YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2021/6542 E.  ,  2024/1212 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
KARAR : Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine

Taraflar arasındaki tapusuz taşınmazın tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, yapılan temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
K A R A R

Davacı ... vekili dava dilekçesinde; ... ili ....Mevkiinde bulunan dava dilekçesinde sınırlarını bildirdiği tahminen 15.000 m2 civarındaki taşınmaza ilişkin olarak, davacı yararına imar - ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile edinme koşullarının oluştuğunu ileri sürerek, taşınmazın davacı adına tapuya tesciline karar verilmesini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesinc verilen, davacı tarafın davasının fen bilirkişileri ...' in 30.12.2015 tarihli raporu ve eki krokisine (A) harfi ile gösterilen 11.132,15 m2'lik sarı renk ile taralı kısım yönünden kabulüne ve bu yerin tarla vasfında davacı adına... Mahallesi 399 ada son parsel numarası verilerek tapuya tesciline, oluşturulacak tapu kaydının beyanlar hanesine "üzerinden enerji nakil hattı geçmektedir" ibaresinin yazılmasına, krokide pilon yeri olarak gösterilen 7,79 m2'lik kısım yönünden davacının tescil talebinin reddine, bu yerin aynı köy ve ada başka bir parsel numarası ile Hazine adına ham toprak vasfında tapuya tesciline ilişkin önceki karar, davalı Hazine vekilinin temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 08.11.2018 tarihli ve 2016/10672 Esas, 2018/7197 Karar ... ilamıyla; " büyükşehir belediye başkanlığı ile ilgili idare olan karayollarının davaya dahil edilmesi, usulünce orman ve zilyetlik araştırması ile Manavgat 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/116 Esas ... dosyası da gözetilerek 40/100 dönüm kısıtlama araştırması yapılması ve sonucuna göre karar verilmesi " gereğine değinilerek bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda; " davaya konu (A) harfi ile gösterilen taşınmaz bakımından taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olmadığı, davacı lehine imar ihya ve eklemeli zilyetlikle kazanma koşullarının oluştuğu, B ile gösterilen taşınmaz üzerinde ise pilon yeri bulunduğu " gerekçesiyle, davacı tarafın davasının fen bilirkişileri Arif Dikmen ve Barış İçen'in 30.12.2015 tarihli raporu ve eki krokisine (A) harfi ile gösterilen 11.132,15 m2' lik sarı renk ile taralı kısım yönünden kabulüne ve bu yerin tarla vasfında davacı adına Oymapınar Mahallesi 399 ada son parsel numarası verilerek tapuya tesciline, oluşturulacak tapu kaydının beyanlar hanesine "üzerinden enerji nakil hattı geçmektedir" ibaresinin yazılmasına, krokide pilon yeri olarak gösterilen 7,79 m2' lik kısım yönünden davacının tescil talebinin reddine, bu yerin aynı köy ve ada başka bir parsel numarası ile Hazine adına ham toprak vasfında tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyulduğu halde bozma ilamının gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozma ilamına uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşacağından, bu hakkın zedelenmemesi için bozma ilamında işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.
Hükmüne uyulan bozma ilamında, dava tarihinden 15 - 20 önceki hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle üç boyutlu incelemesi yapılarak taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edilmesi, ağaçların cinsinin, ortalama yaşının, kapalılık oranının, hakim ağaç türünün ve kullanım şeklinin detaylı olarak incelenmesi istenilmesine rağmen, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında 1953, 1957 ve 1964 tarihli hava fotoğraflarıyla 2009 tarihli uydu görüntüsü incelenmiş olup, dava tarihi olan 2015 yılından 15 - 20 - 25 yıl önceki hava fotoğrafları (1980 - 2000 arası) hava fotoğrafları getirtilerek incelenmediği gibi, incelenen daha eski tarihli hava fotoğrafları da davacı taraf lehine zilyetlik koşullarının oluşup oluşmadığı yönünden değerlendirilmemiştir. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulması usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır. olmamıştır.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince öncelikle, Harita Genel Müdürlüğü web sitesinin hava fotoğrafı sorgulama sayfasına girilerek taşınmazın bulunduğu köyü / mahalleyi kapsayacak şekilde hangi yıllara ait hava fotoğrafı bulunduğu araştırılıp belirlenmek ve (denetimin sağlanması bakımından) ilgili sayfanın çıktısı dosya içerisine konulmak suretiyle, buradan elde edilen verilere göre dava tarihinden 15 - 20 - 25 yıl öncesine (bulunmadığı takdirde bu tarihlere en yakın tarihlere) ait farklı dönemlerde çekilmiş en az üç adet stereoskopik hava fotoğrafı tarihleri açıkça yazılmak suretiyle Harita Genel Müdürlüğünden celp edilmeli, dava konusu taşınmaza komşu parsellerin tespit tutanakları ile varsa tespitlerine esas alınan tapu kayıtları tesislerinden itibaren tüm tedavülleri ile getirtilmeli, dosya bu şekilde ikmal edildikten sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen ve davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile üç kişilik ziraat mühendisi bilirkişi heyeti, jeodezi ve fotogrametri mühendisi ve fen bilirkişisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalı; yapılacak bu keşifte, yerel bilirkişi ve tanıklarından, taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden kime nasıl intikal ettiği, kim tarafından ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise ihyanın hangi tarihte başlayıp ne zaman bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; beyanlar arasındaki mevcut ve doğabilecek çelişkiler usulen giderilmeye çalışılmalı; ziraatçı bilirkişi kurulundan, taşınmazın toprak yapısını ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü, imar-ihyaya konu olmaya başladığı ve imar-ihyanın tamamlandığı tarihi bildirir, komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi içerir, somut verilere ve bilimsel esaslara dayanan, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisinden, hava fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılmak suretiyle, dava konusu taşınmazın sınırını ve niteliğini, taşınmazda imar-ihya tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi ve üzerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıcını, şeklini ve süresini belirtir şekilde ve ekinde bahsedilen hava fotoğraflarının Netcad vasıtasıyla çakıştırılarak gösterildiği denetime elverişli rapor alınmalı; teknik bilirkişiden, yerel bilirkişi ve tanıkların gösterdiği sınırları gösterir, keşfi takibe ve bilirkişi sözlerini denetlemeye elverişli krokili rapor düzenlemesi istenilmeli ve bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle oluşacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, hükmüne uyulan bozma ilamının gerekleri tam olarak yerine getirilmeden, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ: Yukarda açıklanan sebeplerle;
Davalı Hazine vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının, 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 ... Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 ... Kanun) 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,

1086 ... Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,27.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.