirleneceğine ilişkin hüküm ile 08.05.2023 tebliğname tarihi itibarıyla temyiz taleplerinin kapsamı gözetildiğinde, temyiz incelemesine konu olan suçlardan olası kastla öldürme suçunun cezası daha ağır olduğundan, temyiz incelemesinin 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca anılan suça ilişkin temyiz davalarına bakmakla yetkili ve görevli olan Yargıtay 1. Ceza Dairesince yapılması gerekmektedir.
Bu itibarla, Yargıtay 12. Ceza Dairesinin görevsizlik kararı isabetli bulunduğundan, Yargıtay 1. Ceza Dairesinin görevsizlik kararının kaldırılmasına ve dosyanın anılan Daireye gönderilmesine karar verilmelidir.
SONUÇ:
Açıklanan nedenlerle;
1- Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 26.10.2023 tarihli ve 4088-6522 sayılı görevsizlik kararının KALDIRILMASINA,
2- Dosyanın Yargıtay 1. Ceza Dairesine GÖNDERİLMESİNE, 02.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.