YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2021/6706 E.  ,  2023/4088 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2006/571 E., 2019/2 K.
KARAR : Davanın kısmen kabulüne

Taraflar arasındaki genel mahkemeden aktarılan kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda genel mahkemede verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonunda Dairemizce İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; görevsizliğe karar verilmesi üzerine dosya görevli ve yetkili Kadastro Mahkemesine gönderilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... Temsilcisi ve dahili davalılar ... ... Gereken ve arkadaşları vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1. Kadastro sırasında; Ağrı ili Doğubayazıt ilçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan 145 ada 45, 46, 47, 48, 49 parsel sayılı taşınmazlar sırasıyla 56.260,44 metrekare, 52.197,61 metrekare, 45.661,81 metrekare, 34.790,02 metrekare, 36.986,48 metrekare, 150 ada 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16 parsel sayılı taşınmazlar sırasıyla 47.060,65 metrekare, 553,97 metrekare, 3.348,18 metrekare, 1.190,52 metrekare, 1.468,91 metrekare, 3.500,07 metrekare, 1.169,30 metrekare, 1.234,09 metrekare, 1.391,49 metrekare, 2.044,15 metrekare, 2.167,86 metrekare, 3.106,92 metrekare, 3.228,86 metrekare,7.361,74 metrekare, 22.178,55 metrekare yüzölçümü ile Asliye Hukuk Mahkemesinde dava konusu olduğundan söz edilerek malik hanesi açık bırakılmak suretiyle tespit edilmiş, davaya konu olan parsel hakkında tutanak düzenlenmiş olması nedeniyle Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır.

2. Davacı ... ve arkadaşları dava dilekçesinde; hudutlarını belirttikleri taşınmazın intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak adlarına tescilini istemiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ... Köyü Tüzel Kişiliği Temsilcisi; dava konusu yerlerin yaklaşık 50 yıldır davacılar ve babalarının kullanımında olduğunu ileri sürerek davaya bir diyeceği olmadığını beyan etmiştir.

2. Dahili davalılar 09.11.2018 tarihli keşifte alınan beyanlarında; 150 adada yer alan çekişmeli taşınmazların kendilerine atalarından kalma yer olduğunu, atalarından kendilerine ayrı ayrı intikal ettiğini açıklayarak adlarına tescilini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Doğubayazıt Asliye Hukuk Mahkemesinin 06.10.2000 tarih ve 2000/45 Esas, 2000/268 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne, fen bilirkişisinin raporunda 3 no. ile gösterdiği taşınmazın davacılar adına hisseleri belirtilmek suretiyle zilyetlikle kazanım dolayısıyla tesciline, fen bilirkişisi krokisinde 1-2 no. ile gösterilen kısımlara ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Birinci Bozma Kararı
1. Doğubayazıt Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (8). Hukuk Dairesinin 02.07.2001 tarihli ve 2001/5351 Esas, 2001/5507 Karar sayılı kararıyla "davacıların taşınmazdan müştereken yararlandıklarını açıkladığı, kendilerine intikal şeklini açıklamadıkları,tanıkların taşınmazın davacıların babasından kaldığını beyan ettikleri, bu husus üzerinde durulması, miras yoluyla intikal eden bir yer ise taksim edilip edilmediğinin belirlenmesi, taşınmazın tapuda kayıtlı olup olmadığının araştırılması, taşınmazın taraflar arasında iştirak halinde mülkiyet hükümlerine tabi ise vergi kaydı gibi bir belgeye de dayanılmadığına göre davacılar ve murislerinin 27.06.1972 tarihinden itibaren aynı çalışma alanı içerisinde 100 dönümden fazla yer edinemeyecekleri gözönünde tutulması, davalı Hazinenin vekalet ücreti ve yargılama giderlerinden sorumlu tutulmaması" gereğine değinilmiştir.

B.İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Doğubayazıt Asliye Hukuk Mahkemesinin 16.05.2006 tarihli ve 2001/368 Esas, 2006/226 Karar sayılı kararı ile çekişmeli taşınmazlar hakkında kadastro tutanağı düzenlenmiş olması nedeniyle görevsizlik kararı verilmiş ve dosya görevli Kadastro Mahkemesine aktarılmıştır.

Doğubayazıt Kadastro Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "13.09.2000 tarihindeki keşif, 18.09.2000 tarihli fen raporu, 22.09.2000 tarihli ziraat raporu ve 06.10.2000 tarihli mahkeme kararında krokide 3 nolu olarak gösterilen kısmın dava konusu 145 ada 45, 46, 47, 48 ve 49 nolu parsellere isabet ettiği, söz konusu parsellerin davacıların uzun zamandır zilyetliklerinde oldukları, üst soylarından intikal ettikleri, kendi aralarında paylaşım yaptıkları, bu taksime bir itirazın bugüne kadar olmadığı, hatta ... mirasçılarının duruşmaya gelerek davacılar lehine bağış da yaptıkları, davacıların üst soylarının dava tarihinden çok eski zamanda ölmüş olmaları nedeniyle dinlenen mahalli bilirkişilerin intikalin şeklini tam olarak bilemedikleri fakat davacıların 30-40 yılı aşkın müstakil, iştirak halinde olmayan bir zilyetlik iktisap ettiklerinin dosya kapsamından anlaşıldığı, dava konusu 145 ada 49 no.lu parselin işgalcisinin ... olarak sehven yazıldığı, fiili durumda ise dava açan davacı ...'a ait olduğunun 27.04.2007 tarihli keşifte de mahalli bilirkişilerin ifadelerinden anlaşıldığı, dava konusu 145 adaya komşu parsellerin de mahkememizde yargılamasının yapıldığı, senetsiz zilyetlikten davacılar lehine hüküm kurulan komşu 145 ada 50, 51, 52, 53, 54, 55, 56 parsellerin Yargıtay 16.HD. nin 2016/11842E. 2016/7441K. sayılı ilamıyla onandığı,Asliye hukuk mahkemesinde yapılan yargılamada kararda belirtilen 1 ve 2 nolu yerler mahkememizce yapılan keşiflerde 1 nolu yerin 150 ada 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16 nolu dava konusu parsellere 2 nolu yerin ise yol ve dereye isabet ettiği, esasen 1 ve 2 nolu yerler hakkında davacılar aleyhinde verilen karar davacılar tarafından temyiz edilmediği gibi 2 nolu yerle ilgili bir taleplerinin de olmadığı, 150 ada 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16 nolu dava konusu parsellerin kadastro çalışmasından önce evveliyatının boş olduğu, davacıların ve dahili davalıların zilyetlik süresini oluşturacak şekilde zilyetliklerinde bulunmadıkları, bir kısım davacıların bu parsellerde hak iddia etmediğinin zabıt altına alındığı, davacıların sunmuş oldukları 1956 tarihli Doğubayazıt Sulh Hukuk Mahkemesinin 1956/64E.-108K. sayılı kararının özel şahıslar arasındaki sulh anlaşmasına ilişkin olduğu, mülkiyetin aidiyetine ilişkin bir karar olmadığı gibi hazinenin de taraf olmadığı, davacıların da geçmişten beri bu parsellerde fiili bir zilyetliklerinin olmadığını kabul ettikleri, 150 adadaki 2 ila 16 numaralar arasını kapsayan dava konusu parsellerin son ziraat raporunda ham toprak vasfında olduğunun belirtildiği, bu hususun yerel mahalli bilirkişi beyanları ve gözlemimizle de uyumlu olduğu, köy tüzel kişiliğinin bu parsellerle ilgili dosya kapsamında birbirine tezat beyanları da dikkate alınarak bu yerlerin devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerden olduğu vicdani kanaatiyle res'en sicil oluşturulmuş, diğer dava konusu 150 ada 1 nolu parselin de yola yakın atıl halde mera vasfında olduğu" gerekçesiyle davacıların davalarının kısmen kabulüne, çekişmeli 145 ada 45 parsel sayılı taşınmazın ..., 145 ada 46 parsel sayılı taşınmazın ..., 145 ada 47 parsel sayılı taşınmazın ..., 145 ada 48 parsel sayılı taşınmazın ... mirasçıları, 145 ada 49 parsel sayılı taşınmazın ... mirasçıları adın tapuya kayıt ve tesciline, davacılar ..., ..., ...'in çekişmeli 150 ada 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazlara yönelik davalarının feragat nedeniyle reddine, davacılar ... ve ...'in çekişmeli 150 ada 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazlara yönelik davalarının subut bulmadığından reddine, dahili davalıların ve ... Köyü Tüzel Kişiliğinin çekişmeli 150 ada 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazlara yönelik davalarının subut bulmadığından reddine , çekişmeli 150 ada 1 parsel sayılı taşınmazın mera vasfı ile özel siciline tesciline, 150 ada 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15 ve 16 parsel sayılı taşınmazların ham toprak vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... temsilcisi ve dahili davalı ... ve arkadaşları vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... temsilcisi temyiz dilekçesinde; davanın kabulüne karar verilen taşınmaz yönünden yapılan inceleme ve araştırmanın yeterli olmadığını, zilyetliğin sürdürülüş biçimi ve zamanının tespiti için gerekli olan hava fotoğrafının incelenmediğini, kadastro ve tapu tarafından oluşturulan belgelerde taşınmazın Hazine malı olduğu belirtilmesine rağmen kadastro bilirkişinin imzasını ve belgeleri inkar etmesine yönelik beyanına itibar edilmemesi gerektiğini açıklayarak, hükmün bozulmasını istemiştir.

2.Dahili davalı ... ve arkadaşları vekili temyiz dilekçesinde; Mahkemece hava fotoğrafı incelenmeden karar verildiğini, çekişmeli taşınmazların eklemeli zilyetlikler 50 yılı aşkın süredir müvekkilleri tarafından kullanıldığını ve tüm tasarruf işlemlerinin müvekkilleri tarafından yapıldığını, bu durumda müvekkilleri adına tescile karar verilmesi gerektiğini açıklayarak kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, genel mahkemeden aktarılan kadastro tespitine itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 Sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 Sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası

3. Değerlendirme
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi kararında belirtilen gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı ... temsilcisi ve dahili davalı ... ve arkadaşları vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Harçtan muaf olduğundan Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

59,30 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 120,60 TL'nin temyiz eden dahili davalılardan alınmasına,

1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

05.07.2023 tarihinde oy birliği ile karar verildi.