YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2021/12338 E.  ,  2023/3664 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2018/105 E., 2019/89 K.
KARAR : Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine

Taraflar arasındaki kadastro tespitine ve orman kadastrosuna itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, yapılan temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davalılar Hazine ve Orman İdaresi vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1. Davacı ... ... Kadastro Mahkemesine sunduğu dava dilekçesinde; yörede 1998 tarihinde yapılan ve 18.04.2007 – 18.10.2007 tarihleri arasında ilan edilen orman kadastrosu sırasında, ... ili ... ilçesi ... Köyü ... Mevkiindeki 30000 m² yüzölçümlü taşınmazın tamamının orman alanı içinde bırakıldığını ileri sürerek, orman kadastro komisyonu işleminin iptali ile taşınmazın adına tescilini talep etmiştir.

2. Yargılama sırasında yörede genel arazi kadastro çalışması yapılmış ve dava konusu taşınmaz hakkında, 117 ada 141 parsel numarasıyla 63.383,71 m² yüzölçümlü olarak ve 117 ada 93 parsel numarasıyla 4894,42 m2 yüzölçümlü olarak kadastro tutanağı düzenlenmiş ve tutanaklar, malik haneleri boş bırakılarak kadastro mahkemesine devrolunmuştur.

II. CEVAP
Davalılar vekilleri cevap dilekçelerinde; davanın reddini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
... Kadastro Mahkemesinin 16.11.2012 tarih ve 2012/1 Esas, 2012/3 Karar ... kararı ile, yapılan yargılama sonucunda, davanın reddine, 117 ada 93 parasel ... taşınmaz davalı olmadığından tutanak aslının kadastro müdürlüğüne iadesine, dava konusu 117 ada 141 ... parselin orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. ... Kadastro Mahkemesinin 16.11.2012 tarih ve 2012/1 Esas, 2012/3 Karar ... kararı, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

2. Temyiz incelemesi neticesinde, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 11.04.2013 tarih ve 2013/671 Esas, 2013/4263 Karar ... ilamıyla; “Mahkemece, dava konusu 117 ada 141 parsel ... taşınmazın, 22.06.2011 tarihli bilirkişi raporunda (A) ve (B) harfleri ile gösterilen yerlerin memleket haritası ve hava fotoğrafında orman olarak gözüktüğü, evveliyatının orman olduğu, (C) harfi ile gösterilen yerin ise amenajman haritasında orman olarak gözüktüğü, yakınında ve çevresinde orman bulunduğu, bu sebeple orman içi açıklık olarak değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle davanın reddine karar verilmişse de, mahkemece yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya yeterli değildir.
Şöyle ki; hükme esas alınan 22.06.2011 tarihli orman, fen ve ziraat bilirkişilerince hazırlanan müşterek raporda; (C) harfi ile gösterilen 28.730,14 m2 yüzölçümündeki taşınmazın, memleket haritasında orman sayılmayan açık alan olduğu, eylemli halinin tarım arazisi niteliğinde olduğu bildirilmiştir. Müşterek bilirkişi raporunda; (C) harfi ile gösterilen taşınmaza komşu olan 116, 117, 120, 123, 132 ve 93 parsel ... taşınmazlara ait dosya içerisinde bulunan kadastro tutanaklarının örneklerinin incelenmesi sonucu tamamının kişiler adına senetsizden tarla olarak tesbit gördüğü anlaşılmakla beraber, kadastro tutanaklarının kesinleşip kesinleşmedikleri dosya kapsamından anlaşılamamıştır. Bu sebeple; parsel numaraları belirtilen komşu taşınmazların, kadastro tutanaklarının kesinleşip kesinleşmediği mahkemece araştırılmalı, kesinleştikleri ve tarla vasfı ile tapuya tescil edilmiş oldukları saptandığı takdirde; (C) harfi ile gösterilen bölümün orman içi açıklık olup olmadığı komşu taşınmazlar ve bilirkişi raporları doğrultusunda yeniden değerlendirilmeli ve oluşan sonuca göre karar verilmelidir.
Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı biçimde hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.” denilerek, ilk derece mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

3. ... Kadastro Mahkemesince bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonunda, 18.09.2015 tarih ve 2014/77 Esas, 2015/80 Karar ... kararla, "davanın kısmen kabulü ile; ... ili, ... ilçesi, ... 117 ada 141 parselin kadastro tespit tutanağının iptali ile; 02/07/2015 tarihli bilirkişi raporundaki ekli haritada (C) harfi, (E harfi ile harflendirilmeyen O.S 100 26, 25, 17, 18, 19, 24, O.S 100 ile sınırlanan bölümlerin tamamını içerir şekilde) alan hesaplaması yapılan 16637,76 m2 alanın 117 ada 141 parselden ifrazı ile aynı adanın son parsel numarası verilerek tarla vasfı ile davacı ... adına kayıt ve tesciline 02/07/2015 tarihli bilirkişi raporu ve ekindeki krokide (A), (F) ve (D) harfi ile işaretlenen bölümlerin 117 ada 141 parselden ifrazı ile aynı adanın son parsel numarası verilerek 5.086.37 m2 olarak orman vasfı ile Hazine adına kayıt ve tesciline, 02/07/2015 tarihli bilirkişi raporu ve ekindeki krokide (B) harfi ile işaretlenen bölümün yukarıda ifraz edilen kısımlar düşüldükten sonra dava konusu olmayan orman alanları ile birlikte 117 ada 141 parsel numarası altında 41.659,58 m2 olarak orman vasfı ile Hazine adına kayıt ve tesciline, ... ili, ... ilçesi, ... 117 ada 93 parselin kadastro tespit tutanağının iptali ile; tutanağın diğer sütunlarındaki tespitler aynı kalmak üzere 4.894,42 m2 olarak tarla vasfı ile davacı ... adına kayıt ve tesciline" karar verilmiştir.

4. ... Kadastro Mahkemesinin yukarıda belirtilen 18.09.2015 tarih ve 2014/77 Esas, 2015/80 Karar ... kararı, davalılar Hazine ve Orman İdaresi vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

5. Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince yapılan temyiz incelemesi sonucunda, 18.06.2018 tarih ve 2018/620 Esas, 2018/4529 Karar ... ilamıyla; "1-Davacı gerçek kişinin 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (D) ve (F) harfi ile gösterilen bölümlerine yönelik temyiz itirazları yönünden: İncelenen dosya kapsamına, kararın dayandığı gerekçeye, uzman orman bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada çekişmeli 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (D) ve (F) harfi ile gösterilen bölümlerinin orman sayılan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve taşınmaz bölümlerinde kullanımı bulunmayan davacı yararına 3402 ... Kanunun 14. maddesinde yazılı kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği yoluyla taşınmaz edinme koşullarının oluşmadığı belirlenerek yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine,
2- Davacı gerçek kişinin 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (A) ve (B) harfi ile gösterilen bölümlerine, davalı ... ve Orman Yönetiminin 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (C) ve (E) harfi ile gösterilen bölümleri ile 117 ada 93 parsel ... taşınmazın tamamına yönelik temyiz itirazları yönünden: Mahkemece davacı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluştuğu gerekçesiyle çekişmeli 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (C) ve (E) harfi ile gösterilen bölümleri ile 117 ada 93 parsel ... taşınmazın tamamının davacı adına tesciline, 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (A) ve (B) harfi ile gösterilen bölümlerinin ise orman sayılan yerlerden olduğu gerekçesiyle orman vasfıyla Hazine adına teseciline karar verilmiş ise de, taşınmazın en eski tarihli memeleket haritası ve hava fotğraflarındaki durumu ile tespit tarihinden 20 yıl öncesine ait hava fotoğraflarındaki durumu incelenmemiş, taşınmazların eylemli durumu ve davacı yararına zilyetklikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı yeterince açıklığa kavuşturulmadan hüküm kurulmuştur. Eksik araştırma ve incelemeye dayalı hüküm kurulamaz.
O halde mahkemece, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ile 1985-1990 yıllarına ait hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Çevre ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 ... kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyetlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 ... Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K.; 14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. ... kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 ... Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından, yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi)hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği dehava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli, hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığ yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalıdır.
Açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucu, taşınmazların orman sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde, bu kez, zilyetlik yolu ile kazanma koşulları araştırılarak, yapılacak keşifte, tarım uzmanı bilirkişi olarak ziraat mühendisine inceleme yaptırılıp, taşınmazın zilyetlikle kazanılabilecek kültür arazisi niteliğinde olup olmadığı belirlenip, bu yolda rapor alınmalı; komşu parsellerin tutanak ve dayanakları getirtilip uygulanarak, bu taşınmazları sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; varsa, zilyetlik tanıkları taşınmazlar başında dinlenmeli; zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl süreyle ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp; tesbit tarihine kadar davacı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmeli; 3402 ... Kanunun 14. maddesi uyarınca, davacı adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili kadastro müdürlüğü ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanunun 3/7/2005 tarihli ve 5403 ... Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve ... olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanunun getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.
Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır." denilerek, ilk derece mahkemesi kararının, dava konusu 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (A) ve (B) harfleri ile gösterilen bölümlerine ve 117 ada 141 parsel ... taşınmazın (C) ve (E) harfleri ile gösterilen bölümleri ile 117 ada 93 parsel ... taşınmazın tamamına yönelik olarak bozulmasına karar verilmiştir.

6. HSYK Genel Kurulunun 22/05/2013 tarih ve 460 ... Kararı ile ... ilinin ilçelerindeki ... Kemalpaşa Kadastro Mahkemesi hariç tüm kadastro mahkemeleri kapatılarak yargı çevrelerinin ... Kadastro Mahkemesine dahil edilmesi ve kapanan Kadastro Mahkemelerinin tüm dosyalarınn ... Kadastro Mahkemesine devredilmiş olması nedeniyle eldeki dava, ... Kadastro Mahkemesine devredilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece (... Kadastro) Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "Davanın kısmen kabul kısmen reddine, ... ili ... ilçesi ... Mahallesi, 117 ada 93 parsel ... taşınmazın davacı adına mevcut nitelikleri ile tespit ve tesciline, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 117 ada 141 parsel ... taşınmazın fen bilirkişisi raporunda C, E ve G ile gösterilen kısımlarının ayrı ayrı ayrılarak yeni bir parsel numaraları ile davacı adına tespit ve tescillerine, A, B ve H ile gösterilen kısımlarının ayrı ayrı ayrılarak orman niteliği ile Hazine adına tespit ve tesciline, D ve F ile gösterilen kısımlarına ilişkin mahkememizce önceki verilen karar bozma dışı bırakılarak kesinleşmiş olduğu için bu kısımlar için yeniden karar verilmesine yer olmadığına, bu kapsamda A, F ve D ile gösterilen bölümler bir bütünlük oluşturduğundan birlikte ayrılarak yeni bir parsel numarası ile C, E ve G ile gösterilen kısımların yine bir bütünlük oluşturduğundan yeni bir parsel numarası ile yukarıdaki karar doğrultusunda tespit ve tescillerine, B ve H ile gösterilen alanların yukarıdaki ana parsel numarası ile tespit ve tescillerine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davalılar Hazine ve Orman İdaresi vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde özetle; taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacı adına tesciline karar verilen taşınmazlara yönelik kararın hatalı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, kadastro tespitine ve orman kadastrosuna itiraza ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazların orman sayılan yerlerden olup olmadığı ve davacı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk
6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 ... Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 1 inci ve devamı maddeleri, 3402 ... Kadastro Kanunu (3402 ... Kanun),

3. Değerlendirme
1. İlk Derece Mahkemesince yukarıda yazılı olduğu şekilde karar verilmiş ise de, eldeki davada, kadastro tespit tutanaklarının malik hanelerinin boş bırakılmış olması nedeniyle 3402 ... Kanun' un 30/2 inci maddesi gereğince re'sen araştırma ilkesi geçerli olduğu halde, husumet yaygınlaştırılarak taşınmazın bulunduğu ilçe belediyesi ve büyükşehir belediyesi davaya dahil edilmemiş, 117 ada 93 parsel ... taşınmaz ile 117 ada 141 parsel ... taşınmazın C, E ve G harfi ile gösterilen bölümlerinde davacı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı usulunce araştırılmamış, belirtilen taşınmazların hava fotoğrafları ve memleket haritalarındaki durumları denetlemeye elverişli şekilde bilirkişi raporuna aktarılmamış, yine 117 ada 141 parsel ... taşınmazın D ve F harfleri ile gösterilen bölümlerine yönelik önceki Yargıtay ilamında davacının temyiz talebi reddedildiği halde, taşınmaz bölümleri yönünden yeniden tescile dair hüküm kurulmamıştır.

2. Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince, eldeki davada, kadastro tespit tutanaklarının malik hanelerinin boş bırakılmış olması nedeniyle 3402 ... Kanun' un 30/2 inci maddesi gereğince re'sen araştırma ilkesinin geçerli olduğu ve 6360 ... On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un (6360 ... Kanun) 1 inci maddesi uyarınca Büyükşehir Belediyesi sınırları tüm ilin idari sınırları olacak şekilde genişletilmiş olduğu dikkate alınarak, husumetin yaygınlaştırılması suretiyle dava konusu taşınmazların bulunduğu ... Belediye Başkanlığı ile bağlı olduğu ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı davaya davaya dahil edilmeli ve anılan belediyelerden savunma delilleri sorularak, bildirmeleri halinde delilleri toplanmalı; yine yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile varsa amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları mahkeme kararı sonucu oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ilgili yerlerden getirtilip, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı 3’er kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişi, bir ziraat mühendisi bilirkişi, bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşifte getirtilen belgeler çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 4785 ve 5658 ... Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri ile uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak)denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmaz, çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazın gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı ile taşınmazın imar-ihyaya konu olup olmadığını, olmuş ise imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığını ve imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığını, taşınmazın ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığını ve dava konusu taşınmazın 6831 ... Kanun'un 17/2 nci maddesinde belirtilen orman içi açıklık vasfında olup olmadığını belirten müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalıdır.
Ayrıca keşifte dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazların öncesinin ne olduğu, kim veya kimler tarafından, hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldığı, imar-ihya gerektiren yerlerden olup olmadığı, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmediği ve edilmiş ise imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları uygulanmalı; dava konusu taşınmazları sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalı; ziraat bilirkişisinden taşınmazın evveliyatını, toprak yapısını, niteliğini ve zilyetlikle mülk edinilebilecek yerlerden olup olmadığını, komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı şekilde açıklayan, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisinden ise, keşfi takibe ve denetlemeye olanak verir rapor ve kroki alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli 3402 ... Kanun'un 14 üncü maddesi uyarınca, adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili kadastro müdürlüğü ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanunun 3.7.2005 tarihli ve 5403 ... Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu (5403 ... Kanun) ile değiştirilen 14/2 nci maddesi hükmü gözetilerek sulu ve ... olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanunun getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilmeli ve 117 ada 93 parsel ... taşınmaz ile 117 ada 141 parsel ... taşınmazın C, E ve G harfleri ile gösterilen bölümleri yönünden ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalı, yine 117 ada 141 parsel ... taşınmazın D ve F harfi ile gösterilen bölümleri yönünden oluşan usuli kazanılmış hak da dikkate alınmak suretiyle tescile dair bir karar verilmelidir.

3. İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmadığından, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi yollaması ile 1086 ... Kanun'un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,

1086 ... Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

13.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.