YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2023/1815 E.  ,  2023/3686 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
KARAR : İstinaf başvusunun esastan reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : Manisa 1. Asliye Hukuk Mahkemesi

Taraflar arasındaki kullanım kadastrosuna itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1. 2018 yılında yapılan kullanım kadastrosu sırasında Manisa ili Yunusemre ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 114 ada 1 parsel sayılı 9.562,92 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz beyanlar hanesine "6831 sayılı Orman Kanunu'nun (6831 sayılı Kanun) 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı ve ...'in kullanımında olduğu" şerhi verilerek tarla niteliği ile Hazine adına tespit edilmiştir.

2.Davacılar vekili dava dilekçesinde; çekişmeli 114 ada 1 parsel sayılı taşınmazın ... Mahallesinin kullanımında olduğunu açıklayarak davalı ... adına olan şerhin iptali ile ... Mahallesi adına kullanıcı şerhi verilmesini istemiştir.

II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; gerekli yasal araştırmanın yapılarak dava konusu parseldeki zilyetlik şerhine ilişkin doğru tespitin yapılmasını istemiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; taşınmazın 30 yılı aşkın süredir müvekkilinin kullanımında olduğunu ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davacılardan ...'ın mahalle muhtarı, diğer davalıların aza ve mahalle sakini oldukları, 442 sayılı Köy Kanunununda köy muhtarlıklarına tüzel kişilik verilmesine ilişkin açık düzenleme bulunmakta iken, 4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyar Heyetleri Teşkiline dair Kanununda mahalle muhtarlıklarına tüzel kişilik verilmesine ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, bu nedenle mahalle muhtarlıklarının dava ve giderek taraf ehliyetinin bulunmadığı ve husumetin bağlı bulunduğu Belediye Başkanlığına ait olduğunun açık olduğu, ... Köyü Tüzel kişiliğinin 6360 sayılı Kanun hükümleri uyarınca 30 Mart 2014 tarihi itibariyle kalktığını, sözkonusu yerleşim yerinin mahalle idari birimine dönüştürüldüğü, anılan kanunun 1. maddesine göre davada aktif husumet ehliyetinin, tüzel kişiliği kaldırılan köy muhtarlığının katıldığı ilçe belediyesi olan Yunusemre Belediye Başkanlığına ait olduğu, mahalle muhtarı ya da aza ve sakinlerinin mahalle adına dava açma yetkilerinin bulunmadığı, 6100 sayılı HMK'nin 114. maddesi gereğince aktif husumet ehliyetinin dava şartlarından olup, sonradan tamamlanacak ya da eksikliği giderilebilecek nitelikte olmadığı, davacıların eldeki davayı açmakta aktif husumet ehliyetlerinin olmadığı" gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçelerinde; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, ... Mahallesi muhtarı, azası ve mahalle sakini olan müvekkillerinin eldeki davada aktif dava ehliyeti ve hukuki yararlarının bulunduğunu, dava konusu taşınmazın, 1979 yılından bu yana ... Köyü muhtarlığınca kiraya verilerek kullanıldığını, kira bedellerinin köylünün ihtiyaçları için harcandığını, davalının taşınmazda şahsi bir kullanımının olmadığını, mahkemece Yunusemre Belediyesine davanın ihbarı yahut muvafakat alınması yönünde taraflarına süre verilmeden eksik inceleme sonunda davanın reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu açıklayarak, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'na ( 3402 sayılı Kanun ) 5831 sayılı Kanun'un 8/1 inci maddesi ile eklenen Ek-4 üncü maddesi uyarınca yapılan kadastro çalışması ile konulan kullanıcı şerhinin terkini davasında, mahalle muhtarı ya da aza ve sakinlerinin mahalle adına açma yetkilerinin bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin dördüncü fıkrası, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'na 5831 sayılı Kanun'un 8/1 inci maddesi ile eklenen Ek-4 üncü maddesi, 6831 sayılı Kanun'un 2/B maddesi, 6360 sayılı On Üç İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Altı İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun

3. Değerlendirme
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

Davacılardan alınan 179,90 TL peşin harcın onama harcına mahsubuna,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.