YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2023/3690 E.  ,  2023/4274 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2015/50 E., 2016/88 K.
KARAR : Davanın Reddine, Görevsizlik

Taraflar arasındaki tapusuz taşınmazın tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükme esas alınan bilirkişi raporunda A, C, D harfleriyle gösterilen yerler bakımından davanın reddine, B ve E harfleriyle gösterilen yerler bakımından ise mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce, hükmün onanmasına karar verilmiştir.

Davacılar vekili tarafından Dairemizce verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1. Davacı ... ve arkadaşları vekili dava dilekçesinde özetle; Tosya ilçesi ... köyü ... Mevkiinde kain, dava dilekçesinde sınırlarını bildirdiği tapusuz taşınmazları müvekkilleri olan davacıların eklemeli zilyetlikle birlikte 50 - 60 yıl süreyle kullandıklarını ileri sürerek, taşınmazların davacılar adına miras hisseleri oranında tapuya tescilini istemiştir.

2. Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde 1966 yılında yapılan tapulama çalışmasında, dava konusu edilen yerlerin orman olarak tapulama harici bırakıldıkları anlaşılmaktadır.
II. CEVAP
Davalı ... İdaresi vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 07.04.2016 tarih ve 2015/50 Esas, 2016/88 Karar sayılı kararıyla, hükme esas alınan bilirkişi raporunda A, C ve D harfleriyle gösterilen yerlerin orman içi boşluk olduğu ve zilyetlikle kazanılamayacağı gerekçesiyle bu kısımlar yönünden davanın reddine, aynı bilirkişi raporunda B ve E harfleriyle gösterilen taşınmazların ise Çorum ili İskilip ilçesi sınırları içinde kaldığı gerekçesiyle, bu yerler bakımından mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Gerekçe ve Sonuç
Temyiz incelemesi neticesinde, Dairemizin 05.09.2022 tarih ve 2021/12904 Esas, 2022/6692 Karar sayılı ilamıyla; "Dosya muhtevasına, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve 11.06.2015 havale tarihli fen bilirkişi raporunda C harfi ile gösterilen yerin orman olduğunun ve keşif mahallinde dinlenen tanık ve mahalli bilirkişi beyanlarına göre de dava konusu diğer taşınmaz bölümleri üzerinde davacının ekonomik amaca uygun kullanımının bulunmadığının anlaşılmasına göre, temyiz itirazlarının yerinde görülmediği açıklanarak, sonucu itibariyle isabetli bulunan hükmün onanmasına" karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME
A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran
Dairemizin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davacılar vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri
Davacılar vekili karar düzeltme dilekçesinde; onama kararının usûl ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek, onama kararının kaldırılması suretiyle İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, tapusuz taşınmazın tescili istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden olup olmadığı ve zilyetlikle kazanım koşullarının davacı taraf lehine oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı maddesi, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 14, 17, 26 ve 27 nci maddeleri, 4721 sayılı Türk Medeni Kanun' un 713 üncü maddesi.
3. Değerlendirme
1. Dairemizin 02.05.2023 tarih ve 2023/642 Esas, 2023/2603 Karar sayılı geri çevirme ilamıyla; hükme esas alınan bilirkişi raporunda A, C ve D harfleriyle gösterilen dava konusu taşınmazlar hakkında kadastro tutanağı düzenlenip düzenlenmediğinin Kadastro Müdürlüğünden sorulması istenmiş olup, dosya arasına gönderilen ... Kadastro Müdürlüğünün 07.07.2023 tarihli cevabi yazısı ve kadastro tespit tutanağından, dava tarihinden sonra hükme esas alınan bilirkişi raporunda A, C ve D harfleriyle gösterilen dava konusu taşınmazların bulunduğu Ortalıca Köyünde 3402 sayılı Kanun'un Ek 5 inci maddesi uyarınca kadastro çalışması yapıldığı ve söz konusu taşınmazlar hakkında 10.06.2016 tarihinde 572 ada 1 parsel numarasıyla kadastro tutanağı düzenlendiği anlaşılmıştır.

2. Mahkemelerin görevlerine ilişkin düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re'sen göz önüne alınmalıdır.
3402 sayılı Kanun'un 26 ıncı maddesinde, Kadastro Mahkemesinin görevinin, her taşınmaz mal hakkında kadastro tutanağının düzenlendiği gün başlayacağı açıklanmış; anılan Kanun' un 27 nci maddesinde ise, İlk Derece Mahkemelerinde görülmekte olan kadastro ile ilgili ve henüz kesinleşmemiş bulunan taşınmaz mala ilişkin davalar yönünden o mal hakkında kadastro tutanağı düzenlendiği tarihte bu mahkemelerin görevinin sona ereceği belirtilmiştir.
Bu durum karşısında; İlk Derece Mahkemesince, hakkında kadastro tutanağı düzenlenen hükme esas alınan bilirkişi raporunda A, C ve D harfleriyle gösterilen dava konusu taşınmazlar hakkında görevli mahkemenin Kadastro Mahkemesi olduğu göz önüne alınarak görevsizlik kararı verilmesi gerekmektedir.

3. Öte yandan; bilindiği üzere yargılama hukukunda görev, bir davaya, diğer bir deyişle bir uyuşmazlığa hangi tür mahkemenin; yetki ise, hangi yerdeki mahkemenin bakacağını ifade etmektedir. Bu doğrultuda; Tosya Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan eldeki davada, dava konusu edilen ve hükme esas alınan bilirkişi raporunda B ve E harfleriyle gösterilen taşınmazların Çorum ili İskilip ilçesi sınırları içinde kaldığının anlaşılması karşısında, İlk Derece Mahkemesince bu taşınmazlar yönünden 6100 sayılı Kanun'un 12 nci maddesi uyarınca yetkisizlik kararı verilmesi gerekirken, "Mahkemenin görevsizliğine" şeklinde hüküm kurulması da doğru olmamıştır.

4. Hal böyle olunca; temyiz incelemesi sırasında, İlk Derece Mahkemesi kararının yukarıda belirtilen gerekçelerle bozulması gerekirken maddi hataya dayalı olarak onandığı anlaşıldığından, Dairemizin 05.09.2022 tarih ve 2021/12904 Esas, 2022/6692 Karar sayılı onama kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının açıklanan nedenlerle bozulmasına, bozma nedenine göre sair karar düzeltme itirazlarının incelenmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacılar vekilinin karar düzeltme talebinin kabulüyle, Dairemizin 05.09.2022 tarih ve 2021/12904 Esas, 2022/6692 Karar sayılı onama ilamının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,

Bozma nedenine göre, davacılar vekilinin sair karar düzeltme itirazlarının incelenmesine yer olmadığına,
Peşin harcın istek halinde karar düzeltme isteyene iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
11.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.