YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2022/1719 E.  ,  2023/3529 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/1285 E., 2021/2239 K.
KARAR : İstinaf başvurusunun esastan reddine

İLK DERECE MAHKEMESİ : ... Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2007/1302 Esas 2019/67 Karar

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1.... ili ... ilçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan, dava konusu 138 ada 1 ... taşınmaz, 507.576,38 metrekare yüz ölçümü ile, 53 nolu Toprak Tevzi Komisyonunun 4 parsel numarası altında olduğu ve işgalcileri belirtilerek mera vasfıyla orta malı olarak tespit edilmiştir.

2.Davacılar ... ve müşterekleri vekili, dava konusu 138 ada 1 parsel ... taşınmazın mera olarak tespit edildiğini, dava konusu taşınmazın vekil edenleri ve murisleri tarafından 70-80 yıldır eklemeli zilyetlikle kullanıldığını belirterek, tespitin iptali ile dava konusu taşınmazın vekil edenleri adına tespit ve tesciline karar verilmesini istemiş, 25.10.2018 tarihli dilekçesi ile bir kısım davacılar adına açılan davadan feragat edildiğini belirtmiştir.

3.Asli müdahil ... ... ve müşterekleri vekili, vekil edenlerinin davaya konu taşınmazı 90-100 yıldır eklemeli zilyetlikle kullandıklarını beyan ederek, davaya müdahale talebinde bulunmuştur.

II. CEVAP
1.Davalı Hazine vekili, dava konusu taşınmazın 1963 yılında yapılan Toprak Tevzi çalışmaları sonucunda 53 nolu toprak tevzii komisyonunca 4, 14, 15 parsel ... taşınmazlar kapsamında olduğunu, kadimden beri mera olduğunu, özel mülkiyete konu olamayacağını belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... Tüzel Kişiliği temsilcisi, dava konusu taşınmazın mera olmadığını, yaklaşık 80 yıldır köylüler tarafından kullanıldığını, kullanan köylülerin isimlerini tek tek bilmediğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile keşifte dinlenen mahalli bilirkişiler, davacı tanığı, kadastro tespit tutanak bilirkişileri ve usulüne göre hazırlanmış bilirkişi raporları doğrultusunda davacıların ve asli müdahillerin evveli zilyetleri ile birlikte davaya konu taşınmaz üzerinde 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ... Kanun) 14 üncü ve 46 ncı maddelerinde belirlenen 20 yıl süreyle nizasız ve fasılasız olarak malik sıfatıyla zilyetlik koşulunun lehine oluştuğunun ispatlandığı, taşınmazın hiçbir zaman mera yada harman yeri olarak kullanılmadığı, bu zamana kadar şahıs arazisi olarak kullanıldığı, davalı Hazine davaya konu taşınmazlar üzerinde hiçbir zaman zilyetliğinin oluşmadığı, davalı Hazine dava konusu taşınmazların zilyetliğinde olduğunu ispatlar nitelikte 53 nolu Toprak Tevzii Komisyonu çalışmalarına dayanak belirtmelik tutanakları haricinde bir delil sunamadığı zilyetliklerini ispatlayamadığı gerekçesi ile davanın kısmen kabul, kısmen reddine, davacılardan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ..., ... ve ...'nin davalarının reddine, davacılardan ... ..., ..., ... ... ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'nin ve asli müdahiller ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'nin davalarının kabulüne, çekişmeli 138 ada 1 parsel ... taşınmazın kadastro tespitinin iptali ve tefriki ile; 26.02.2019 havale tarihli fen bilirkişi raporunda; ''A1'' harfi ile gösterilen 12.887,45 m²'lik alanın ..., ''A2'' harfi ile gösterilen 12.887,46 m²'lik alanın ..., ''A3'' harfi ile gösterilen 13.964,95 m²'lik alanın ..., ''A4'' harfi ile gösterilen 19.347,88 m²'lik alanın ..., ''A5'' harfi ile gösterilen 19.201,94 m²'lik alanın ... ... ..., ''A6'' harfi ile gösterilen 15.885,53 m²'lik alanın ..., ''A7'' harfi ile gösterilen 15.885,12 m²'lik alanın ..., ''A8'' harfi ile gösterilen 21.758,73 m²'lik alanın ..., ''A9'' harfi ile gösterilen 22.924,20 m²'lik alanın ..., ''A10'' harfi ile gösterilen 24.310,61 m²'lik alanın ..., ''A11'' harfi ile gösterilen 10.631,67 m²'lik alanın ..., ''A12'' harfi ile gösterilen 22.494,00 m²'lik alanın ..., ''A13'' harfi ile gösterilen 16.098,20 m²'lik alanın ..., ''A14'' harfi ile gösterilen 16.097,54 m²'lik alanın ..., ''A15'' harfi ile gösterilen 13.027,99 m²'lik alanın ... ... ..., ''A16'' harfi ile gösterilen 23.041,66 m²'lik alanın ..., ''A17'' harfi ile gösterilen 20.326,16 m²'lik alanın ..., ''A18'' harfi ile gösterilen 38.529,06 m²'lik alanın ..., ''A19'' harfi ile gösterilen 15.102,47 m²'lik alanın ..., ''A20'' harfi ile gösterilen 19.582,40 m²'lik alanın ..., ''A21'' harfi ile gösterilen 19.582,41 m²'lik alanın ..., ''A22'' harfi ile gösterilen 33.592,71 m²'lik alanın ..., ''A23'' harfi ile gösterilen 15.208,69 m²'lik alanın ..., ''A24'' harfi ile gösterilen 15.144,11 m²'lik alanın ..., ''A25'' harfi ile gösterilen 17.923,70 m²'lik alanın ..., ''A26'' harfi ile gösterilen 17.923,71 m²'lik alanın ..., ''A27'' harfi ile gösterilen 14.222,03 m²'lik alanın ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Hazine vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının çekişmeli taşınmazla ilgili vergi kaydı ibraz etmesi gerektiğini, eklemeli zilyetliğe dayanmakta ise önceki zilyetlerden kendisine olan geçişleri somut belgelerle ispatlaması gerektiğini, aynı çalışma alanı içerisinde zilyetlikle iktisap edilen taşınmazların araştırılması gerektiğini, sulu ve kuru toprak ayrımının 3083 ... Kanun hükümlerine göre belirlenmesi gerektiğini, taşınmazın Hazinenin özel mülkiyetinde olup 1936 yılından bu yana Hazinenin hüküm ve tasarrufu altında bulunduğunu, Hazine dışında kimsenin zilyet ve tasarrufunun bulunmadığını, 3402 ... Kanun'un 14 üncü ve 46 ncı maddelerine göre belirlenen zilyetlik koşullarının davacı lehine gerçekleştiğinin ispatlanamadığını ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ileri sürülen istinaf nedenleri, kamu düzenine ilişkin hususlara, dosyadaki belgelere, taraflarca ileri sürülen ve kararın dayandığı delillerle kanuna uygun sebeplere ve özellikle İlk Derece Mahkemesince delillerin takdirinde usul ve yasaya aykırılık görülmemesine göre, davalı Hazine vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle, davacının çekişmeli taşınmazla ilgili vergi kaydı ibraz etmesi gerektiğini, eklemeli zilyetliğe dayanmakta ise önceki zilyetlerden kendisine olan geçişleri somut belgelerle ispatlaması gerektiğini, aynı çalışma alanı içerisinde zilyetlikle iktisap edilen taşınmazların araştırılması gerektiğini, sulu ve kuru toprak ayrımının 3083 ... Kanun hükümlerine göre belirlenmesi gerektiğini belirterek temyiz talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, kadastro tespitine itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kadastro Kanunun 14, 16/B, 46 maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 ... Kanun'un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, davalı Hazine vekilinin aşağıdaki bent dışındaki sair temyiz itirazları yerinde değildir.

2.3402 ... Kanun'un 1 inci maddesi uyarınca kadastro hakimi doğru, infazı kabil, infaz sırasında tereddüt oluşturmayacak ve taşınmaz hakkında sicil oluşturmaya elverişli şekilde karar vermek zorunda olup, Mahkemece, kabul edilen taşınmaz bölümlerine ilişkin olarak taşınmazın niteliğinin yazılmamış da olması usul ve kanuna uygun bulunmadığından hükmün bu nedenle bozulması gerekir. Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı Hazine vekilinin (V.C.3.1) nolu bentte yazılı nedenlerle diğer temyiz itirazlarının reddine,
2. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının (V.C.3.2) nolu bentte yazılı nedenlerle kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (A) bendinin ikinci paragrafında yer alan A1 ila A27 harfleri ile başlayan cümlelere "TAPUYA KAYIT VE TESCİLİNE" ibarelerinden önce "tarla vasfı ile" kelimelerinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.