YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2022/7306 E.  ,  2023/4129 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/393 E., 2019/490 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2016/1302 E., 2018/248 K.

Taraflar arasındaki vakıf zararının vakıf yöneticilerinden tahsili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davalı ... dışındaki davalı vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılardan ..., ... ..., ... ile ... vekilleri tarafından duruşmalı, diğer davalı vekilleri tarafından ise duruşmasız olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 29.03.2022 Salı gününde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Duruşma için tayin edilen günde temyiz eden davalı asıl ..., davalılar ... ile ... vekili Av. ... geldi, karşı taraftan davacı vekili Av. ... ve davalılardan ... vekili Av. ... geldiler. Hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 06.04.2023 tarihinde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenmesi sonucu görülen eksikliklerin ikmali için dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine iadesine karar verilmesini takiben eksiklikler tamamlanmış olmakla; dosya yeniden incelendi gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıların 667 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılan ... Eğitim Kültür Sanat Ve Sağlık Vakfı'nın yöneticileri oldukları, yapılan denetim sonucu davalıların vakfı toplam 534.618,12 TL zarara uğrattıklarının tespit edildiği ileri sürülerek fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla tespit edilen 534.618,12 TL'lik zararın, zarar tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istenmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, müvekkilinin söz konusu vakfın yöneticisi olmadığını beyanla; davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesini savunmuştur.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, dava konusu 534.618,12 TL'nin tamamının vakfın iktisadi işletmeden olan alacağı olduğunu, vakfın zarara uğratılmasının söz konusu olmadığını, vakfın işletmeden kaynaklanan alacağının vakfa ait gayrimenkul varken yönetimden talep edilmesinin hukuki olmadığını, vakfın mal varlığıyla sorumlu olduğunu beyanla; haksız davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

3.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, davacı tarafından dosyaya müvekkilinin imzasını taşıyan hiçbir belgenin sunulamadığını, dava dilekçesinde belirtilen iddiaların gerçeği yansıtmadığını, vakıfta meydana gelen zarardan müvekkilinin sorumlu olmadığını beyanla; haksız davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

4.Davalılar ... ve ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı kabul etmediklerini, davacı kurum tarafından düzenlenen raporları kabul etmediklerini, söz konusu vakfın kurulmasından kapatılmasına kadar hukuka aykırı herhangi bir işlem tesis edilmediğini, vakfın ve davacı kurumun düzenlenen raporda belirtilen miktar yönünden herhangi bir alacağının bulunmadığını beyanla; haksız davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalıların dava konusu vakfın yöneticisi olduklarının dosya kapsamıyla sabit olduğu; bilirkişi heyeti kök ve ek raporlarında, dava konusu vakfın muhasebe kayıtları, defter ve bilanço kayıtlarının yapılan incelemesinde, kamu zararı olarak 534.618,12 TL'nin tespitinin yapıldığı, bu haliyle vakıf müfettişleri tarafından sunulan rapor ile bilirkişilerin dosyaya sunduğu raporun birbirini teyit ettiği, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 111 inci maddesi ve 5737 sayılı Vakıflar Kanunu'nun (5737 sayılı Kanun) 10 uncu maddesi çerçevesinde vakıf yöneticilerinin vakfı zarara uğratmaktan dolayı sorumlu olduklarının düzenleme altına alındığı, vakıf yöneticisi olan davalıların 4721 sayılı Kanun'un 2 nci maddesinde düzenlenen dürüstlük kuralına da aykırı hareket ederek, vakfı kötü niyetle idare ettikleri bu çerçevede verilen zarardan davalı vakıf yöneticilerinin sorumlu oldukları gerekçesi ile davanın kabulü ile; 534.618,12 TL'nin 21.07.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... dışındaki davalılar vekilleri, usulsüz tebligat nedeni ile Dairemizce yapılan geri çevirme kararı sonrası ise davalı ... vekili de istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... dışındaki davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

2.Geri Çevirme Kararı sonrası davalı ... vekilinin istinaf başvurusu hakkında ise Bölge Adliye Mahkemesi tarafından olumlu olumsuz bir değerlendirme yapılmamıştır.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... dışındaki davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekilleri temyiz dilekçesinde özetle; eksik araştırma ile davanın kabul edildiğini, davacının taleplerinin tümüyle reddinin gerektiğini açıklayarak kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılan ... Eğitim Kültür Sanat ve Sağlık Vakfı'nın, davalı yöneticileri tarafından zarara uğratıldığı gerekçesiyle vakıf yöneticilerine karşı açılan 534.618,12 TL alacağın tahsili talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri ile istinaf kanun yoluna dair 341 ve devamı maddeleri,

2.4721 sayılı Kanun'un 2, 50 ve 111 inci maddeleri,

3.5737 Sayılı Kanun'un 4, 5, 6, 10 ve 33 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme
İlk Derece Mahkemesi Hukuk Mahkemelerinin kesin olduğu yasalarla belirtilenler dışındaki kararlarının kanun yolu denetimi, 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev Ve Yetkileri Hakkında Kanun
(5235 Sayılı Kanun) ile kurulan Bölge Adliye Mahkemelerinin faaliyete geçtiği 20.07.2016 tarihine kadar sadece Yargıtay tarafından "temyiz yolu ile" yapılmakta iken, 5235 sayılı Kanun ile kurulan Bölge Adliye Mahkemelerinin 20.07.2016 tarihinde faaliyete geçirilmesi üzerine kanun yolu denetimi iki kademeli hale gelmiştir. Başka bir deyişle, İlk Derece Mahkemelerinin 20.07.2016 tarihinden sonra verdiği kararlara karşı doğrudan temyiz yolu kapatılmıştır.

6100 sayılı Kanun'daki yeni düzenleme ile getirilen istinaf kanun yolu, İlk Derece Mahkemesi ile temyiz incelemesi arasında, ikinci derece bir denetim mekanizması ve kanun yoludur.

İstinaf kanun yolunun uygulanması durumunda, İlk Derece Mahkemesi kararından sonra, karar önce istinaf denetimine tâbi tutulacak, istinaf denetiminden sonra temyiz yolu açıksa temyize başvurulabilecektir.

Yeni kanun yolu sistemine göre yargılama üç aşamalı olacaktır. Önce İlk Derece Mahkemesinde yargılama yapılarak karar verilecek, ardından Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf incelemesi yapılacak, son olarak da Yargıtayda temyiz incelemesi yapılacaktır.

Bölge ... Mahkemesi, istinaf başvurusu üzerine ya tarafın istinaf başvurusunu usulden/esastan reddedecek, ya da İlk Derece Mahkemesi kararını kaldırarak yeni bir karar verecektir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusu reddedilen tarafın ya da istinaf incelemesi sonucunda İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeni karar verilmesi halinde aleyhine karar verilen tarafın temyiz hakkı bulunmaktadır.

Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusu değerlendirilmeyen taraf açısından ortada temyiz edilebilecek ya da temyiz dilekçesi verilmiş ise Yargıtay tarafından o taraf açısından temyizen incelenebilecek bir karar yoktur.

6100 sayılı Kanun'un 359 uncu maddesinin ikinci fıkrasında da; "Hükmün sonuç kısmında, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir." şeklinde, İlk Derece Mahkemeleri tarafından verilecek kararlarda hangi hususların bulunması gerektiğiyle ilgili olarak düzenleme yapılmıştır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden, İlk Derce Mahkemesinin davanın kabulüne dair gerekçeli kararının usulsüz tebliği nedeni ile Daire'nin geri çevirme kararı üzerine dosya davalılarından ... adına vekili Av. ...'ye 30.05.2022 tarihinde tebliğ edilmiş, adı geçen vekil tarafından 13.06.2022 tarihinde istinaf dilekçesi verilmekle ve gerekli istinaf karar harcı ve başvuru harcı yatırılarak süresinde istinaf yoluna başvurulmuştur.

Bu açıklamalardan sonra somut olay incelendiğinde; Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... dışındaki davalıların istinaf istemi değerlendirilmiş, davalı ... vekilinin istinaf istemi ise değerlendirilmemiş ve adı geçen davalının istinaf istemi hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmediği anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca; Bölge Adliye Mahkemesince, taraf vekillerinin istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Kanun'un 359 uncu maddesine uygun hüküm sonucu oluşturulmadığı, davalı ... yönünden ortada temyizen incelenebilecek bir kararın bulunmadığı dikkate alınarak; davalı ... vekilinin istinaf başvurusu da değerlendirilmek üzere bir karar verilmesi için Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması gerekmiştir.

VI. KARAR:
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

Bölge Adliye Mahkemesine İADESİNE,

Karar türüne göre diğer davalı vekillerinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

İstek halinde peşin harcın temyiz edenlere ayrı ayrı iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.